โพสต์


18 มี.ค. เวลา 22:13Philosophy

“การปฏิบัติตัวในระหว่างที่มีโรคระบาด”

ธรรมะรุ่งอรุณ ☀️

๑๙ มีนาคม ๒๕๖๓

ช่วงนี้พวกเราคงได้ติดตามข่าวคราวเรื่องของการแพร่ระบาดของโรคหวัดโคโรน่า โควิด-19 ซึ่งตอนนี้อยู่ขั้นที่ 3 ขั้นที่จะระบาดกันระหว่างคนในประเทศ ไม่ต้องมีคนพาเชื้อมาจากต่างประเทศแล้ว เพราะมีเชื้ออยู่ในประเทศที่จะมาแบ่งกันแชร์กัน ฉะนั้นทางที่ดีขั้นนี้เขาแนะนำให้อย่าออกนอกบ้าน ให้อยู่ในบ้านเพื่อความปลอดภัย อย่าไปรับเชื้อโรค เพราะไม่รู้ว่าใครติดใครมีเชื้อบ้างไม่มีเชื้อบ้าง อย่าไปในที่ชุมนุมที่มีคนมากๆ เช่น โรงภาพยนตร์ โรงละคร สนามกีฬา บางประเทศเขาปิดหมดนะ ประเทศอิตาลีเดี๋ยวนี้ปิด ปิดร้านอาหารปิดอะไรหมด เพราะเขาต้องควบคุมให้ได้ ไม่ให้มันแพร่ระบาด เพราะมันแพร่ระบาดแล้วจะทำให้คนป่วยมาก แล้วโรงพยาบาลจะไม่มีกำลังที่จะมารับคนป่วย ถึงกับต้องแยกคนว่าจะรักษาคนไหนไม่รักษาคนไหน เหมือนในช่วงสงคราม คนไหนรักษาแล้วโอกาสรอดมีน้อยเขาก็ไม่รักษา เขาจะรักษาแต่คนที่มีโอกาสรอดมากกว่ามีอายุน้อยกว่า คนที่แก่ใกล้ตายแล้วเขาก็บอกว่ารักษาไปเดี๋ยวไม่กี่วันก็ตาย เขาก็ไม่รักษา ฉะนั้นวิธีที่ป้องกันจะไม่ให้มันทำให้ระบบของการรักษาพยาบาลมันรับไม่ไหว ก็ต้องพยายามลดการติดเชื้อ การจะลดการติดเชื้อก็ต้องอยู่ห่างกัน อย่าอยู่ใกล้กัน โดยเฉพาะคนแปลกหน้า คนที่อยู่ในบ้านเดียวกันไม่เป็นปัญหา เพราะถ้าติดก็ติดกันแล้ว แต่คนที่อยู่ข้างนอกเนี่ยคนแปลกหน้า คนที่เราไม่รู้จัก ไม่รู้ว่าเขามีเชื้อหรือไม่มีเชื้อ เพื่อลดการแพร่ขยายการติดเชื้อเขาเลยห้ามไม่ให้คนออกนอกบ้าน ที่สหรัฐเดี๋ยวนี้เขาห้าม วัดต่างๆ โบสถ์ต่างๆ ปิดหมดไม่ให้คนไปโบสถ์ เดี๋ยวนี้เขาบูชาทางอินเตอร์เน็ตกัน เดี๋ยวนี้คาทอลิกเนี่ย ในโบสถ์เขามีสถานีออนไลน์ให้พระเทศน์ อย่างตอนนี้ แล้วญาติโยมที่อยากจะทำบูชากิจวัตรของศาสนา ก็เปิดอินเตอร์เน็ตดูกัน บูชากันแบบนั้น ตอนนี้ต้องแยกกัน อย่าอยู่ใกล้กัน เพราะเราอย่าไปติดเชื้อดีกว่า ภารกิจต่างๆ ที่สำคัญขนาดไหนถ้างดได้ก็ควรงดไปก่อน เพราะภารกิจป้องกันการแพร่ระบาดโรคนี้เป็นภารกิจที่สำคัญอย่างมาก ที่เราจะต้องมาช่วยกันมาลดการแพร่ระบาดของโรคนี้ อย่างประเทศจีนเขาปิดเมืองนะ ซึ่งเดี๋ยวนี้ประเทศจีนเขาบอกว่าคนติดเชื้อมีแค่คนเดียว เมื่อวานนี้ เพราะเขาคุมหมด เขาคุมหมดเขากักตัวคน ใครเป็นโรคนี้เขาแยกจับไปอยู่ศูนย์ของคนเป็นโรคเลย ไม่ให้อยู่กับคนที่ไม่เป็นโรค เพื่อที่จะได้ไม่ไปแพร่ขยายให้กับคนอื่น ทางประเทศเราเขายังอาจไม่ได้ออกกฏหมายหรือคำสั่งบังคับ แต่พวกเราก็ควรใช้สติใช้ปัญญากัน ไม่ต้องรอให้เขามาบอกเรา เรารู้ว่าเราควรจะทำอะไรเพื่อความปลอดภัยเราก็ควรจะทำกัน

ดังนั้น พยายามอยู่บ้าน ถ้าจะออกนอกบ้านก็เฉพาะซื้ออาหารซื้อยาซื้ออะไรที่จำเป็น อย่าไปอยู่ใกล้ เดี๋ยวนี้เขาบอกว่าเวลาเจอคนนี้ต้องอยู่ห่างกัน 2 เมตร 6 ฟุต เพราะว่าลมหายใจนี้มันกระจาย เวลาพูดเวลาหายใจมันมีเชื้อโรคกระจายออกมาด้วย ถ้าอยู่ใกล้มันก็จะไปติดเสื้อผ้าติดอะไรติดมือ แล้วเดี๋ยวมือเราเราก็หยิบของกินกันมันก็เข้าไปในร่างกายของเรา ฉะนั้นจึงบอกให้คอยเช็ดมือให้สะอาดอยู่เรื่อยๆ ก่อนจะกินอะไรก่อนจะเอาอะไรเข้าปาก ก่อนจะเอามือแตะหน้านี่ถามตัวเองก่อนว่าเช็ดหรือยังล้างหรือยัง นี่คือสิ่งที่พวกเราทำกันได้ ที่จะช่วยทำให้การระบาดของโรคนี้ลดลงได้ และไม่แพร่ขยายและหมดไปได้ แต่เราต้องเสียสละกัน ตอนนี้เราต้องอยู่แบบพระกัน อยู่วัด อยู่บ้าน โยมก็อยู่บ้าน พระก็อยู่วัดกัน ตอนนี้ไม่ควรที่จะมาวัดทำบุญ ทำได้ก็ใส่บาตร เพราะพระยังต้องกินอยู่ พระก็ต้องไปบิณฑบาต แต่บิณฑบาตมันไม่ได้อยู่ที่เดียว มันยาวเป็นแถวยาว คนก็ไม่ได้อยู่ใกล้กัน คนที่อยู่ใกล้กันก็เป็นพวกเดียวกัน ฉะนั้นโอกาสที่จะติดเชื้อก็ยากกว่าการที่ไปนั่งอยู่ในศาลารวมกัน อยู่ในโบสถ์รวมกัน ไปนั่งไหว้พระสวดมนต์นั่งสมาธิใกล้กัน ก็มีโอกาสที่จะแพร่โรคได้ ที่นี่ก็เหมือนกัน มา ฟังเทศน์ฟังธรรมก็ฟังผ่านทางออนไลน์ก็ได้ ถ้าเจ้าหน้าที่ทีมงานยังสบายกันดีอยู่ ยังไม่ติดเชื้อ เขาก็จะมาช่วยกันถ่ายทอดสดต่อไป ไม่ต้องมาที่วัดจะดีกว่าช่วงนี้ เพื่อความปลอดภัย ฟังธรรมที่บ้านได้ นั่งสมาธิฟังไปที่บ้านได้ ปฎิบัติธรรมปฏิบัติที่ไหนก็ได้ ที่นี่ก็ได้ที่บ้านก็ได้ ฉะนั้นตอนนี้เราต้องปรับพฤติกรรมของพวกเราให้มันทันกับเหตุการณ์ อย่าไปประมาท อย่าไปคิดว่าเราจะไม่ติด ไม่มีใครรู้ว่าใครจะติดไม่ติด ถ้าไม่ออกไปนอกบ้านไม่ไปเจอคนแปลกหน้าโอกาสจะติดมันน้อย ถ้าคนในบ้านไม่มีใครติด แต่ถ้าออกไปนอกบ้านเดี๋ยวไปเจอคนอื่น เราไม่รู้ว่าเขาติดมาแล้วหรือยัง โชคดีโรงเรียนของเราปิดเทอมพอดี เด็กก็เลยไม่ต้องไป แต่โรงเรียนนานาชาติได้ข่าวว่าเขาให้ปิดหมดนะ เด็กเขาไม่ให้ไปโรงเรียนกันแล้ว เพราะกลัวเดี๋ยวไปเจอกันอยู่ใกล้กัน แล้วเดี๋ยวก็คนที่มีเชื้อจะไปแพร่เชื้อให้กับคนอื่นได้

นี่เป็นเหตุการณ์เหมือนสงครามโลกแล้วนะตอนนี้ คิดว่าคนอาจจะตายมากกว่าในสงครามโลก แต่ละประเทศนี้เขาเริ่มปิดกันหมดแล้ว ให้อยู่บ้านกัน ออกมาได้เฉพาะมาหาซื้ออาหารซื้อยาซื้อสิ่งจำเป็น ร้านอาหารเดี๋ยวนี้ก็ต้องปรับจากการไปนั่งกินในร้านอาหารเป็นการส่งหรือเป็นการหิ้วกลับบ้าน ไปที่ร้านอาหารเทคเอาท์ออเดอร์ แล้วก็หิ้วกลับบ้านไปกินกัน หรือไม่งั้นก็สั่งผ่านทางโทรศัพท์ให้คนไปส่งให้ ถ้าเราไม่ทำอย่างนี้มันจะทำให้โรคมันติดกันง่าย แล้วมันจะแพร่ขยายเป็นวงกว้างจนจะมีคนเจ็บไข้ได้ป่วยมากกว่าที่โรงพยาบาลจะรับไปรักษาได้ แต่โรงพยาบาลเขาก็ต้องเลือกคน คนไหนดูว่าสภาพเป็นยังไงทรุดหนักไหมรักษาไหวไหม คนไหนรักษาไม่ไหวเขาก็ไม่รักษา รักษาแต่คนที่คิดว่ารักษาให้หายได้ นี่คือเหตุการณ์ที่ไม่เคยคิดว่าจะเกิดขึ้นมาในชีวิตนี้ก็เกิดขึ้นมา ดูแต่ข่าวของสงครามโลก ดูแต่ข่าวของสงครามของประเทศอื่นว่าเขาอยู่กันยังไง ทุกข์ยากลำบากกันยังไง ของพวกเราถ้าเราไม่ระวังถ้าเราประมาท ถ้าเราไม่รีบป้องกันตั้งแต่บัดนี้ เดี๋ยวเราก็อาจจะไปอยู่ในสภาพนั้นก็ได้ เมื่อมีคนป่วยมากๆ คนก็ตกงานกันมาก ระบบเศรษฐกิจอะไรต่างๆ ก็จะหยุดชะงักกัน ต่อไปอาหารอาจจะขาดแคลนก็ได้ ตอนนี้เริ่มมีการกักตุนกัน คนกลัว ไปซื้ออาหารที่สหรัฐนี้ในร้านนี้มีแต่ชั้นไม่มีของ คนกลัวว่าจะไม่มีอาหารกินกัน แล้วเขาก็แนะนำด้วยว่าควรจะมีอาหารเตรียมไว้อย่างน้อยสองอาทิตย์เผื่อเวลาที่ไม่สามารถออกมานอกบ้านไปซื้ออาหารได้ แล้วควรจะมีอาหารไว้กินสักสองอาทิตย์ มีอาหาร มีน้ำ ของคนไทยเราก็ข้าวสาร มาม่า ปลากระป๋อง น้ำดื่ม ยาที่จำเป็นที่ต้องใช้ประจำ ยาประจำตัว ใครมีโรคอะไรประจำตัวก็ไปขอยาเพิ่มจากหมอเผื่อไว้ที่ต้องกินเป็นประจำ พยายามงดการที่จะต้องไปพบปะคนในที่ชุมชน ถ้าอยู่ในที่ชุมชนก็พยายามอยู่ห่างกัน เดี๋ยวนี้เขาบังคับเวลายืนเข้าแถวนี้ให้ห่างกัน 2 เมตร ไม่ให้ใกล้กัน แล้วก็พยายามติดตามข่าวอยู่เรื่อยๆ ข่าวก็ต้องบริโภคแบบมีสติด้วย เพราะข่าวบางทีมันก็ข่าวโคมลอยก็มี ข่าวหลอกข่าวลวงก็มี งั้นต้องฟังหลายๆ ด้าน ฟังข่าวของรัฐบาลฟังข่าวของสถานีโทรทัศน์ฟังข่าวต่างประเทศบ้างก็ได้ จะได้มีอะไรมาเปรียบเทียบมาทดสอบดูว่า ข่าวไหนเป็นข่าวจริงข่าวไหนเป็นข่าวปลอม แต่ข้อสำคัญให้มีสติ ให้ตั้งอยู่ในความสงบ พยายามอยู่เฉยๆ อย่าไปตื่นตระหนก อย่าไปทำอะไรที่จะทำให้เกิดความเสียหายเดือดร้อนให้ต่อกันและกันไม่เกิดประโยชน์ แย่งกันทุบตีกันทำร้ายกัน ข่าวที่อเมริกาบอกตอนนี้อาวุธปืนขายดิบขายดี คนกลัวว่าเดี๋ยวต่อไปไม่มีอาหารกินอาจจะมาปล้นมาจี้กัน ต้องเตรียมอาวุธป้องกันกัน เพราะคนเราเมื่อมันถึงขั้นวิกฤต ขั้นที่อดอยากขาดแคลนก็จะต้องมีการแก่งแย่งกัน คนที่มีอาวุธก็สามารถข่มขู่คนที่ไม่มีอาวุธได้

แต่เราใช้ธรรมะดีกว่า เราใช้ความเมตตา ถ้ามีพอจะแบ่งปันให้กันได้ก็แบ่งปันกันไป ให้เรามีสติอย่าเบียดเบียนกัน พยามฝึกสติพุทโธพุทโธอยู่ในใจอยู่เรื่อยๆ ให้ใจนิ่งให้ใจสบายให้ใจเป็นอุเบกขา สักแต่ว่ารู้ ไม่รักไม่ชังไม่กลัวไม่หลง ตัวนี้สำคัญไม่กลัวไม่หลง ตอนนี้เราจะกลัวกันมากถ้าจิตไม่มีสติจิตไม่มีอุเบกขานี้มันอะไร มันจะเป็นแบบกระต่ายตื่นตูมไป จะมีความหวาดกลัววิตกกังวลกลายเป็นโรคประสาทไปได้ถ้าไม่ระวัง แล้วก็จะไปทำให้คนอื่นคนที่อยู่ใกล้ชิดต้องเดือดร้อนด้วย ฉะนั้นพยายามฝึกความสงบไว้ให้ดีที่สุด เรื่องทางจิตใจนี้ต้องใช้สติใช้ปัญญา ใช้ศีลธรรม อย่าเบียดเบียนกัน อย่าฆ่าฟันกัน อย่าลักทรัพย์ของผู้อื่น อย่าโกหกหลอกลวง ละอบายมุขต่างๆ ตอนนี้อย่าดื่มสุรายาเมา อย่าแก้ความเครียดความกลัวด้วยการดื่มสุราหรือเสพยาเสพติด มันเป็นการแก้ชั่วคราว ดื่มสุราเมาแล้วก็อาจจะลืมเรื่องต่างๆ ไปชั่วคราว เดี๋ยวพอหายเมาแล้วก็เกิดความวิตกเกิดความเครียดขึ้นมาใหม่ ให้มาแก้ด้วยการใช้สตินั่งสมาธิเดินจงกลม ควบคุมใจให้นิ่งให้สงบ แล้วก็ใช้ปัญญาพิจารณาความเป็นจริงของชีวิต พระพุทธเจ้าบอกชีวิตของเรา เกิดมาแล้วย่อมมีความแก่เป็นธรรมดา ล่วงพ้นความแก่ไปไม่ได้ ย่อมมีความเจ็บไข้ได้ป่วยเป็นธรรมดา ล่วงพ้นไปไม่ได้ ย่อมมีความตายเป็นธรรมดา ล่วงพ้นความตายไปไม่ได้ ย่อมมีการพลัดพรากจากกันเป็นธรรมดา ล่วงพ้นการพลัดพรากจากกันไปไม่ได้ พยายามพิจารณาเตือนใจสอนใจเพื่อจะได้ปลงเสีย เอาวะ! จะเป็นก็เป็นวะ! ไปเครียดไปวิตกไปเป็นโรคประสาททำไมถ้ามันจะเป็น แต่เราก็ป้องกันให้ดีที่สุด นะพยายามอยู่บ้านให้มากที่สุด ออกนอกบ้านให้น้อยที่สุด ถ้าเป็นเราก็ต้องแยกตัวเราอย่าไปอยู่กับคนที่ไม่เป็น อย่าไปให้เขาต้องรับเชื้อจากเรา ก็หาที่อยู่ต่างหากไป อยู่กันห่างๆ แล้วก็ฝึกสติพยายามนั่งสมาธิ ตอนนี้ไปไหนไม่ได้ เป็นช่วงที่มีเวลาปฏิบัติกัน งานก็ไปทำงานไม่ได้ โรงเรียนก็ไปไม่ได้ จะมีเวลาว่าง คนที่ไม่เคยอยู่เฉยๆ ก็จะเครียดขึ้นมา ก็เนี่ยหัดเดินจงกรมหัดนั่งสมาธิหัดฟังเทศน์ฟังธรรม อ่านหนังสือธรรมะเพื่อเรียนรู้วิธีการปฏิบัติจิตใจให้สงบว่าทำอย่างไร ทำให้จิตใจปล่อยวางได้อย่างไร ขั้นต้นก็ต้องมีสติทำใจให้สงบ พอมีความสงบในระดับที่มีอุเบกขาก็ใช้ปัญญาสอนใจ สอนเรื่องที่ทำให้เราทุกข์กันตอนนี้คือเรื่องอะไร ก็เรื่องโรคระบาด เรื่องเจ็บไข้ได้ป่วย เรื่องอดอยากขาดแคลน เราก็ต้องพิจารณาตามความเป็นจริงว่ามันเป็นเรื่องธรรมดา ร่างกายของใครไม่เว้น คนรวยคนจน คนใหญ่คนไม่ใหญ่ มีโรคภัยไข้เจ็บเหมือนกัน

สนทนาธรรมบนเขา

วันที่ ๑๘ มีนาคม พ.ศ.๒๕๖๓

พระอาจารย์สุชาติ อภิชาโต

วัดญาณสังวรารามฯ จังหวัดชลบุรี

ณ จุลศาลา เขตห้ามล่าสัตว์ป่าเขาชีโอน

ชะแลความก่อ..ชะลอวัยใช่เลย
กราบนมัสการค่ะพระอาจารย์
19 มี.ค. เวลา 17:39