25 ก.ค. 2020 เวลา 08:25 • ประวัติศาสตร์
• รวมคำศัพท์ต่าง ๆ
ที่ถูกบัญญัติขึ้นโดยรัชกาลที่ ๖
ในสมัยรัชกาลที่ ๔ และรัชกาลที่ ๕ นับเป็นยุคสมัยที่ไทย (หรือสยามในขณะนั้น) ได้รับวัฒนธรรม และอิทธิพลจากชาติตะวันตก หรือที่คนไทยเรียกว่า "พวกฝรั่ง" กันอย่างเต็มที่
สยามในสมัยรัชกาลที่ ๔
ทำให้ในช่วงเวลานั้น ได้มีคำศัพท์ต่าง ๆ ที่มีลักษณะเป็นคำที่ปนไทยปนฝรั่ง ถูกใช้งานกันอย่างเกลื่อนกลาดเต็มไปหมด
ซึ่งหากให้เกิดภาวะเช่นนี้ไปเรื่อย ๆ อาจจะส่งผลให้คำภาษาไทยแท้ ๆ อาจจะสูญหาย และกลายสภาพเป็นคำฝรั่งไป ก็เป็นได้
ครั้นถึงสมัยพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ ๖ พระองค์ทรงตระหนักถึงปัญหานี้ดีดี ทรงเห็นว่าการใช้คำศัพท์ที่ปนไทยปนฝรั่ง เป็นสิ่งที่ควรจะหลีกเลี่ยง
พระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ ๖ (ครองราชย์ พ.ศ. ๒๔๕๓-๒๔๖๘)
ด้วยเหตุนี้ รัชกาลที่ ๖ จึงได้ทรงคิดค้นและบัญญัติคำศัพท์ใหม่ ๆ เพื่อใช้แทนที่คำปนไทยปนอังกฤษ ที่สำคัญคือ คำศัพท์ที่รัชกาลที่ ๖ ทรงบัญญัติขึ้นมานั้น เป็นคำที่มีความไพเราะเหมาะสม และได้ถูกใช้งานกันอย่างแพร่หลายจนถึงปัจจุบันนี้
และนี้ก็คือ ตัวอย่างของคำศัพท์ที่ถูกบัญญัติขึ้นโดย รัชกาลที่ ๖
- รถยนต์
รัชกาลที่ ๖ ได้ทรงบัญญัติคำว่า "รถยนต์" ขึ้น เพื่อใช้แทนคำว่า "มอเตอร์คาร์" (Motor Car) ซึ่งเป็นคำที่คนไทยใช้เรียกรถยนต์ ตั้งแต่สมัยรัชกาลที่ ๕
เดิมทีคนไทยเคยเรียกรถยนต์ว่า "มอเตอร์คาร์"
- บรรณาธิการ
ทรงบัญญัติเพื่อแทนที่คำว่า "เอดิเตอร์" ที่คนไทยใช้เรียกกันมา ตั้งแต่สมัยรัชกาลที่ ๔
- กองรักษาการณ์
ทรงบัญญัติเพื่อแทนที่คำว่า "โรงการ์ด"
- เลขานุการ
ทรงบัญญัติเพื่อแทนที่คำว่า "สเคตตารี่" (Secretary)
- นามแฝง
ทรงบัญญัติเพื่อแทนที่คำว่า "นิคเนม" (Nick Name)
- สำนักงาน
ทรงบัญญัติเพื่อแทนที่คำว่า "ออฟฟิศ" (Office)
- ผนัง
ทรงบัญญัติเพื่อแทนที่คำว่า "กำแพง" ซึ่งคนไทยเคยใช้เรียกผนังมาก่อน เช่น กำแพงบ้าน ,กำแพงตึก
- ตำรวจ
ทรงบัญญัติคำว่า ตำรวจ เพื่อแทนที่คำว่า "โปลิศ" (Police) ที่คนไทยใช้เรียกตำรวจ ตั้งแต่สมัยรัชกาลที่ ๔
โปลิศในสมัยรัชกาลที่ ๕
- วันทยาวุธ
ทรงบัญญัติเพื่อแทนที่คำว่า "ซาโลทอัป" (Salute Up) อันเป็นการแสดงความเคารพ ตามแบบทหารตะวันตก
- อินธนู
ทรงบัญญัติเพื่อแทนที่คำว่า "บ่ายศ" หรือ "แผ่นกำมะหยี่"
- สภากาชาด
ทรงบัญญัติเพื่อแทนที่คำว่า "สภาอุณาโลมแดง"
- พุทธศักราช (พ.ศ.)
เดิมทีไทยใช้ปีรัตนโกสินทร์ศก (ร.ศ.) เพื่อบอกนับเวลา ต่อมารัชกาลที่ ๖ ทรงเห็นว่า เมืองไทยเป็นเมืองพุทธ ควรจะใช้ปีของชาวพุทธ ซึ่งก็คือ พุทธศักราช เฉกเช่นเดียวกับชาติตะวันตก ที่ใช้คริสตศักราช ในการบอกเวลา
- ลูกเสือ
กองกิจการเสือป่า จัดตั้งขึ้นในสมัยรัชกาลที่ ๖ ต่อมา พระองค์ทรงเห็นว่า เยาวชนก็สามารถเป็นเสือป่าได้ ดังนั้นพระองค์จึงได้บัญญัติคำว่า ลูกเสือ ขึ้นมา
กองกิจการเสือป่า จัดตั้งขึ้นในสมัยรัชกาลที่ ๖
- นาง นางสาว
ทรงบัญญัติเพื่อแทนที่คำว่า "อำแดง" ซึ่งเป็นคำนำหน้าของหญิงไทยในสมัยก่อน
- นามสกุล
เป็นคำที่เริ่มใช้ใน พรบ. นามสกุล พ.ศ. ๒๔๕๔ เพราะก่อนหน้านั้น คนไทยมีเฉพาะชื่อเท่านั้น
นอกจากนี้ยังมีคำศัพท์อื่น ๆ อีก อาทิ
- เครื่องบิน, สนามบิน, ทหารอากาศ, อากาศยาน
- มหาวิทยาลัย, ปริญญา, วิทยาศาสตร์, วิศวกรรมศาสตร์, อักษรศาสตร์ ,แพทยศาสตร์ อนุบาล,
- ฆาตกรรม, ธนบัตร, ลงนาม, โรคระบาด, กาฬโรค, การประปา, สตางค์, มหรสพ ฯลฯ
และด้วยพระอัจฉริยภาพในด้านภาษาศาสตร์ ของพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว ด้วยเหตุนี้เอง ที่ทำให้พระองค์ได้รับสมญานามว่า "พระมหาธีรราชเจ้า" อันหมายถึง "จอมปราชญ์แห่งแผ่นดิน"
#HistofunDeluxe
โฆษณา