ไฟไหม้สารเคมีควรดับอย่างไร
จากเหตุการณ์ระเบิดและเพลิงไหม้โรงงานผลิตโฟมและพลาสติกเมื่อวันที่ 5 ก.ค. ที่ผ่านมา สารตั้งต้นในการผลิตโฟมคือ "สไตรีนโมโนเมอร์" เกิดการลุกไหม้และยากต่อการควบคุม
ขณะนี้ (6 ก.ค., 10.00น.) ก็ควบคุมสถานการณ์ได้แล้ว แต่เจ้าหน้าที่ยังต้องเฝ้าระวังผลกระทบด้านอื่นๆต่อไป เช่น น้ำประปาที่อาจปนเปื้อน และโครงสร้างอาคารโรงงานในพื้นที่
สำหรับบทความนี้ผมจะพูดถึงการดับเพลิงที่เกิดจากสารเคมีว่าวิธีการที่ถูกต้องควรทำอย่างไรครับ
ทำความเข้าใจกันก่อนว่าการจะเกิดไฟได้ต้องมีองค์ประกอบ 3 อย่างคือ ความร้อน อากาศ และเชื้อเพลิง ซึ่งก็คือสารเคมีที่เราจะพูดถึงกันวันนี้
Photo : http://www.mitrearth.org/22-10-fire/
เมื่อพูดถึงสารเคมี คำจำกัดความมันกว้างมากๆ เอาเป็นว่าผมขอแยกตามประเภทของไฟให้สอดคล้องกับเรื่องที่เราจะคุยกัน ซึ่งมีไฟอยู่ 2 ประเภทที่เกิดจากสารเคมี คือ
ไฟประเภท B คือ ไฟไหม้เชื้อเพลิงเหลว ก๊าซและผลิตภัณฑ์ปิโตรเลียม และไฟประเภท D คือ ไฟไหม้โลหะและสารเคมี
Photo : http://www.saturnfire.com/Knowledge-02.php
ไฟประเภท D คือไฟที่มีอันตรายและมีวิธีการควบคุมเพลิงที่เฉพาะเจาะจงมากๆ ขึ้นอยู่กับชนิดของเชื้อเพลิง แต่ที่สำคัญคือ ห้ามใช้น้ำ
ดังนั้นเราต้องรู้ก่อนว่าเชื้อเพลิงคืออะไร แล้วหาสารชนิดที่สามารถใช้ดับเพลิงนั้นได้ตามคำแนะนำของผู้เชี่ยวชาญ
โดยส่วนใหญ่มักจะใช้ ทรายแห้งกลบเพื่อตัดอากาศ ซึ่งถ้าเป็นเหตุเพลิงไหม้ขนาดไม่ใหญ่มาก หรือสามารถเข้าออกพื้นที่เกิดเหตุได้สะดวกก็สามารถทำได้
แต่บางครั้งเหตุเพลิงไหม้ขยายเป็นวงกว้างหรือการเข้าออกไม่สะดวก ก็จะมีการจัดหาสารเคมีชนิดโฟมฉีดเพื่อคลุมเชื้อเพลิงและตัดอากาศออกไป
สำหรับไฟประเภท B ถึงแม้ว่าน้ำจะไม่ได้ทำปฏิกิริยากับเชื้อเพลิงประเภทนี้ แต่ก็ไม่ควรใช้เช่นกันเพราะ เชื้อเพลิงกับน้ำจะแยกชั้นกัน ไฟก็อาจจะยังลุกไหม้อยู่เช่นเดิม
หากไม่มีการควบคุมพื้นที่ดีพอ น้ำที่ฉีดออกไปจะไหลออกจากพื้นที่เข้าไปปนเปื้อนในแหล่งน้ำสาธารณะอีกด้วย
และจะสังเกตได้ว่าในภารกิจดับเพลิงประเภทนี้ เจ้าหน้าที่มักจะกังวลเรื่องฝน ซึ่งนอกจากจะทำงานยากลำบากมากขึ้นแล้ว ยังเกิดมลพิษจากการชะล้างสารเคมีลงสู่แหล่งน้ำสาธารณะ และที่สำคัญฝนที่ตกลงมาเมื่อเจอกับกลุ่มควันจะทำให้เกิดฝนกรดตามมา
Photo : https://pixabay.com/
วิธีดับไฟประเภท B คือการใช้ผงเคมีแห้ง หรือใช้ฟองโฟมคลุมตัดอากาศ ไม่ให้เกิดปฏิกิริยาลูกโซ่ของไฟต่อไป
สำหรับสไตรีนโมโนเมอร์ จัดอยู่ในไฟประเภท B เป็นของเหลวที่มาจากกระบวนการปิโตรเคมี จากข่าวจะพบว่ามีการใช้โฟมในการดับไฟตามหลักการ และในจุดที่ควบคุมเพลิงได้แล้วอาจมีการฉีดน้ำเข้าไปเพื่อลดอุณหภูมิไม่ให้เพลิงปะทุซ้ำ
สิ่งเหล่านี้เป็นพื้นฐานที่เจ้าหน้าที่ดับเพลิงและผู้บัญชาการเหตุหน้างานเข้าใจกันดี ดังนั้นผู้บัญชาการระดับสูงขึ้นไปหากไม่มีความรู้เพียงพอ ก็ไม่ควรสั่งการหรือให้ความเห็นที่ตนเองไม่ชำนาญ ควรอำนวยความสะดวกและสนับสนุนการทำงานของหน้างานอย่างใกล้ชิดมากกว่าครับ
- 11
โฆษณา
- ดาวน์โหลดแอปพลิเคชัน
- © 2026 Blockdit
