เมื่อโซเวียตรัสเซียส่งดาวเทียมดวงแรกนาม สปุตนิก ขึ้นโคจรรอบโลกเป็นครั้งแรกในปี 1957 ฝ่ายข่าวกรองของอเมริกาติดตามหาตำแหน่งของดาวเทียมอย่างจดจ่อ พวกเขาตามดูพฤติกรรมของโซเวียตมาตั้งแต่เกิดสงครามเย็นในโลก
เพราะเชื่อว่ารัสเซียมีแผนครองโลก การตามดาวเทียมดวงนี้เป็นจุดเริ่มต้นของเทคโนโลยีใหม่ที่สามารถระบุตำแหน่งของทุกสิ่งบนโลกได้
ผ่านไปหลายปี กองทัพอเมริกันก็ทดลองเทคโนโลยีนี้สำเร็จในระดับหนึ่ง เป็นที่มาของระบบกำหนดตำแหน่งบนโลก หรือ จีพีเอส (Global Positioning System: GPS) และพัฒนาต่อมาเรื่อย ๆ จนใช้การได้สมบูรณ์ทั่วโลกในปี 1994 จีพีเอสถูกใช้ในระบบการบินของเครื่องบินทั่วโลกอย่างได้ผล สำหรับบุคคลธรรมดา ก็สามารถใช้ระบบนี้ได้เพื่อป้องกันการหลงทางหรือตามหาคนหลงทาง
จีพีเอสสามารถบอกตำแหน่งสิ่งต่าง ๆ บนพื้นผิวโลก โดยคำนวณความถี่สัญญาณนาฬิกาที่อยู่ในดาวเทียมหลายดวงซึ่งโคจรรอบโลกที่ระดับประมาณสองหมื่นกิโลเมตรจากพื้นโลก ดาวเทียมทั้งหมดทำงานประสานกันเพื่อครอบคลุมทุก ๆ จุดบนผิวโลก
ทำให้สามารถรู้ตำแหน่งและเวลาของสิ่งที่อยู่ทั้งบนผิวโลกและใกล้โลก
ดังนั้นเมื่อเรามีเครื่องจีพีเอสติดตัว และเกิดหลงทางกลางป่าอะเมซอนหรือติดอยู่ในหลืบเล็ก ๆ ในเทือกเขาหิมาลัย หน่วยกู้ภัยก็สามารถรู้ตำแหน่งแน่นอนของเราได้อย่างแม่นยำ
ทว่าบ่อยครั้งการหลงทางในชีวิตอาจแย่กว่าการหลงป่าอะเมซอนหรือเทือกเขาหิมาลัยหลายเท่า!
เชื่อไหมว่า พระพุทธเจ้าทรงค้นพบระบบ GPS มาตั้งแต่สองพันหกร้อยปีก่อน?
เปล่า ไม่ได้พูดเล่น! นี่เป็นความจริงแท้แน่นอน แต่เป็น GPS ทางจิตใจ
ก่อนไปถึงระบบ GPS ของพระพุทธเจ้า เราต้องเข้าใจการทำงานของใจมนุษย์เสียก่อน
พระไพศาล วิสาโล เขียนในบทความเรื่อง ทุกข์เพราะยึด ว่า ความทุกข์ในโลกแบ่งเป็นสองอย่างคือ ทุกข์ทางกายกับทุกข์ทางใจ
ความทุกข์ทางกายเกิดจากสภาพแวดล้อมทางกายภาพ เช่น ความเจ็บป่วย ความหิว อุบัติเหตุ ภัยธรรมชาติ ฯลฯ
ส่วนความทุกข์ทางใจมาจากการยึดติดอย่างเดียวเท่านั้น
เรียกว่า ทุกข์เพราะยึด
ความกังวลกับเรื่องในอนาคต ความเศร้าหรือโกรธแค้นจากเรื่องในอดีต ความอาลัย ความห่วง ความกลัว ทั้งหมดนี้มาจากเรื่องเดียวเท่านั้นคือ ยึดติด ไม่ยอมปล่อยวาง ไม่ยอมคนอื่น
ยึดยิ่งแน่น ยิ่งทุกข์
ปล่อยวางได้เมื่อไร ทุกข์ก็หายไปเป็นปลิดทิ้ง
ปัญหาคือคนส่วนมากไม่รู้ตัวว่ากำลังยึดติดอยู่
คำถามคือเราจะรู้ได้อย่างไรว่า เรากำลังยึดติดอยู่?
ก็มาถึงระบบ GPS ที่พระพุทธองค์ทรงค้นพบ
ระบบ GPS นี้คือ The Great Panna & Sati
Panna คือปัญญา
Sati คือสติ
ปัญญาเป็นเครื่องมือติดตามความคิด จะจมความคิดเรื่องในอดีตหรือเรื่องที่ยังไม่เกิดขึ้น ดาวเทียมแห่งปัญญาก็ตามติด ทำให้รู้ทัน
สติเป็นเครื่องมือติดตามจิตใจ จะรู้สึกดีใจ เสียใจ โกรธแค้น กลัว เศร้า ดาวเทียมแห่งสติก็ตามติด ทำให้รู้ทันมันตลอดเวลา รู้ว่าจิตกำลังจะปรุงแต่งเป็นความทุกข์แบบต่าง ๆ เมื่อรู้ทัน ตามทัน ก็สามารถทำแท้งความทุกข์นั้นตั้งแต่มันยังไม่เกิดเป็นตัวตนสมบูรณ์
เมื่อรู้ทันทั้งความคิดและจิต เช่น รู้ว่าร่างกายกำลังเหนื่อยแล้วนะ จิตกำลังปรุงแต่งให้เกิดความหงุดหงิดแล้วนะ ก็จะตัดวงจรความรู้สึกหงุดหงิดนั้น
การเกิดสภาวะต่าง ๆ ทางจิต นี่ก็คือการเกิด ‘ตัวกู-ของกู’
เมื่อรู้ทัน ตามทันด้วยระบบ GPS แห่งจิต ก็ไม่เกิด ‘ตัวกู-ของกู’ หรือถ้าเผลอตามไม่ทัน ‘ตัวกู-ของกู’ เกิดได้ไม่นานก็สิ้นภพของมัน
มีทั้งสติและปัญญา ย่อมไม่หลงทางชีวิตอย่างแน่นอน
เพราะเมื่อเรารู้ทันความคิด ตามทันจิต ก็ไม่พลัดหลงในหล่มทุกข์ง่ายนัก
หรือหากจะเกิดทุกข์จริง ๆ อย่างน้อยก่อนเกิดทุกข์ ก็ต้องสู้กันหน่อยโว้ย!
จากหนังสือ #ท้องฟ้าไม่ปิดทุกวัน / https://bit.ly/3en45dZ
- 9
โฆษณา
- ดาวน์โหลดแอปพลิเคชัน
- © 2026 Blockdit
