2 พ.ย. 2019 เวลา 02:30 • ประวัติศาสตร์
"ยักษ์ใหญ่ชนยักษ์ใหญ่ | อุบัติเหตุการชนกันของเครื่องบินที่มีผู้เสียชีวิตมากที่สุดในโลก"
สวัสดีครับทุกท่าน "อากาศของกรุงเทพฯในวันนี้ช่างดีเหลือเกิน" คงเป็นคำพูดของใครหลายๆคน ณ วันที่ 1 พฤศจิกายน 2019 แน่นอน เพราะเมืองไทยเป็นเมืองร้อน พอลมหนาวมาก็ย่อมรู้สึกดี อยากหาที่เที่ยว ที่จิบเบาๆ ในทางตรงกันข้ามยามฤดูร้อนของเมืองหนาวเช่น ชาวยุโรป ก็ย่อมชอบลมอุ่นของหน้าร้อนเป็นแน่แท้
ช่วงฤดูร้อนของทางยุโรป คนส่วนมากชอบวางแผนเดินทางไปเที่ยวตามชายหาด เพื่อรับลมร้อน ซึ่งหนึ่งในจุดหมายปลายทางเหล่านั้นก็คือ Miniature Continent ที่หมู่เกาะ Canary ประเทศสเปน เกาะแห่งนี้มีสนามบินหลักคือ Gran Canaria Airport หรือที่รู้จักกันในชื่อ Las Palmas Airport
Miniature Continent ที่หมู่เกาะ Canary
วันที่ 27 มีนาคม 1977 อากาศกำลังอบอุ่น นักท่องเที่ยวหลายกลุ่มเหมาเครื่องบินจากที่ต่างๆนานาเพื่อมาเยี่ยมเยียนหมู่เกาะ Canary รวมถึงเที่ยวบิน KLM4805 ของสายการบิน KLM Royal Dutch Airlines เป็นกลุ่มนักท่องเที่ยวชาวฮอลแลนด์และเที่ยวบินที่ PA1736 ของสายการบิน Pan American World Airways ที่กำลังจะลงจอดที่ Las Palmas Airport ช่วงเวลา 13.15 น. ให้นักท่องเที่ยวได้เพลิดเพลินกับไอแดดและน้ำทะเล
☺เที่ยวบิน KLM4805 เป็น Charter Flight (เช่าเหมาลำ) ของกลุ่ม Holland International Travel Group
• เครื่องบินรุ่น Boeing 747-206B รหัส PH-BUF
• ชื่อเล่น "Rijn" อ่านว่า "Rhine" แปลว่า แม่น้ำ
• Route: จาก Schiphol Airport, Amsterdam, Netherlands ไปยัง Las Palmas Airport, Canary Islands, Spain
• ผู้โดยสาร: 235 คน
• ลูกเรือ: 14 คน
• Captain Jacob Veldhuyzen van Zanten, อายุ 50 ปี, ชั่วโมงบินสะสม 11,700 ชั่วโมง (B747's: 1,545 ชั่วโมง)
• First Officer Klass Meurs, อายุ 42 ปี, ชั่วโมงบินสะสม 9,200 ชั่วโมง (B747's: 95 ชั่วโมง)
• Flight Engineer Willem Schreuder, อายุ 48 ปี, ชั่วโมงบินสะสม 15,210 ชั่วโมง (B747's: 540 ชั่วโมง)
ลูกเรือชุดที่ทำงานบนเที่ยวบินที่ KLM4805 วันเกิดเหตุ
☺เที่ยวบิน PA1736 เป็น Charter Flight เช่นกัน
• เครื่องบินรุ่น Boeing 747-121 รหัส N736PA
• ชื่อเล่นสุดเท่ "Clipper Victor" เป็นที่มาของ Call sign: Clipper1736
• Route: จาก Los Angeles International Airport, L.A., United States
แวะจอดที่ JFK International Airport, Newyork, United States เพื่อรับผู้โดยสารบางส่วนและเติมเชื้อเพลิง และปลายทางคือ Las Palmas Airport, Canary Islands, Spain
• ผู้โดยสาร: 366 (ขึ้นตั้งแต่แรก) + 14 (ขึ้นที่ JFK, Newyork) = 380 คน
• ลูกเรือ: 16 คน (เปลี่ยนชุดกันที่ JFK, Newyork)
• Captain: Victor Grubbs, อายุ 56 ปี, ชั่วโมงบินสะสม 21,043 ชั่วโมง (B747's: 564 ชั่วโมง)
• First Officer Robert Bragg, อายุ 39 ปี, ชั่วโมงบินสะสม 10,800 ชั่วโมง (B747's: 2,796 ชั่วโมง)
• Flight Engineer George Warns, อายุ 46 ปี, ชั่วโมงบินสะสม 15,210 ชั่วโมง (B747's: 559 ชั่วโมง)
ทว่าที่หมู่เกาะ Canary นี้ มีกลุ่มผู้เคลื่อนไหวที่ชื่อว่า Movement for Independence and Autonomy of the Canaries Archipelago (MPAIAC) ที่นำทัพโดยนาย Antonio Cubillo คอยสร้างเหตุการณ์ไม่สงบเรียกร้องความเป็นเป็นอิสระให้ชาว Canary อยู่เสมอ และในวันเดียวกันนี้ กลุ่ม MPAIAC กำลังเคลื่อนไหวโดยใช้วิธีลอบวางระเบิดที่ร้านดอกไม้ในเขตสนามบิน 1 จุดทำให้มีผู้บาดเจ็บ 8 ราย ยังไม่พอเจ้าหัวโจก Antonio บอกกับทางท่าอากาศยานเองว่า "ลูกเมื่อกี้แค่เด็กๆ อีกลูกนึงมันถูกวางไว้ที่ไหนซักแห่งในสนามบินนี่แหละ" ทำเอาเจ้าหน้าที่รักษาความปลอดภัยในสนามบินปั่นป่วนไปหมด ด้วยเหตุฉะนี้ทางท่าอากาศยานจึงต้องรีบแจ้งปิดสนามบิน Las Palmas ชั่วคราวและจะเปิดทันทีที่ปลอดภัย
ชายคนกลางคือแกนนำกลุ่ม MPAIAC : Antonio Cubillo
แน่นอนครับ เที่ยวบิน KLM4805 และ PA1736 ที่กำลังจะถึงจุดหมายปลายทางได้ถูกติดต่อจากทางหอควบคุมของท่าอากาศยาน Las Palmas ว่าสนามบินถูกปิด โดยจะให้ไปจอดรอที่สนามบินที่ใกล้ที่สุดนั่นคือ Los Rodeos Airport (ปัจจุบันชื่อ North Tenerife Airport), เกาะ Tenerife ห่างไป 50 Nm (ประมาณ 90 กว่ากิโลเมตร) ทางตะวันตกเฉียงเหนือจาก Las Palmas Airport
KLM4805 ทำการแจ้งผู้โดยสารและลูกเรือทุกคนถึงสถานการณ์และสาเหตุของการย้ายจุดหมายปลายทางเพื่อจอดชั่วคราว อีกทั้งยังให้ผู้โดยสารไปรอที่อาคารผู้โดยสารเพื่อจะทำการเติมน้ำมันด้วย ในส่วนของ PA1736 ได้ทำการขอบินวนรอบสนามบินเดิมโดยให้เหตุผลว่าน้ำมันที่เติมจาก Newyork เพียงพอแต่ที่จริงนักบินเองเข้าใจดีว่าถ้าไปจอดรอมันจะดีเลย์กว่าเดิมพอสมควร ทว่าไม่เป็นผล หอควบคุมสั่งให้บินไปจอดรอที่ Los Rodeos Airport และนักบินก็ต้องจำใจไปในที่สุด
Los Rodeos Airport เป็นสนามบินขนาดเล็กท่ามกลางหุบเขา โดยปกติแล้วเครื่องบินลำใหญ่ไม่ได้สัญจรมาที่นี่ซักเท่าไหร่ แต่ด้วยสถานการณ์ที่เกิดขึ้นทำให้เที่ยวบินจำนวนหนึ่งต้องนำเครื่องมาจอดพักพร้อมๆกัน ที่จอดเครื่องบินมีไม่พอจึงต้องให้ทุกลำจอดต่อท้ายกันไปตามแนว Taxiway (ถนนที่ให้เครื่องบินวิ่ง ปกติเอาไว้เชื่อมระหว่างหลุมจอดกับรันเวย์)
ให้ทุกคนดูรูปประกอบละจะเห็นว่า KLM4805 ที่เติมน้ำมันจอดอยู่ข้างหน้า PA1736 ครับ
ลักษณะการจอดเครื่องบินที่ Los Rodeos Airport ชั่วคราว
เวลา 14.30 น. มีการแจ้งมาว่าสนามบินปลายทางที่แท้จริงสามารถทำการลงจอดได้แล้ว แต่ Rijn ยังเติมน้ำมันไม่เสร็จ เครื่องบินลำเล็กทยอยแทรกไปยังรันเวย์เพื่อขอนำเครื่องขึ้นทีละลำๆแต่ Clipper Victor ลำใหญ่เกินกว่าจะแทรกเจ้ายักษ์ Rijn ไปได้
Rijn แจ้งว่าต้องใช้เวลาอีก 35 นาทีในการเติมน้ำมันและ Clipper Victor ก็ทำได้แค่รอ อีกทั้งผู้โดยสารคนหนึ่งของเที่ยวบิน KLM4805 ได้ทำเรื่องขอลงที่สนามบินนี้แทนโดยให้เหตุผลว่าปลายทางจริงๆของเค้าคือเกาะนี้ หากต้องให้บินกลับไป Las Palmas Airport ก็ต้องเดินทางมาที่นี่อีกทีในวันรุ่งขึ้น ยังไม่จบครับ ยังมีคนหายไป 4 คน ไม่ยอมขึ้นเครื่อง ต้องใช้เวลาพอสมควรกว่าจะตามตัวขึ้นเครื่องได้
เวลาล่วงเลยมาจน 16.58 น. ตกเย็นอากาศในหุบเขาก็เริ่มทำให้มีหมอกหนาบริเวณสนามบิน เที่ยวบิน KLM4805 พร้อมทำการนำเครื่องขึ้นจึงติดต่อหอควบคุมขอ Taxi (เครื่องบินทำการวิ่งไปตั้งท่าเตรียมทำการ Take off บนรันเวย์) ในส่วนของ PA1736 ที่พร้อมมานานก็ติดต่อหอควบคุมไปติดๆ โดยทำการ Taxi บนรันเวย์ตามหลังไป และหอควบคุมบอกว่าให้เข้าจอดรอที่ทางออก 3 (จุดที่ 5 ในรูป) เพราะ ทางออก 1, 2 มีเครื่องบินจอดขวางอยู่ แต่ถ้าดูจากรูปแล้วทุกคนก็จะเห็นว่าทางออก 3 ทำมุมถึง 148 องศากับรันเวย์ประกอบกับหมอกหนาทำให้ PA1736 ไม่ทันสังเกตเห็นและวิ่งเลยไปเกือบถึงทางออก 4 ซึ่งขณะนั้นเอง KLM4805 ก็ทำการกลับตัวพร้อม Take off อยู่ที่ปลายรันเวย์แล้ว
ภาพรันเวย์ทั้งหมดของ Los Rodeos Airport และการเคลื่อนที่ของ 747 ทั้งคู่
ทางฝั่ง KLM4805 เองติดต่อหอควบคุมเพื่อทำการนำเครื่องขึ้นโดยเมื่อ Checklist for take off เรียบร้อย ทางกัปตันรีบแจ้ง " We are now at take off" ซึ่งความหมายคือพร้อมนำเครื่องขึ้นแล้ว แต่ไม่ใช่ภาษา standard ของวงการบิน รวมถึงหอเองก็ตอบกลับมาแค่ "OK!" (ตัวหอควบคุมเองคงเข้าใจว่า stand by for take off แล้วรอคำสั่ง Clearance) ทำให้ KLM4805 เข้าใจว่า นำเครื่องขึ้นได้เลย
// งงกันมั้ยครับ โดยปกติแล้วเครื่องบินจะทำการ Take off ได้ต้องรอคำสั่งจากหอว่า Clear for take off เท่านั้นจึงทำการนำเครื่องขึ้นได้ แต่ในกรณีนี้ เป็นการสนทนาภาษาบ้านๆทำให้เกิดความเข้าใจผิดในรูปประโยคที่แปลเป็นนัยได้ 2 ความหมาย
สิ้นสุดคำว่า OK กัปตัน Veldhuyzen van Zanten ผู้ที่มีชื่อเสียงอย่างมากในสายการบิน KLM เป็นคนนำเครื่องขึ้นเองโดยไม่รอคำสั่ง Clearance
ในขณะที่ PA1736 เองก็กำลังวุ่นวายกับการหาช่องทางออกไม่เจออยู่จนเลยมาทางออก 4 แล้ว
ภาพกัปตัน Veldhuyzen บนนิตยสารทุกเล่มของ KLM ไม่เว้นแม้แต่หลังเบาะทุกเบาะบนเที่ยวบินมรณะนี้
ลองคิดภาพตามก็คงเข้าใจแล้วครับว่าต่อจากนี้จะเกิดอะไรขึ้น เครื่องบินยักษ์ลำหนึ่งกำลังเร่งความเร็ว 260 km/h พุ่งเสยเครื่องบินยักษ์อีกลำที่กำลังทำมุมขวางรันเวย์อยู่ ส่วนหัวของ KLM4805 (Rijn) เชิดผ่าน PA1736 ไปได้อย่างฉิวเฉียด แต่ปีกที่มีเครื่องยนต์อยู่ข้างล่างไปไม่พ้น เกี่ยว Fuselage (บริเวณลำตัวเครื่องบิน) ของเจ้า Clipper Victor ตัว Rijn เองเหวี่ยงออก เสียการควบคุมและด้วยน้ำมันที่เต็มเปี่ยมก็ทำให้เกิดลูกไฟลุกไหม้ขึ้นทั้งลำ ไม่มีใครรอดออกมาจากมันได้ (เสียชีวิต 248 คน หรือทุกคนยกเว้นคนที่ไม่ยอมขึ้นเครื่องต่อ) ส่วนอีกลำยังมีผู้ที่หนีตายออกมาจากเครื่องบินกลางรันเวย์ได้ถึง 61 ชีวิต (เสียชีวิต 335 คน)
ภาพการเอาชีวิตรอดจาก PA1736 (Clipper Victor)
ทำให้สรุปแล้วเหตุการณ์ครั้งนี้มีผู้เสียชีวิตทั้งหมด 583 คนซึ่งมากที่สุดในโลก และเป็นตำนานมาจวบจนถึงทุกวันนี้
ภาพจำลองการชนกันของ 2 ยักษ์ใหญ่
หลังจากเกิดเหตุการณ์ ทีมงานที่เข้ามาทำหน้าที่สืบสวนและหาข้อสรุปคือ Spain Comisión de Investigación de Accidentes e Incidentes de Aviación Civil (CIAIAC) [ https://www.fomento.gob.es/organos-colegiados/ciaiac ] ซึ่งข้อสรุปได้ว่าสาเหตุหลักคือการตัดสินใจที่ผิดพลาดและไม่เหมาะสมของกัปตัน Veldhuyzen เที่ยวบิน KLM4805
อีกทั้งยังมีปัจจัยต่างๆ
• หมอกหนาลงกะทันหัน และสนามบินไม่มี Ground Radar ที่ช่วยสังเกตตำแหน่งของเครื่องบินในรันเวย์ขณะที่ทัศนวิสัยแย่
• การสื่อสารมีสัญญาณที่ขาดหายบ้าง ทำให้เกิดความเข้าใจผิดได้
• การสื่อสารที่ non-standard : "We are at take off", "OK!"
• PA1736 ไม่ทันสังเกตเห็น ทางออก 3 ทำให้เลยไปใกล้ KLM4805
• สนามบิน Los Rodeos เองขนาดไม่เหมาะสมแก่การนำเครื่องบินมาจอดหลายๆลำแบบนี้ โดยเฉพาะเรื่องการจัดการพื้นที่ Parking, Taxiway, Runway
โฆษณา