ประวัติศาสตร์รำลึก,#ช้างบรรณาการของสยามในอดีต,
#ช้างช้างช้างน้องเคยเห็นช้างหรือเปล่า,
1)#สมัยสุโขทัยอยุธยากรุงธนบุรีจนถึงรัตนโกสินทร์ตอนต้น,
-ประเพณีปฏิบัติที่ไทยเคยทำตามธรรมเนียมที่ผ่านมา คือการส่งเครื่องราชบรรณาการหรือที่เรียก “จิ้มก้อง” ให้จีนแต่เพียงประเทศเดียว และทำมาอย่างยาวนานตั้งแต่กรุงสุโขทัยเป็นราชธานี ทว่าของที่ส่งไปเมืองจีนนั้นก็หาใช่ของล้ำค่าที่คู่ควรกับบารมีขององค์ฮ่องเต้ไม่ หากแต่เป็นของป่าหายากซึ่งเป็นที่ต้องการของทางราชสำนัก มีสรรพคุณผสมเป็นยาอายุวัฒนะเสียมากกว่า สามารถนำไปใช้ทำยาหรือประกอบพิธีกรรมต่างๆ มีอาทิ จันทน์หอม พริกไทย รงทองคำ ขี้ผึ้งขาว กำมะถัน มหาหิงคุ์ เปลือกสมุลแว้ง กรักขี เปลือกสีเสียด กานพลู มดยอบ จันทน์ชะมด จันทน์เทศ กระวานขาว ผลกระเบา ฝาง ไม้พะยูง แก่นไม้หอม พรมลิอูด ผ้าโมรีแดง และสัตว์ป่าหายาก ซึ่งเป็นคตินิยมของชาวสวรรค์ ได้แก่ ช้าง งาช้าง หมี ชะนีเผือก,
-การส่งเครื่องราชบรรณาการนั้น จะต้องประกอบด้วย,”คำหับ” เป็นภาษาจีนแปลว่าตรวจสอบ พระราชสาส์นคำหับก็คือ แผ่นกระดาษที่เป็นสำเนาพระราชสาส์นพร้อมทั้งนามของทูต วันเดือนปี กับรายการเครื่องราชบรรณาการ ซึ่งทำเป็น 2 ชุด ประทับตราลงที่รอยต่อ เพื่อให้ทูตนำไปยื่นต่อเจ้าพนักงานปกครองตรวจสอบ ว่าเครื่องราชบรรณาการที่ส่งมาตรงกันหรือไม่,
-เครื่องตราโลโต “ โลโต ” ภาษาจีนแปลว่า อูฐ โลโตเป็นชื่อของตราที่ประทับลงในพระราชสาส์น คำหับ ตามที่ค้นพบในจดหมายเหตุจีนพระเจ้าเซี้ยโจ้ว แห่งราชวงศ์ชิง ได้พระราชทานแก่พระเจ้าแผ่นดินกรุงศรีอยุธยา เมื่อปี พ.ศ.2216 ในโอกาสที่ทรงแต่งตั้งให้เป็น “ อ๋อง ” ตราโลโตที่พระราชทานในครั้งนั้นเป็นตราเงินกะไหล่ทอง ดุนทำเป็นรูปอูฐหมอบ มีข้อความเป็นภาษาจีนว่า “ ตราของพระเจ้าแผ่นดินกรุงสยาม ”การแจ้งไปในพระราชสาส์นที่ส่งไปยังพระเจ้ากรุงจีนว่า “ แต่ก่อนพระราชสาส์นคำหับปิดตราโลโต ครั้งนี้หาตราโลโตมิได้ ปิดตราพระไอยราพตมาเป็นสำคัญ ” นั้น ก็คงจะเนื่องมาจากกรุงศรีอยุธยาพินาศด้วยน้ำมือของพม่าในปี พ.ศ. 2310 นั่นเอง ตราโลโตจึงเป็นอันตรธานสูญหายไป,
-จนกระทั่งถึงสมัยกรุงรัตนโกสินทร์ จึงได้เปลี่ยนมาเป็นตราหยก แต่รูปอูฐหมอบนั้น ยังคงไว้ตามเดิม, ทั้งนี้ก็เป็นด้วยรูปอูฐนั้น เป็นสัญลักษณ์ของประเทศราช ( เสทื้อน ศุภโสภณ , 2527 : 61)
2)#สมัยรัชกาลที่4จนถึงรัชกาลที่7,
-รัชกาลที่ 4 ทรงพระราชทานช้างบรรณาการจากสยาม ให้พระเจ้านโปเลียนที่ 3 โดยได้ทรงมอบให้หน่วยงานของสวนสัตว์กรุงปารีสเป็นผู้ดูแลเป็นอย่างดี จนพอจะคุ้นเคยกับสภาพภูมิอากาศแบบเมืองหนาว และมีชื่อเสียงอย่างกว้างขวางกับเด็กๆ ที่มาเยี่ยมเยียนสวนสัตว์อย่างอุ่นหนาฝาคั่ง เมื่อใดที่มีการโฆษณาหรือพูดถึงสวนสัตว์ Jardin des Plantes ช้างสยาม 2 เชือกนี้ก็จะเป็นดาวเด่นในใบโฆษณาเสมอ,
-ที่ปารีสพระเจ้านโปเลียนที่ 3 ได้พระราชทานชื่อใหม่ให้ช้างบรรณาการคู่นี้ว่า คาสเตอร์ และพอลลุกซ์ (Castor & Pollux) ตามชื่อของพระโอรสแฝดของเทพธิดาลีด และเทพเจ้าซีอุส (Leda & Zeus)
-และอีกครั้งหนึ่ง ที่ทรงพระประสงค์จะพระราชทานช้างให้กับประเทศอเมริกาแต่ประธานาธิบดีอเมริกาตอบปฏิเสธด้วยความสุภาพ,
-รัชกาลที่ 5 ทรงเปลี่ยนเป็นการพระราชทานอนุเสาวรีย์ช้างสำริดให้กับประเทศสิงคโปร์ เมื่อ วันที่ 16 มีนาคม ปี พ.ศ. 2414 เพื่อเป็นการระลึกถึงการเสด็จเยือนสิงคโปร์เป็นครั้งแรกนั้นเอง,
-และทรงพระราชทานอนุเสาวรีย์ช้างสำริดให้ประเทศอินโดนีเซียเมื่อปี พ.ศ. 2414 ด้วยเช่นกัน, ปัจจุบันตั้งอยู่ที่พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติอินโดนิเซีย ซึ่งมักเรียกกันว่า ” กิดัง กาจาห์ ”
( Gedung Gajah-ตึกช้าง ) ตั้งอยู่ในบริเวณใจกลางเขต เมืองเก่า ใกล้ๆ อนุเสาวรีย์แห่งชาติอินโดนีเซีย(โมนัซ),
รัชกาลที่ 7- ทรงพระราชทานอนุสาวรีย์ช้างสำริดนี้สัญลักษณ์แห่งมิตรภาพด้านการทูต ระหว่างไทยและเวียดนามที่สำคัญมาอย่างยาวนาน ในโอกาสเสด็จเยือนประเทศเวียดนามเมื่อวันที่ 14 เมษายน พ.ศ.2473,
3)#เกร็ดเพิ่มเติม,#ช้างช้างช้างน้องเคยเห็นช้างรึเปล่า,
-ช้างไทย2เชือก ที่รัชกาลทรงพระราชทานให้ฝรั่งเศส ภายหลังจบลงด้วยการเป็นอาหารเลิศรสในเมนูหลังช่วงการปฏิวัติฝรั่งเศส,เป็นเมนูอาหารชั้นเลิศ ณ ภัตตาคารหรูของปารีส เป็นข่าวเกรียวกราวไปทั่วยุโรปต้นปี ค.ศ. 1871
-ในภาษาอังกฤษคำว่า "white elephant" มีความหมายในเชิงลบ ซึ่งหมายถึงของที่ใหญ่และหายาก แต่มักจะไม่มีใครต้องการ เนื่องจากต้องเสียค่าดูแลหรือค่าบำรุงสูง มีที่มาจากการที่กษัตริย์สยามใช้วิธีมอบช้าง ซึ่งคนผู้นั้นจะถูกบังคับให้ต้องดูแลช้างไปโดยปริยาย และสูญเสียเงินในการดูแลจนล้มละลาย
สวัสดี และขอจบประวัติศาสตร์รำลึก,#ช้างช้างช้างน้องเคยเห็นช้างรึเปล่า,#ช้างพระราชทานในอดีต,เพียงเท่านี้ ขอบคุณครับ,
ร้อยเรียงข้อมูล (T.Mon)
23/7/2019
ข้อมูลและภาพสนับสนุนส่วนหนึ่ง:
จดหมายเหตุจีนว่าด้วยกรุงสยามแต่โบราณ (เรียบเรียงจากจดหมายเหตุจีน ๕ เรื่อง)หลวงเจนจีนอักษร,THE ILLUSTRATED LONDON NEWS, 28 January 1871,ฉายาลักษณ์สยาม,
- 2
โฆษณา
- ดาวน์โหลดแอปพลิเคชัน
- © 2026 Blockdit
