โพสต์


หลักฐานใหม่-ยารักษาความดัน ทานตอนก่อนนอนอาจลด stroke ดีที่สุด 🖼 vs 🎑
ท่านที่รักษาโรคความดันสูง เคยสงสัยไหมคะว่าทำไมต้องทานยาตอนหลังอาหารเช้า?..แต่ความรู้เรื่อง 'ความดันสูงขณะหลับ' ทำให้การทานยาก่อนนอน อาจป้องกันโรคหลอดเลือดสมองและหัวใจ ได้ดีกว่า
ภาพประยุกต์จาก www.gedgoodlife.com
🌻 ความเป็นมาของการให้ทานยาความดันตอนเช้า
แท้จริงแล้วในแนวทางเวชปฎิบัติไม่ได้ระบุช่วงเวลาทานยา เพียงขอให้ทานในช่วงเวลาเดียวกันสม่ำเสมอ..
แต่การปฎิบัติที่สืบๆ กันมา(รวมทั้งข้าพเจ้า) ที่ให้ทานยาความดันตอนเช้านั้น มาจากข้อเท็จจริงว่า เส้นเลือดตีบแตกตันนั้นมักเกิดตอนเช้าหลังตื่นนอน..
ซึ่งสนับสนุนด้วยหลักฐานว่า ความดันโลหิตวัดที่บ้าน(ใช้เครื่อง Omron) ตอนเช้าหลังตื่นนอน 1 ชั่วโมง หากสูงกว่า 135/85 มีความเสี่ยงต่อเส้นเลือดสมองกว่าคนที่ปกติราว 3 เท่า และเสี่ยงมากกว่าคนที่ความดันสูงขึ้นแต่ช่วงเย็น (1)
ดังนั้นการให้ยาความดัน ทานตอนเช้า ก็ดูเหมาะสมดี..จนกระทั่ง...
🌻 การค้นพบ "ความดันช่วงนอนหลับผิดปกติ" ความเสี่ยงที่ถูกซ่อนเร้น
ต่อมามีข้อสังเกตว่า แม้เราพยายามลดความดันโลหิตช่วงเช้าดีแล้ว ก็ยังมีผู้เส้นเลือดตีบแตกตันอยู่ จึงมีนักวิจัยใช้เครื่องมือติดตามความดัน 24 ชั่วโมงดู แล้วพบว่ารูปแบบความดันที่ผิดปกติ ในช่วงนอนหลับมีผลต่อการเกิดโรคหลอดเลือดด้วย
ในคนสุขภาพดี การทำงานของนาฬิกาชีวิต (circadian rhythm) ปกติ ขณะหลับ ความดันควรตก (dipping) จากความดันช่วงกลางวัน 10-20% เป็นการถนอมรักษาเส้นเลือดในร่างกาย
การขึ้นลงของความดันของคนปกติ (3)
ภาพแสดงลักษณะความดันตอนกลางคืน 4 กลุ่ม คือ ปกคิ-dipper,nondipper,riser และ ext dipper ( 4 )
คนที่เกิดโรคหลอดเลือด จะมีความดันตอนหลับ ผิดปกติ สามแบบคือ
1.มีความดันเฉลี่ยตั้งแต่เข้านอนจนตื่น มากกว่า 110/65 เรียกว่า nocturnal hypertension
2.ไม่มีการลด (non dipping) หรือเพิ่ม (raiser) คนที่มีภาวะหายใจอุดกั้นตอนกลางคืน อาจมีความดันพุ่งสูง (night surge) ซึ่งเสี่ยงต่อ stroke ขณะหลับ
3.มีการลดมากแล้วสวิงกลับขึ้นสูงมากช่วงเช้า (exess dipping with morning surge) ในกลุ่มนี้มักมีหน้ามืดตอนลุกเร็วๆ ร่วมด้วย
🌻 การทดลองในคนหลักหมื่น
จากการค้นพบดังกล่าว จึงเกิดสมมติฐานว่า ควรเปลี่ยนมาทานยาความดันก่อนนอน เพื่อให้ออกฤทธิครอบคลุมไปถึงช่วงหลับกลางคืน
เริ่มต้นจากการทดลองเปรียบเทียบ ระหว่างทานยาความดันตอนเช้า กับตอนก่อนนอน ใน 600 คน ก็พบว่ากลุ่มกินก่อนนอน ลดการเกิดโรคหลอดเลือดดีกว่า (5)
มีการทดลองซ้ำ คราวนี้มีจำนวนผู้ป่วยถึง 19,000 คนจากหลายโรงพยาบาลในสเปน แบ่งสองกลุ่ม ทานยาความดันตอนเช้า กับ ก่อนนอน
ภาพจาก (4)
ผลคือ หลังติดตามไป 5 ปี เกิดเหตุการณ์หลอดเลือดทั้งหัวใจและสมองตีบแตกตันทั้งหมด 1700 คน พบว่ากลุ่มทานยาก่อนนอนเกิดเหตุน้อยกว่ากลุ่มทานยาตอนเช้า ราว 44%
กราฟอัตราการเกิดโรคหัวใจและสมอง สีน้ำเงินคือทานยาตอนเช้า สีแดงทานยาก่อนนอน ภาพจาก (4)
ข้อสังเกต : กลุ่มคนไข้ที่เข้าการศึกษานี้ไม่มีอาสาสมัครอายุเกิน 80 ปี ไม่มีคนตั้งครรภ์ คนโรคตับวายไตวาย หรือโรคร่วมที่หนักๆ ค่ะ
🌻 ความเห็นส่วนตัว
การวัดความดันโลหิต ตอนเช้าหลังตื่นนอน ยังเป็นตัวแทนใช้ในการปรับยาได้เหมาะสมค่ะ (จนกว่าจะหาวิธีวัดความดันช่วงนอนหลับง่ายๆ ได้)
การทานยาความดันก่อนนอน อาจเหมาะกับท่านที่อายุน้อยรีบไปทำงานตอนเช้าจนมักลืมทานยา ในท่านที่อายุมากเกิน 80 หรือมีโรคร่วมเยอะๆ คงต้องระวัง เพราะหากเป็นแบบ exess dipping อาจทำให้ลุกเจ้าห้องน้ำแล้วหน้ามืดล้มได้ค่ะ
🍀อรุณสวัสดิ์ยามเช้า ขอให้ทุกคนแข็งแรง
ขอบคุณ คุณเภสัช VATE ที่แนะนำหัวข้อค่ะ🍀
โพสต์ที่เกี่ยวข้อง
ความคิดเห็น

meeyou

ผมทานเช้าเม็ด ก่อนนอนเม็ดครับ เป็นความดันสูง
19 พ.ย. 2019 เวลา 06:49

🍀หมอยาท่าBD🍀

มันชอยขึ้นเมื่อเจอหมอนะครับ
10 พ.ย. 2019 เวลา 07:24
1

หมอสมองประจำบ้าน

ความดันเสื้อขาว😉
10 พ.ย. 2019 เวลา 15:33

อมร ทองสุก

ขอบคุณสำหรับความรู้ครับ
10 พ.ย. 2019 เวลา 00:51
1

หมอสมองประจำบ้าน

ขอบคุณค่ะอาจารย์
10 พ.ย. 2019 เวลา 15:32
1

ชตระกูล ศรีสวัสดิ์

นั่นสิครับอาจารย์ ผมนี้กลัวคนไข้ลุกมาปัสสาวะบ่อย จนไม่ได้พักผ่อนจนเกิดอุบัติเหตุได้
9 พ.ย. 2019 เวลา 14:23
1

หมอสมองประจำบ้าน

จากประสบการณ์ ยาความดันรุ่นใหม่ๆ ไม่ค่อยมีฤทธิขับปัสสาวะแล้วค่ะ แต่คนที่มีปัญหาให้ปัสสาวะบ่อยอยู่แล้ว เช่นต่อมลูกหมากโต ถ้าลุกมาตีสองที่ความดันลงต่ำสุดพอดีก๋อาจมีปัญหาได้
9 พ.ย. 2019 เวลา 14:32
2

ชตระกูล ศรีสวัสดิ์

ต้องขอบคุณวิทยาการในสมัยนี้ครับ ลดความเสี่ยงได้เยอะเลย
9 พ.ย. 2019 เวลา 14:41
1

ยุคใหม่การตลาดของไทย

ความดันตัวไหนที่ส่งผลกับร่างกายมากกว่ากันครับ ระหว่างตัวบนและตัวล่าง
9 พ.ย. 2019 เวลา 14:22
1

หมอสมองประจำบ้าน

ความดันตัวบน เป็นตอนหัวใจบีบตัว หล่อเลี้ยงร่างกาย ถ้าสูงทำให้เกิดเส้นเลือดตีบแตกตันมากกว่าค่ะ ... ตัวล่าง เป็นตอนหัวใจคลายตัว เป็นความดันที่หล่อเลี้ยงหัวใจเอง ถ้าต่ำมาก หัวใจขาดเลือดได้ค่ะ
9 พ.ย. 2019 เวลา 14:29
1

ยุคใหม่การตลาดของไทย

ขอบคุณมากครับคุณหมอ
9 พ.ย. 2019 เวลา 16:49

Dream School ⭐️

ในไทยมีคนเริ่มเก็บข้อมูลทำวิจัยเรื่อง dipping หรือ morning surge บ้างรึยังคะคุณหมอ
9 พ.ย. 2019 เวลา 12:10
2

หมอสมองประจำบ้าน

น่าสนใจมากค่ะ ⭐🌻ว่าคนไทยมี รูปแบบใดบ้าง เท่าที่หาดู มีที่เป็นของ HOPE asia ที่มีท่านอาจารย์พีระจากศิริราชร่วมอยู่ ออกเป็น statement สนับสนุนการปรับยาความดันตาม 24 hrs ambulatory BP (ถ้าเป็นไปได้น่าจะวัดสักครั้งค่ะ) https://www.ncbi.nlm.nih.gov/m/pubmed/30525279
9 พ.ย. 2019 เวลา 13:44
1

Dream School ⭐️

ขอบคุณข้อมูลมากค่ะอาจารย์ แต่ส่วนตัวยังรู้สึกอยู่เลยว่า ABPM มันจะทำให้คนไข้รู้สึกตัวหรือมีผลต่อการนอนไหม ถ้ามีผลค่า BP ช่วงนอนอาจไม่ตรงกับค่าจริง 100% ก็ได้ค่ะ
9 พ.ย. 2019 เวลา 14:16
1

หมอสมองประจำบ้าน

น่าคิด❤ดูจากคนไข้ในหอกึ่งวิกฤติ ที่เครื่องบีบแขนทุก 1 ชั่วโมง ก็นอนไม่ค้อยหลับค่ะ อาจต้องหาวิธีวัดแบบใหม่ค่ะ.
9 พ.ย. 2019 เวลา 14:19
1

Fatboy Slim

เมื่อเช้าผมกินไปแล้ว หากจะเปลี่ยน คืนนี้ผมกินได้อีกใช่ไหมครับ (ของผมกินแค่วันละเม็ด)
9 พ.ย. 2019 เวลา 11:43
1

หมอสมองประจำบ้าน

แนะนำลองปรึกษาแพทย์ประจำตัวก่อนน่าจะดีค่ะ🙂
9 พ.ย. 2019 เวลา 11:59

Fatboy Slim

ขอบคุณครับ
9 พ.ย. 2019 เวลา 11:59
1

หมอสมองประจำบ้าน

เหตุผลคือเผื่อมีข้อกังวลตอนลุกจากที่นอนกลางคืนค่ะ
9 พ.ย. 2019 เวลา 12:05
1

เรื่องเล่าจากดาวนี้

เป็นความรู้ใหม่ที่ยอดเยี่ยมเลยค่ะ จะรีบนำไปแนะนำให้คุณย่าได้อ่านเลย 😍
9 พ.ย. 2019 เวลา 11:39
1

หมอสมองประจำบ้าน

ดีใจค่ะหากเป็นประโยชน์🙂
9 พ.ย. 2019 เวลา 11:42
3

ด.ดล Blog

ทำไมวัดความดันแต่ละเครื่องถึงได้ไม่เท่ากันอ่ะครับ ผมเคยเจอเครื่องนึงที่โรงบาลแห่งนึง วัดยังไงมันก็สูง แต่คนอื่นวัดปรกติ งงมาก
9 พ.ย. 2019 เวลา 09:53
1

ด.ดล Blog

ขอบคุณครับ
9 พ.ย. 2019 เวลา 12:14
1

ชตระกูล ศรีสวัสดิ์

ท่าทางในการวัดที่ถูกต้องและขนาดcupที่บีบรวมถึงแรงอัด, การรั่วซึมอากาศ, รอบหมุนอัดอากาศของมอเตอร์เครื่องวัดด้วยครับ
9 พ.ย. 2019 เวลา 14:31
1

หมอสมองประจำบ้าน

ใช่ค่ะขาด cuff ก็ต้องเหมาะกับขนาดแขน..ถ้ามีวิธีวัดง่ายๆ กว่านี้คงดีคาะ
9 พ.ย. 2019 เวลา 14:36
1

ถ้าใจเราดี..อะไรๆก็ดีไปหมด

มีประโยชน์มากเลยครับพี่หมอ เพิ่งได้รู้เลยครับว่าทานยาความดันก่อนนอนดีกว่า🙏💕
9 พ.ย. 2019 เวลา 06:59
1

หมอสมองประจำบ้าน

ขอบคุณค่ะ อาจทำให้เรายืดหยุ่นเรื่องเวลาทานยาความดันมากขึ้นค่ะ
9 พ.ย. 2019 เวลา 10:04
1