มีบัญชีอยู่แล้ว?
7 ประเภทข่าวลวงที่คุณต้องรู้ก่อนเสพข่าว
แน่นอนว่าข่าวลวงจะเกิดขึ้นไม่ได้ ถ้าไม่มีผู้กระทำ แต่เราจะพาไปทำความรู้จักกับข่าวลวงในแต่ละประเภทกันก่อนว่ามีความแตกต่างกันอย่างไรบ้าง?
ข่าวลวงถูกแบ่งเป็น ข่าวล้อเลียนหรือเสียดสี ซึ่งข่าวเหล่านี้เน้นทำให้เกิดความตลก แต่ไม่ได้ตั้งใจให้เกิดความเสียหายกับใคร ซึ่งในบางครั้งก็อาจจะทำให้เกิดความเสียหายโดยที่ไม่รู้ตัวเช่นกัน เช่น กรณีที่พลเอก อภิรัชต์ คงสมพงษ์ อดีตผู้บัญชาการกองทัพบกที่ถูกแต่งภาพด้วยเหรียญจำนวนมากบนชุดของเขา นอกจากนั้นยังมีข่าวที่เชื่อมโยงมั่ว ๆ โดยเนื้อหา ภาพข่าวไม่ได้ไปด้วยกัน หรือไม่สอดคล้องกันแต่อย่างใด
ยังมีข่าวลวงที่เกิดจากการตัดต่อ ดัดแปลง ซึ่งมีความจริงอยู่บ้าง แต่มีวัตถุประสงค์ในการลวงข้อมูลแก่ผู้รับสาร นอกจากนั้นยังมีข่าวที่สร้างความเข้าใจผิด ซึ่งข่าวนี้ส่วนใหญ่จะเกิดกับข่าวที่ยังไม่มีความแน่นอนแต่อย่างใด และมีเจตนาในการสร้างความเข้าใจที่ผิด และข่าวที่อยู่ผิดที่ ผิดทาง ผิดบริบท คือข่าวที่เชื่อมโยงเหตุการณ์ที่ไม่มีโอกาสเกิดขึ้นมานำเสนอในบริบทหนึ่ง นอกเหนือจากนั้นยังมีข่าวที่อ้างอิงจากแหล่งที่ไม่น่าเชื่อถือ และข่าวที่ลวงมาทั้งหมด เกิดจากการมโนหรือแต่งเรื่องขึ้นนั่นเอง
โดยสรุป ข่าวลวงมีทั้งหมด 7 ประเภท ได้แก่
- ข่าวล้อเลียนหรือเสียดสี
- ข่าวเชื่อมโยงมั่วๆ เนื้อหาข่าวกับภาพไม่สอดคล้องกัน
- ข่าวที่ตัดต่อดัดแปลง
- ข่าวที่สร้างความเข้าใจผิด
- ข่าวที่ผิดที่ ผิดทาง ผิดบริบท
- ข่าวที่ใช้แหล่งอ้างอิงที่ไม่น่าเชื่อถือ
- ข่าวมโนหรือแต่งเรื่อง
ฉะนั้น สิ่งสำคัญที่ทำให้เรามีภูมิคุ้มกันต่อข่าวปลอม คือการรู้และตรวจสอบให้แน่ใจว่าสิ่งที่เราแชร์ไปจริงหรือไม่? และใช้วิจารณญาณในการรับข่าวสารต่อไป เพื่อทำให้เราสามารถแน่ใจได้จริงๆ ว่าข่าวที่เรารับไปเป็นความจริง และไม่ตกเป็นเครื่องมือต่อกลุ่มการเมืองใดก็ตามนั่นเอง ถึงแม้ว่าเราจะมีความเชื่อทางการเมืองที่แตกต่างกัน แต่การไม่ตกเป็นเครื่องมือของข่าวลวงย่อมดีที่สุด
INFOGRAPHIC : นุติกานต์ ไชยสุวรรณ
LAB CONTENT : กฤตนัน ดิษฐบรรจง
#ส่องสื่อ : NEXT GENERATION, NEXT MEDIA.
ติดตามเราได้ทาง www.songsue.co
ติดต่อโฆษณา-ลงข่าวประชาสัมพันธ์ - kritthanan@songsue.co