*ความแตกต่างระหว่าง
โชวจู [ญี่ปุ่น] และ โซจู [เกาหลี] ตอนที่ 1*
ซอฟต์พาวเวอร์เกาหลี การขายโอปป้าพ่วงเหล้า
และกฎหมายห้ามใช้ข้าวทำโซจู
สนใจข้อมูลเพิ่มเติม https://lin.ee/3tnnunP
ดูรูปสวยๆของทางร้าน https://www.instagram.com/prumplum.umeshu/
ฟังไม่ผิด! ชื่อมันคล้ายกันจริงๆ
ภาราดอน ไม่ใช่ พาราชิลด์ ฉันใด
โชวจู (Shōchū: 焼酎) ก็ไม่ใช่ โซจู (Soju: 소주) ฉันนั้น
[เชคอายุคนอ่าน ด้วยมุกจากเดี่ยวโน๊ตอุดมเก่าๆ]
ฟังเสียงอ่านญี่ปุ่น [https://forvo.com/word/shochu/]
ฟังเสียงอ่านเกาหลี [https://forvo.com/word/soju/]
แม้ว่าจะเป็นเหล้าชื่อคุ้นหู แต่การออกเสียงอันคล้ายคลึง
มักทำให้ท่านสมาชิกนักดื่มสับสน
และเข้าใจผิดไปว่าเหล้าทั้งสอง เป็นเหล้าชนิดเดียวกัน
ทางสมาคมฯเห็นว่า การจำแนกแยกขาดเหล้าทั้งสองออกจากกัน
ควรเป็นเรื่องแรกสุดในการทำความรู้จักทั้ง โชวจู ของญี่ปุ่น
และ โซจู ของเกาหลี
ในบทความตอนนี้ จะพูดเรื่องโซจูเกาหลี
ก่อนที่เราจะนั่งเครื่องบิน ข้ามไปทัวร์โรงโชวจูบนเกาะคิวชู ในตอนถัดไป
โดยจะกล่าวถึง ภาพจำของโซจูในซีรี่ย์เกาหลี
ที่มีผลผลักดันให้โซจูยืนหนึ่งในตลาดโลก
และจะพูดถึงลำดับพัฒนาการของเหล้าชนิดนี้โดยสังเขป
จากคราฟโซจูโบราณ เก่าขนาดร่วมสมัยกับยุคสถาปนาสุโขทัย
จนถึงอภิมหาแมสโปรดักส์โซจู ที่ปัจจุบัน (ค.ศ. 2019)
เป็นประเภทของสุราที่มีปริมาณการผลิตต่อปีสูงสุดในโลก
สำหรับนักดื่มแต่ละท่าน
ไม่ว่าบนชั้นในบาร์ หรือบนเชลล์ในซุปเปอร์มาร์เกต
เมื่อมองทะลุผ่านขวดใสสีเขียว ท่านเห็นสิ่งใดอยู่ข้างใน
จะเป็นโอปป้าคนไหน หรือท่านคิมจองอิล?
Itaewon Class ep6, Soju is always involved in K-series dining scenes.
*เกร็ด เกริ่น นำ*
- ความคล้ายกันของโชวชู และ โซจู ไม่ใช่ความบังเอิญ
เสียงอ่านที่คล้าย มาจากรูปการออกเสียงของแต่ละภาษา
ที่อ่านจากรากตัวอักษรจีนเดียวกัน คือ 烧酒 (shāojiǔ)
ฟังเสียงอ่านภาษาจีนที่ลิงก์ด้านล่าง
- 烧酒 มีความหมายตามตัวอักษรคือ
"เครื่องดื่มแอลกอฮอล์ ที่ถูกทำให้มีแอลกอฮอลเข้มขึ้นด้วยไฟ (การกลั่น)"
- มีประวัติศาสตร์ทฤษฎีหนึ่งอธิบายว่า
เกาะญี่ปุ่นรับเอาเทคนิคการผลิตมาจากเกาหลี ตั้งแต่ก่อน ศรรษวัตที่ 16
โดยพื้นที่แรกที่รับมา คือพื้นที่เกาะคิวชู
- มีอีกทฤษฎีที่ได้รับการยอมรับเช่นกัน อธิบายว่าเกาะญี่ป่นรับเอาเทคนิค
การทำโชวจูมากจากสยาม ผ่านทางโอกินาวา จนมาสู่เกาะคิวชูอีกทอดหนึ่ง!
+แตกประเด็นชวนคุย 1+ ตามหลักฐานทางประวัติศาสตร์
มีความเป็นไปได้ที่สมัยอยุธยา ในแถบสยามได้มีการกลั่นเหล้าขาวแล้ว
และน่าจะมีก่อนญีปุ่นเสียอีก
แต่สาเหตุปัจจัยใดที่ทำให้การทำเหล้าขาวของในไทยปัจจุบัน
ไม่สามารถพัฒนาเทคนิคการทำให้มีความก้าวหน้า
หรือสามารถทำเป็นสินค้าส่งออกได้แบบประเทศญี่ปุ่น?
- นอกจากต้นกำเนิดร่วมกันแล้ว เหล้าทั้งสอง
ยังทำจากวัตถุดิบท้องถิ่น เช่นข้าว หัวมัน เหมือนกัน
- ส่วนสิ่งที่แตกต่างกันคือ รายละเอียดเรื่องกรรมวิธีการผลิต
ที่ถูกกำหนดโดยกฎหมายของแต่ละประเทศ
และตามความนิยม หรือความต้องการของตลาดของแต่ละพื้นที่
*ยังจำไม่เคยลืมเลือน*
ก่อนจะนุ่งยูกาตะ ดื่มโชวจูแกล้มชาบู บนเกาะคิวชูทางใต้
ให้ลองสมมุติตัวเองเป็นพระนางเกาหลี กรึ๊บโซจูขวดเขียว
แกล้มเนื้อปิ้งย่างในคืนอากาศหนาว
เรื่องสมมุตินี้ ท่านนักดื่มคงจินตนาการตามได้ไม่ยากนัก
เพราะเป็นภาพจำที่แจ่มชัดจากซีรี่ย์เกาหลี
ที่ฝังจิตฝังใจผ่านกระแสสตรีมมิ่งอันทรงพลัง
แต่ภาพจำนี้ก็ไม่ได้ถูกบิดเบือนจากความจริง
วัฒนธรรมหลายอย่างได้ปรากฎอยู่ในซีน
ก็คนเกาหลีเขากรึ๊บแบบนั้น!
[อันที่จริง เป็นธรรมดาของเหล้าดีกรีสูงทั่วสากลโลก
ทั้งเหล้าขาวไทย เตฆีล่า หรือวอดก้า
หากไม่ผสมอย่างอื่นให้ลดดีกรีลดความแรงลง
โดยมากเราก็ต้องกรึ๊บ กระดกเหล้าหลบลิ้น
ให้ความบาดของแอลกอฮออล์ไหลหนีลงคออย่างเร็ว]
+แตกประเด็นชวนคุย 2 + ทำไมภาพการกรึ๊บโซจูในสื่อละครเกาหลี
ดูเป็นวัฒนธรรมการกินดื่มของคนชั้นกลางทั่วๆไป
แต่ขณะที่ในละครไทย ภาพการกรึ๊บเหล้าดูจะถูกผูกติดกับ
'ความไม่ใช่กรุงเทพ ไม่ใช่คนเมือง'
และ/หรือ 'ความเป็นแรงงาน ชนชั้นล่าง'?
Hwayo soju (established 2003); Modern brand that gave the resurrection of crafted Korean soju.
แต่น่าเสียดาย ภาพที่ชัดเกินไป อาจบดบังภาพอื่นๆที่น่าสนใจจนมิด
โซจูยังมีมิติความหลายหลายอีกมาก ไม่ได้เป็นแค่เหล้าสีใสๆ บาดจมูก
แบบในโซจูแมสโปรดักส์ชั่นปัจจุบัน
เช่น โซจูของเมืองอันดง (Andong Soju)
ที่คงเทคนิคคราฟแบบดั้งเดิมไว้
โดยเทคนิคนี้สามารถสืบย้อนไปได้ถึงช่วงคริสต์ศตวรรษที่ 13
ในช่วงเวลาที่จักรวรรดิมองโกลได้แผ่ขยายอธิพลมาถึงคาบสมุทรเกาหลี
และได้ทิ้งมรดกเทคนิคการกลั่นเหล้าไว้
[มองโกลได้รับเทคนิคที่ว่ามาจากวิธีการกลั่นเหล้า Arak
จากวัฒนธรรมเปอร์เซี่ยนอีกต่อหนึ่ง]
ซึ่งเทคนิคที่ว่า จะทำให้เหล้าที่ได้จากกระบวนการผลิต
ยังคงเหลือกลิ่นและรสชาติของวัตถุดิบที่ใช้หมักบ่ม
ทำให้สามารถละเมียดดื่มให้รู้รสชาติ
ไม่จำต้องกรึ๊บเพียงอย่างเดียว
ไม่เพียงโซจูโบราณ
แบรนด์เกาหลีสมัยใหม่ อย่าง Hwayo (火堯, ฮวาโย)
ก็เลือกผลิตโซจูเกาหลีด้วยเทคนิคประณีต
วางโพสิชั่นแบรนด์ให้ฉีกออกโซจูเกรดธรรมดาขวดเขียวทั่วไป
ด้วยภาพการเป็นโครตพรีเมี่ยมโซจู
ที่ใช้เทคนิคการกลั่นหนึ่งรอบ ในระบบสุญกาศ (Vacuum Distillation)
และและด้วยภาพการนำโซจูฮวาโยรุ่นต่างๆ
ไปแพริ่งกับเมนูไฟน์ไดนิ่งเกาหลี
ดูข้อมูลเพิ่มเติมที่ [http://hwayo.com/#section_1]
*เดอะไรซ์ออฟแมสโปรดักส์ชั่นโซจู*
โซจูแมสโปรดักส์ เช่น Chamisul (Jinro)
หรือ Cheoeum-Cheoreom (Lotte) เกิดขึ้นได้อย่างไร?
Fair grade sojus explicitly was inserted in K-pop music videos, boosting a vast global awareness of soju drinking culture.
ไม่เพียงแต่อันดงโซจู หรือโซจูเกรดพรีเมี่ยมต่างๆ
แต่เดิมนั้น เชื่อว่าโซจูทั่วๆไปในภูมิภาคเกาหลี
ยังมีความหลากหลายทางรสชาติ และสะท้อนเอกลักษณ์ของข้าวที่ใช้ทำ
เพราะสมัยนั้นใช้การกลั่นแบบรอบเดียวโดยหม้อดินเผา เป็นเทคนิคหลัก
ทำให้รสชาติที่ถูกพัฒนามาจากข้าวยังคงปรากฎอยู่ในเหล้า
อย่างที่กล่าวเอาไว้ในในเรื่องอันดงโซจู และแบรนด์ฮวาโย
แล้วโซจูเกรดธรรมดาขวดเขียวเกิดขึ้นได้อย่างได้อย่างไร?
ปัจจัยสำคัญที่เป็นดั่งหมุดหมายการกำเนิดโซจูที่ว่าคือ
กฎหมายห้ามใช้ข้าว (Grain Management Law)
ในปี ค.ศ.1965 ได้เกิดเหตุสำคัญ
ที่มีผลต่อการผลิตโซจูอย่างไม่หวนกลับ
ในปีนั้น รัฐบาลเกาหลีใต้ได้ออกกกฎหมายห้ามใช้ข้าวเป็นวัตถุดิบการผลิต
เนื่องจากความกังวลต่อภาวะคลาดแคลนข้าวสารสำหรับบริโภค
ผู้ผลิตโชจูจึงจำต้องเลือกวัตถุดิบทดแทนอื่นๆ เช่น มันฝรั่ง เผือก
หรือวัตถุดิบจำพวกพืชผลให้แป้งอื่นๆ ที่พอจะหาได้
แม้กระทั้งการผสมวัตถุดิบต่างๆเข้าด้วยกัน
แทนที่จะเป็นการใช้ข้าวล้วนๆเหมือนเดิม
กอปรกับภายต่อมา เกาหลีใต้ได้นำเข้าเทคโนโลยีแบบใหม่
เช่น เทคโนโลยีการกลั่นแบบหมุนเวียนต่อเนื่อง ในหอกลั่น
(continuous distillation)
ซึ่งกระบวนการกลั่นแบบหลายรอบ วนอยู่ในระบบหอกลั่น
มักแลกมาด้วยการระเหิดระเหยรสชาติของวัตถุดิบทิ้งไป
คล้ายเหล้าขาว หรือวอดก้าที่ผลิดด้วยกระบวนการนี้
เมื่อรสชาติได้หายไปจากเหล้า
เหตุผลเรื่องเรื่องเอกลักษณ์ของวัตถุดิบก็ถูกลดความสำตัญลง
และเหตุผลเรื่องการประหยัดแบบอุตสหกรรมได้เริ่มเข้ามาแทนที่
เพียงแต่วัตถุดิบนั้นสามารถแปรเปลี่ยนมาเป็นน้ำตาล
ที่สามารถหมักบ่มให้เกิดแอลกอฮอล์ได้ ก็ถือว่าเพียงพอโดยหลักการ
นอกจากนี้ ด้วยความที่ไม่มีข้อจำกัดทางกฎหมายที่รัดกุ่ม
ผู้ผลิตสามารถมาแต่งเติมสารสังเคราะห์บางตัวลงไปในเหล้าได้
เช่น พวกสารให้ความหวาน saccharin
ทำให้การผลิตไม่ถูกจำกัดด้วยคุณลักษณะวัตถุดิบเพียงเท่านั้น
ตลอดระยะเวลาหลายสิบปีที่ผ่านมา
โซจูเกาหลีจึงมีแนวโน้มในการแก้ไขข้อจำกัดทางวัตถุดิบ
และเทคนิคการผลิตเชิงปริมาณเป็นหลัก
มากกว่าความพยายามสร้างเอกลักษณ์รสชาติให้ตัวเหล้า
แม้ว่ารัฐบาลเกาหลีใต้ได้ยกเลิกกฎหมายห้ามใช้ข้าวไปในปี ค.ศ. 1999
แต่ผู้ผลิตรายใหญ่ก็ยังใช้วัตถุดิบทดแทนในการผลิตสืบต่อไป
และเริ่มมีการใช้กากน้ำตาล (molasses) ในการผลิต
[กากน้ำตาล ยังมีข้อได้เปรียบเรื่องต้นทุนการผลิตดังนี้
- สามารถขนส่งได้ง่ายกว่าผลผลิตทางเกษตรอื่นๆ
เพราะผ่านการแปรรูปแล้ว เน่าเสียยาก
-ใช้ระยะเวลาการผลิตที่สั้นลง
เพราะไม่ต้องใช้เวลาหมักบ่มนาน ก่อนนำไปกลั่น
เมื่อเทียบกับการหมักบ่มวัตถุดิบอื่นๆ เช่นข้าว หรือหัวมัน
ที่ต้องผ่านกระบวนการเปลี่ยนแป้งให้เป็นน้ำตาลเสียก่อน]
ทำให้ผู้ผลิตสามารถผลิตโซจูในปริมาณที่มากขึ้น
(ไม่ติดปัญหาการขาดแคลนวัตถุดิบ)
และสามารถตั้งราคาขายได้ถูกลง
ส่วนในด้านคุณภาพของโซจูเกรดธรรมดา
นอกจากเรื่องเอกลักษณ์ของรสชาติข้าวที่หายไปแล้ว
ยังมีเรื่องปริมาณแอลกอฮอล์ต่อปริมาตรที่ลดลงถูกลดลงเรื่อยๆ
ตั้งแต่ก่อนปีค.ศ. 1965 โซจูเกาหลี
ถูกกำหนดให้ผลิตโซจูในระดับแอลกอฮอล์ที่ 35% abv
แต่หลังจากช่วงเวลาดังกล่าวเป็นต้นมา
ผู้ผลิตได้เริ่มผลิตโซจูที่มีเปอร์เซ็นต์แอลกอฮอล์ จาก 35% สู่ 30%
และปัจจุบัน ลดลงเหลือประมาณ10% ในบางรุ่น
สัดส่วนแอลกอฮอล์ในโซจูที่ลดลง
นอกจากทำให้ได้ทำต้นทุนถูกลง (อีกแล้ว!)
ยังมีผลต่อวิธีการดื่มอีกด้วย โซจูเกาหลีที่แอลกอฮอลต่ำลง
สามารถดื่มได้ต้องผสมกับมิกซ์เซอร์ (palatable)
และผู้ดืมสามารถ กรึ๊บเป็นเป๊ก (ประมาณ 1-2 oz)
ได้ต่อเนื่องมากขึ้น โดยที่ไม่เมาน๊อค หรือลิ้นไหม้ไปเสียก่อน
ไม่ว่าด้วยความจงใจของผู้ผลิต หรือความเห็นใจต่อตับผู้บริโภค
การลดน้อยถอยลงของดีกรี
เอื้อต่อการบริโภคต่อครั้งในปริมาณมากขึ้น
และมีความถี่ในการดื่มมากกว่าเดิม
อย่างที่เห็นได้ในวัฒธรรมการดื่ม ที่คนเกาหลีดื่มทั้งในและนอกมื้ออาหาร
[ต่างกับวัฒนธรรมการดื่มของไทยแลนด์ ที่โดยทั่วไป
จะแยกการดื่มเหล้ากับการทานข้าวออกจากกัน]
Andong Soju; producers in Andong make soju by traditional technique which could be traced back to Mongol invasions of Korea durring 13th centuries.
+แตกประเด็นชวนคุย 3+ ถ้าเหล้าขาวไทยถูกปรับให้มีดีกรีแอลกอฮอล์ลดลง
จนอยู่ในระดับพอเหมาะกับการดื่มกับมื้ออาหาร เราจะสามารถปรับเปลี่ยน
วัฒนธรรมการกินดื่มของไทยให้เป็นแบบเกาหลีได้หรือไม่?
หรือต้องให้ดาราไทยหน้าเกาหลี กรึ่บเหล้าขาวไทย
ในทุกๆเรื่องที่มีซีนกินหมูกระทะ?
ในปี 2015 โซจูเกาหลี นำโดย Lotte หนึ่ง พี่เบิ้มเบอร์สองของอุตสหกรรม
ได้ออกโปรดักส์ โซจูแต่งรสผลไม้ Sunhari (순하리)
เจาะตลาดกลุ่มวัยเริ่มดื่ม ทั้งรสชาติผลไม้ และแอลกอฮอลแค่ 12% abv
[อย่างที่บริษัท Takara เคยออกผลิตภัณฑ์กลุ่มซาว์ว่าอัดกระป๋อง
ทำตลาดภายในประเทศญี่ปุ่น ช่วงยุค 80s]
ปัจจุบันโซจูแต่งรสนี้ ยังคงความนิยมอย่างมาก
ในไทยแลนด์ก็มีให้เลือกซื้อได้ทุกยี่ห้อ ที่เป็นผู้ผลิตโซจูรายเบิ้มทั้งหลาย
Fruit favored sojus ad from online store.
*การดื่มเป็นวัฒนธรรมที่เกาหลีส่งออก*
ทั้งแบบโต้งๆ และแบบเนียนๆ
แม้จะติดขอกฎหมายห้ามโฆษาณาสุราในบางประเทศ
แต่โซจูก็ยังสามารถถูกโฆษณาเนียนๆผ่านสื่อบันเทิงเกาหลี
ทั้งซีรี่ย์ หรือมิวสิควีดีโอ K-pop
เป็นซอพต์พาวเวอร์ ด้วยกลยุทธ์ขายโอปป้าพ่วงเหล้า
เช่นในรัฐไทย แม้มีกฎหมายห้าม
แต่รัฐก็ไม่สามารถเซ็นเซอร์ภาพขวดเหล้าในละคร
ที่ฉายผ่านแพลทฟอร์มสตรีมมิ่งของต่างประเทศได้
+แตกประเด็นชวยคุย 4+ น่าฉงน-งงงวย ที่ภาพโซจูในละครเกาหลี
ดูห่างไกลจากภาพ'ความไม่ใช่คนเมือง'
การดื่มของเกาหลีเป็นส่วนหนึ่งคนวิถีคนเมืองด้วยซ้ำ
ทำไมไม่มองตัวละครเกาหลีที่กรึ๊บเหลาขาวว่าดูไม่ใช่คนเมือง
หรือว่าการมองผ่านวัฒนธรรมต่างชาติ
จะเป็นเหมือนการเปลี่ยนแว่นทางศีลธรรมโดยอัตโนมัติ?
ด้วยปัจจัยด้านการผลิด การตลาดซอพต์พาวเวอร์
โชจูเกาหลีได้บุกตลาดโลกด้วยอัตราเร่ง
พัดกระหน่ำคลื่นสึนามิโซจูไปยังประเทศต่างๆ
และคลื่นนั้นก็ม้วนโกยเม็ดเงินกลับเข้าเกาหลีใต้อย่างมหาศาล
กำไรบางส่วนเข้าผู้ผลิต
บางส่วนกระจายสู่แรงงานในอุตสหกรรม
บางส่วนเป็นภาษีพัฒนาประเทศ
ส่วนคนในประเทศโลกที่สอง ที่สาม
ได้แต่นอนเมาบนกองพะเนินขวดเปล่าสีเขียวใส พลางดูซีรีย์
สาปแช่งการดื่มแบบวัฒนธรรมตนเองให้เป็นเรื่องการผิดบาป
โดนเบลอความรู้ความเข้าใจ เหมือนการโดนเซ็นเซอร์เหล้าในสื่อละคร
ขอบพระคุณท่านสมาชิกที่อ่านมาจนจบ
แล้วเจอกันตอนที่ 2 ว่าด้วย'โชวจูญี่ปุ่น'
ลงชื่อ นายเสมียนสมาคมศิษย์เหล้าญี่ปุ่นแห่งประเทศไทยฯ
- 13
โฆษณา
- ดาวน์โหลดแอปพลิเคชัน
- © 2026 Blockdit
