ถ้าย้อนกลับไปเมื่อ 4,000 ปีก่อน
เคยสงสัยไหมว่า ผู้คนในสมัยนั้น ชอบเล่นอะไรแก้เบื่อกัน ?
โลกทุกวันนี้ มีสื่อออนไลน์ต่างๆ โซเชียล มีเดีย รวมถึงเกม ให้เราได้เล่นแก้เบื่อ ฆ่า
เวลากันอย่างเพลิดเพลิน
3
แต่เพื่อนๆ เคยลองนึกเล่นๆกันไหมว่า ถ้าเราย้อนกลับไปเมื่อ 3-5 พันปีก่อนนี้ คนในยุคนั้นเขาหาวิธีแก้เบื่อกันยังไงนะ ? เขาเล่นอะไรกัน ?
และคำตอบที่เราไปหามา สิ่งหนึ่งที่สร้างความเพลิดเพลิน รวมถึงฝึกสมองในสมัยนั้นเนี่ย คือ “บอร์ดเกม”
ใช่แล้ว การเล่นบอร์ดเกมเหมือนที่พวกเราเล่นกันอยู่ทุกวันนี้ละ !
แต่ไม่ได้ทันสมัยขนาดนั้นนะ ส่วนใหญ่ก็จะเป็นเกมวางแผน ประลองปัญญากันซะ
มากกว่า
งั้นเราไปดูกันเลย ว่ามีอะไรบ้าง ?
1.หมากรุก (Chess)
มีการบันทึกว่าเริ่มพบในปี : คริสต์ศักราชที่ 760
มีการค้นพบว่าเจ้าหมากรุก (Chess) เนี่ย ได้ถูกนำมาเล่นเป็นเกมกลยุทธ์ครั้งแรกใน
แถบประเทศอินเดีย
ประโยคที่เราคุ้นเคยกัน เวลาที่เรากำลังจะทำการสังหารตัวพระราชาฝั่งตรงข้าม เรา
จะต้องพูดว่า “checkmate” หรือ รุกฆาตนั่นเอง
ซึ่งเจ้าคำนี้ละ ที่มีการเพี้ยนมาจากคำว่า “shāh māt” ซึ่งเป็นภาษาอารบิก
หมายความว่า พระราชาเสียชีวิตแล้ว
ทฤษฎีการเล่นหมากรุก (Chess Theory) ก็ได้กำเนิดขึ้นในปี 1497 ใน
ประเทศอินเดีย
รู้หรือไม่ ? ในศตวรรษที่ 6 เอง เกมหมากรุกยังได้แพร่หลายไปทั่วแดนอินเดียตะวัน
ออก ในชื่อว่า “Chaturanga”
Chaturanga
2.หมากฮอส และ หมากข้าม (Checkers & Draughts)
มีการบันทึกว่าเริ่มพบในปี : 3000 ปีก่อนคริสต์ศักราช
เพื่อนๆคุ้นชื่อเกมนี้กันไหม ?
เราเชื่อว่าเพื่อนๆที่อยู่ใน Gen X – Y ต้องเคยผ่านการเล่นเกมนี้ในสมัยเด็กมากัน
อย่างแน่นอน
ในทีแรก สารภาพเลยว่า เราเองเข้าใจว่าเกมเหล่านี้ เป็นเกมที่คิดโดยคนไทย........
ซึ่งนั้นนะ ผิดนะจ้ะ
เจ้าเกมนี้ มีชื่อว่า “checkers หรือ draughts” เอาจริงๆนะ คำว่าหมากรุกฝรั่ง
ก็มาจากเกมนี้ละ
แล้วเพื่อนๆรู้ไหมว่า เจ้าเกมหมากฮอส และ หมากข้ามเนี่ย ค่อนข้างเป็นที่นิยมกับ
เหล่าหทารผู้ออกศึก ในสงครามโทรจัน (Trojan War) ในยุคโรมัน โน่นเลยละ
3. Backgammon
1
มีการบันทึกว่าเริ่มพบในปี : 3000 ปีก่อนคริสต์ศักราช
(บางสื่อบอกว่า 5000 ปีก่อน แต่ว่าเราหาจาก BBC History เขาบอกว่า 3000 ปีก่อน ค.ศ)
อันนี้ตรงตามชื่อเลย เป็นเกมที่เราน่าจะคุ้ยเคยกับการเล่นในคอมพิวเตอร์สมัยก่อน
ควบคู่ไปกับการเล่นเกมไพ่ Solitaire เนอะ
โดยเกมนี้ เคยถูกบันทึกไว้ในหน้าประวัติศาสตร์ของฝรั่งเศสสมัยกลางว่า
พระเจ้าหลุยส์ที่ 9 ในปี ค.ศ 1254 ชอบเล่นเจ้าบอร์ดเกม Backgammon มาก
และคลั่งมากจนถึงขนาด ทำให้เจ้าเกมนี้ เป็นเทรนด์ในประเทศฝรั่งเศสที่ผู้คนต่าง
หมกหมุ่น มากกว่าการอ่านหนังสือ...
เรื่องราวการคลั่งเจ้าเกมนี้ ก็เกิดขึ้นกับประเทศอังกฤษในสมัยของพระเจ้าเฮนรีที่ 8
เหมือนกัน จนต้องมีการเผาบอร์ดเกม Backgammon ทิ้งทั่วอังกฤษ
เพื่อไม่ให้ผู้คนเสพติด
4. โกะ (Go)
1
มีการบันทึกว่าเริ่มพบในปี : 400 ปีก่อนคริสต์ศักราช
เวลาพูดถึงเกมนี้แล้ว เราจะนึกถึงการ์ตูนสมัยเด็กเรื่อง ฮิคารุเซียนโกะทุกทีเลย
แต่ว่า เจ้าเกมกระดานโกะนี้ ไม่ได้มาจากประเทศญี่ปุ่นนะ
หากแต่เป็นบอร์ดเกมโบราณของประเทศจีนตะหากละ
ซึ่งการเปรียบเทียบการเล่นเกมโกะของคนจีนโบราณ ก็เสมือนการเล่นเกมวางแผน
พิชัยสงครามนี่ละ
คงไม่ต้องพูดเลยว่า ในเวลาที่นักรบชาวจีนเขาพักผ่อน เขาจะทำอะไร....
ก็ต้องเล่นเกมหมากล้อม วางแผนการล้อมเมืองแบบนี้ละ
1
จากนั้นไม่นาน เกมกระดานโกะ ก็ได้ขยายไปถึงประเทศญี่ปุ่น และเกาหลี
จากนั้นอีกประมาณ 10 กว่าปี ก็ได้ขยายเข้ามาสู่เอเชียใต้
รู้หรือไม่ว่า ? ในปี 1996 นักบินอวกาศชื่อ Daniel Barry และ Koichi Wakata ได้นำ
เจ้าเกมกระดานโกะนี้ ขึ้นไปเล่นนอกโลกเป็นครั้งแรก และเป็นเพียงเกมกระดานเกมเดียวของโลกด้วยละ
5. Senet
มีการบันทึกว่าเริ่มพบในปี : 3100 ปีก่อนคริสต์ศักราช
ไม่แปลกถ้าเราอาจไม่คุ้นเคยกับเจ้าเกมนี้ (เราเองก็ไม่เคยเล่นเหมือนกัน แต่เคยเห็นนะ)
เกมนี้เป็นเกมสุดโปรดของฟาโรห์ตุตันคามุน ซึ่งมีความเชื่อว่าเทพเจ้า Thoth เป็นผู้คิดค้นการเล่นบอร์ดเกมนี้ และส่งลงมายังประเทศอียิปต์
ลักษณะการเล่นคร่าวๆ คล้ายกับราเล่นเกม บันใดงู ผสม Backgammon
ก็คือมีการสลับกันทอยแต้ม เดินตามจำนวนช่องที่เลขกำหนด และข้าม(กิน)ฝ่ายตรงข้าม
ใครที่หมากเดินออกหมดกระดานก่อน ก็คือชนะ เหมือนบันใดงูที่ถึงเส้นชัย นั่นแหละ
ซึ่งบอกได้เลยว่า Senet เป็นพื้นฐานของบอร์ดเกมในสมัยใหม่ก็ว่าได้ ด้วยการเล่น
เกมมีอาศัยโชค และการเจอข้อจำกัดต่างๆภายในเกม
รู้หรือไม่ว่า ? เจ้าเกม Senet นี้ ยังถูกพูดถึงในหนังสือ “Book of the Dead” อีกด้วยนะ
6. The Royal Game of Ur
มีการบันทึกว่าเริ่มพบในปี : 3000 ปีก่อนคริสต์ศักราช
เป็นเกมที่นิยมมากๆในยุคสมัยเมโสโปเตเมีย โดยเฉพาะทางภาคเหนือของอิรัก
ที่มาของชื่อเกมนี้คือ "เกมหลวงแห่งอูร์" (Royal Game of Ur) เพราะว่าถูกค้นพบในสุสานหลวงที่เมืองอูร์ (Ur) ของอารยธรรมสุเมเรียน (Sumerian) ในประเทศอิรัก
จุดเด่นของเกมนี้คือ การใช้ดวง ควบคู่ไปกับกลยุทธ์
สารภาพตรงๆว่า วิธีการเล่นค่อนข้างเข้าใจยาก แต่ใช้หลักในการทอยแต้ม และ
กติกาการชนะ เช่นเดียวกันกับเกม Senet
แต่ถ้าเพื่อนๆสงสัยและอยากลองเนี่ย สามารถค้นหาเล่นได้ในโทรศัพท์มือถือ
โดยค้นหาจากชื่อ Royal Game of Ur ได้เลยละ
แล้วถ้าเล่นสนุกหรือไม่ยัง มารีวิวให้เราฟังด้วยนะ
จริงๆจะบอกว่า มันมีอีกหลายๆต้นกำเนิดของบอร์ดเกม ที่ถูกเล่นกันมาอีกนะ
ขอสรุปสั้นๆ
- Xiangqi หรือหมากรุกจีน ถูกค้นพบในช่วง 400 ปีก่อนคริสต์ศักราชที่ประเทศจีน
- Nine Men’s Morris หรือ Mills ถูกค้นพบในช่วง 1400 ปีก่อนคริสต์ศักราช พบในสมัยโรมัน
- Liubo หรือ ลิ่วโบ๋ ถูกค้นพบในช่วง 1000 ปีก่อนคริสต์ศักราชที่ประเทศจีน
- Mehen ถูกค้นพบในช่วง 1000 ปีก่อนคริสต์ศักราชที่ประเทศอียิป (อันนี้ไม่เกี่ยวอะไรกับแบรนด์เครื่องทำไอศครีมนะ)
จบแล้วจ้า หวังว่าคงเป็นอาหารสมองกินเพลินๆเช่นเคย :)
ความคิดเห็น
Ko Ben
เยี่ยมเลยครับ ขอบคุณข้อมูลดีๆครับผม
29 พ.ย. 2020 เวลา 01:15
ชตระกูล ศรีสวัสดิ์
ขอบคุณครับ เดี๋ยวไปเล่นหมากเก็บต่อ.. ด่าน20แล้ว
29 พ.ย. 2020 เวลา 00:59
Jarurote
แล้วเกมส์กระดานเข้ามาในไทยในสมัยไหน แล้วสมัยสุโขทัย อยุทยา เค้าเล่นอะไรฆ่าเวลา อยากรู้จริง ๆ นัก
28 พ.ย. 2020 เวลา 16:55