ทำไมศาสนาคริสต์โรมันคาทอลิกกับกรีกออร์โธดอกซ์ทะเลาะกัน ตอนที่ 2
ในตอนนี้เราจะมาดูกันว่า พระสันตะปาปาเริ่มสนิทกับกลุ่มคนที่ถูกเรียกว่าเป็น Barbarian หรือคนเถื่อนได้อย่างไร แล้วการมาเป็นพันธมิตรกันนี้ ทำไมถึงมีผลให้โรมันคาทอลิกยิ่งแยกห่างจากกรีกออร์โธดอกซ์มากขึ้น
เหตุการณ์ที่ทำให้พระสันตะปาปาหลุดจากอำนาจของอาณาจักร Byzantine แล้วมาสนิทกับทางชนเผ่า Frank มากขึ้น เกิดขึ้นประมาณปี ค.ศ. 750 เมื่อชนเผ่าที่ชื่อ Lombard รุกเข้ามาทางตอนเหนือของคาบสมุทรอิตาลี
ชนเผ่าลอมบาร์ดถือได้ว่าเป็นชนเผ่าอนารยชนเชื้อสายเยอรมันอีกชนเผ่าหนึ่ง ดินแดนดั้งเดิมจริงๆ ของชนเผ่าลอมบาร์ดจะอยู่ทางตอนเหนือของยุโรป หรือทางตอนใต้ของ Scandinavia
หลังจากโรมันตะวันตกล่มสลายลงก็เกิดสุญญากาศทางอำนาจขึ้น แล้วชนเผ่าลอมบาร์ดก็เป็นอีกชนเผ่าที่ถือโอกาสเข้ามาช่วงชิงอำนาจที่ว่างเหล่านั้น พวกเขารุกคืบไล่ลงมาเรื่อยๆ จากทางตอนเหนือของยุโรปจนเข้ามาในคาบสมุทรอิตาลี และครอบครองดินแดนทางตอนเหนือของอิตาลีที่เคยเป็นของอาณาจักร Byzantine ได้มากมาย จนในที่สุดก็มาประชิดกรุงโรมของพระสันตะปาปา
แน่นอนว่าเป้าหมายถัดไปของชาวลอมบาร์ดคงไม่พ้นการบุกกรุงโรม ซึ่งพระสันตะปาปาเองก็คงคิดเช่นนั้น จึงขอความช่วยเหลือจากจักรพรรดิของตัวเอง นั่นก็คือจักพรรดิของจักรวรรดิ Byzantine
แต่ปรากฏว่า Byzantine เองก็ไม่สามารถให้ความช่วยเหลือได้ เพราะเวลานั้นอาณาจักร Byzantine ก็กำลังยุ่งกับปัญหาของตัวเองอยู่ ปัญหาที่ว่านั้นคือ ในทางตะวันออกของอาณาจักร Byzantine มีชนเผ่าชาวเติร์กที่แข็งแกร่งและกำลังขยายอำนาจรุกเข้ามาในดินแดน Byzantine ลึกขึ้นเรื่อยๆ
ทำให้ Byzantine ยุ่งอยู่กับการปกป้องดินแดนทางฝั่งตะวันออกของตัวเอง จนไม่สามารถไปช่วยเหลือพระสันตะปาปาทางฝั่งตะวันตกได้
ด้วยเหตุผลนี้ พระสันตะปาปาจึงต้องตัดสินใจเดินทางขึ้นเหนือข้ามเทือกเขาแอลป์ เพื่อไปขอเป็นพันธมิตรกับชนเผ่าชาว Frank ซึ่งในเวลานั้นผู้นำของชนเผ่าคือกษัตริย์ที่มีพระนามว่า Pepin the Short แห่งราชวงศ์ Carolingian
คุยมาถึงตรงนี้ ก็เลยขอถือโอกาสแนะนำให้รู้จักกับ Pepin the Short และราชวงศ์ Carolingian สำหรับคนที่ไม่รู้จัก สักเล็กน้อยไปเลยนะครับ ถือว่าเป็นการปูพื้นไว้สำหรับวันหลังเมื่อเราได้คุยถึงราชวงศ์นี้กันอีกครั้งจะได้เห็นความเชื่อมโยงของเรื่อง เพราะกษัตริย์สามเจเนอเรชั่นในราชวงศ์นี้ ถือว่ามีบทบาทสำคัญในประวัติศาสตร์ของยุโรปค่อนข้างมาก
เริ่มจากเจเนอเรชั่นรุ่นปู่คือ Charles Martel หรือ Charles the Hammer ในภาษาอังกฤษ ซึ่งยังไม่ได้ขึ้นเป็นกษัตริย์อย่างเป็นทางการ แต่มีอำนาจที่เหนือกษัตริย์ และมีช่วงเวลาที่ปกครองเหมือนเป็นกษัตริย์แม้จะยังใช้ตำแหน่งว่า ดยุคและเจ้าชายของชาวแฟรงค์ สิ่งที่พระองค์ทำและถือว่าสำคัญต่อประวัติศาสตร์ยุโรปเป็นอย่างมากคือ
การชนะสงครามที่ปัจจุบันรู้จักกันในชื่อว่า Battle of Tours ซึ่งเป็นการเอาชนะกองทัพของจักรวรรดิอุมัยยะฮ์ (Umayyad) ซึ่งเป็นชาวมุสลิม ทำให้การรุกคืบเข้ามาในยุโรปของชาวมุสลิมหยุดลง มีนักประวัติศาสตร์ที่เชื่อว่า ถ้าการรบในครั้งนั้นพระองค์เป็นฝ่ายแพ้ ศาสนาหลักของยุโรปในปัจจุบันอาจจะเป็นศาสนาอิสลาม ไม่ใช่ศาสนาคริสต์
เจเนอเรชั่นถัดมาคือ Pepin the Short ซึ่งในยุคสมัยของพระองค์ ถือได้ว่าเป็นจุดเริ่มต้นที่พระสันตะปาปาหันมาสนิทกับราชวงศ์ของยุโรปตะวันตกมากขึ้น ในแง่ของความดังพระองค์จะไม่ดังเท่า Charles Martel ผู้เป็นพ่อ และ Charlemagne ผู้เป็นลูก แต่ถือได้ว่าพระองค์ เป็นตัวกลางที่สานต่องานของพ่อและวางรากฐานงานที่ลูกจะนำไปทำต่อจนทำให้ราชวงศ์ Carolingian เป็นมหาอำนาจของยุโรปยุคกลาง
เจเนอเรชั่นที่สามคือ Charlemagne หรือ Charles the Great ซึ่งเป็นกษัตริย์ที่ในเวลาต่อมาได้รับตำแหน่งเป็นจักรพรรดิแห่งจักรวรรดิโรมันอันศักดิ์สิทธิ์ หรือ Holy Roman Empire สำหรับเรื่องราวของพระองค์นั้นมีมากมาย ซึ่งวันหลังเราจะหาโอกาสมาคุยกันครับ สำหรับวันนี้ขอปูพื้นในส่วนนี้ไว้คร่าวๆ ก่อน
กลับมาที่ พระสันตะปาปาเดินทางขึ้นเหนือเพื่อไปพบ Pepin the Short ....
การไปพบกันเพื่อขอเป็นพันธมิตรนี้ แน่นอนว่าการตกลงจะเกิดขึ้นได้ มันต้องมีอะไรที่ win-win ไม่อย่างนั้น Pepin ก็คงไม่มาช่วยพระสันตะปาปารบกับลอมบาร์ด คำถามคือ แล้ว Pepin ได้อะไร ?
คำตอบที่เชื่อกันว่าน่าจะเป็นไปได้มากที่สุดคือ การที่พระสันตะปาปาช่วยรับรองว่าพระองค์และลูกชายคือ Charles (ที่ต่อมาจะเป็น Charlemagne) เป็นกษัตริย์ที่ชอบธรรมของชาวแฟรงค์ เพราะอย่างที่ว่าไปคือ พระองค์เป็นกษัตริย์พระองค์แรกของราชวงศ์ Carolingina ซึ่งเบียดราชวงศ์เก่าให้หมดอำนาจไป ดังนั้นสถานะของราชวงศ์ยังไม่มั่นคงนัก
แต่ถ้ามีพระสันตะปาปาซึ่งถือได้ว่าเป็นตัวแทนของพระเจ้าบนโลกมนุษย์รับรองตำแหน่งให้ได้ ราชวงศ์ Carolingian ก็ย่อมจะมีความชอบธรรมและมั่นคงยิ่งขึ้น
และเมื่อข้อแลกเปลี่ยนเป็นที่พอใจทั้งสองฝ่าย การเป็นพันธมิตรกันก็เกิดขึ้นได้ แล้ว Pepin the Short ก็ยกทัพมาช่วยพระสันตะปาปาต่อสู้กับชาว Lombard จนสามารถเอาชนะและยึดดินแดนคืนได้มากมาย
ที่น่าสนใจคือ ดินแดนที่ยึดคืนได้นี้ เดิมเป็นของอาณาจักร Byzantine ซึ่งถ้าจะคืนให้เจ้าของเดิมก็ควรคืนให้จักรพรรดิของ Byzantine แต่สิ่งที่ Pepin the Short ทำเมื่อได้ดินแดนเหล่านี้มาคือ .... ยกให้กับพระสันตะปาปา
เหตุการณ์นี้ปัจจุบันเป็นที่รู้จักกันในชื่อว่า Donation of Peppin หรือการบริจาคที่ดินใหักับพระสันตะปาปา ซึ่งเหตุการณ์นี้ ทำให้พระสันตะปาปามีสถานะเป็นผู้ปกครองดินแดนเหมือนเป็นกษัตริย์อย่างเป็นทางการ และดินแดนที่พระองค์ปกครองก็รู้จักกันในชื่อว่า Papal States
จุดที่น่าสนใจก็คือ นี่เป็นอีกหนึ่งปมขัดแย้ง แม้จะไม่ใช่เรื่องหลัก แต่ก็เป็นสิ่งที่ทำให้อาณาจักร Byzantine รู้สึกไม่พอใจว่าทำไมพระสันตะปาปา ซึ่งเดิมอยู่ภายใต้อำนาจของ Byzantine กลับมารับดินแดนที่เคยเป็นของ Byzantine ไปปกครอง
แล้ว Papal States ที่พระสันตะปาปาปกครองก็ไม่ใช่รัฐเล็กๆ น้อยๆ แต่มีบางช่วงเวลาที่รัฐของพระองค์เติบโตขึ้นจนถือได้ว่าเป็นมหาอำนาจหนึ่งในคาบสมุทรอิตาลี
โดยสรุป เราก็พอจะเห็นแล้วนะครับว่า การเมืองทำให้พระสันตะปาปามาสนิทกับราชวงศ์ทางตะวันตกมากขึ้นได้ยังไง แล้วทำไมการมาเป็นพันธมิตรกันก่อให้เกิดความห่างเหินกับทาง Byzantine มากขึ้น
แต่ยังมีเหตุการณ์ทางการเมืองสำคัญอีกเหตุการณ์ที่ทำให้ความสัมพันธ์กับ Byzantine แย่งลงไปอีก
เหตุการณ์นี้เราจะต้อง Fast forward ไปอีกสักประมาณ 50 ปี ก็คือประมาณ ค.ศ. 800 ซึ่งเป็นยุคสมัยที่ Charlemange เป็นกษัตริย์ของชาวแฟรงค์
เหตุการณ์นั้นเกิดขึ้นในวันคริสต์มาส สิ่งที่เกิดขึ้นก็คือ ระหว่างพิธีมิสซา พระสันตะปาปาก็เรียกกษัตริย์ Charlemagne มาแล้วสวมมงกุฎให้กับพระองค์ พร้อมกับแต่งตั้งพระองค์ขึ้นเป็นจักรพรรดิแห่ง Holy Roman Empire หรือจักรพรรดิแห่งจักรวรรดิโรมันอันศักดิ์สิทธิ์ ซึ่งในความหมายคือ เป็นจักรพรรดิของจักรวรรดิโรมัน เหมือนจักรพรรดิอื่นๆ ในอดีต
สำหรับรายละเอียดว่าทำไมพระสันตะปาปาจึงทำเช่นนั้น จะขอไม่เล่าถึงในตอนนี้นะครับ แต่ประเด็นสำคัญก็คือว่า การแต่งตั้งนี้นำไปสู่ปัญหากับ Byzantine มากขึ้นไปอีก
เพราะอะไร ?
เพราะพระสันตะปาปาแต่งตั้งกษัตริย์ของชนเผ่าเยอรมันที่ชาวโรมันเคยมองว่าเป็นศัตรูให้เป็นจักรพรรดิของโรมันขึ้นมา
คำถามก็คือแล้วจักรพรรดิของอาณาจักร Byzantine ที่มองตัวเองว่าเป็นจักรพรรดิโรมันอยู่แล้วจะว่ายังไง ? มีตำแหน่งจักรพรรดิซ้อนขึ้นมาอีกพระองค์ได้ยังไง ?
แล้วนั่นก็เป็นอีกประเด็นของการเมืองที่ทำให้ สถาบันกษัตริย์และศาสนาของทางตะวันตกกับทางตะวันออก รู้สึกห่างกันมากขึ้น
คิดว่าน่าจะพอเห็นภาพแล้วนะครับว่าปัญหาทางการเมืองทำให้ความห่างมันค่อยๆ สะสมมากขึ้นเรื่อยๆ จนกลายเป็นความขัดแย้งเล็กๆ น้อยๆ ที่วันนึงก็ถึงจุดแตกหักระหว่าง ตะวันตกและตะวันออกขึ้นมา
สำหรับในตอนหน้า เราจะไปโฟกัสถึงความขัดแย้งที่ลึกขึ้นอีกเล็กน้อย เพื่อไปดูว่านอกจากทางการเมืองแล้ว ความเห็นที่ไม่ตรงกันเกี่ยวกับความเชื่อทางศาสนามันเกิดขึ้นได้ยังไง
สำหรับใครที่อยากเชื่อมโยงเหตุการณ์เรื่องราวประวัติศาสตร์มากขึ้น สามารถย้อนกลับไปดูซีรีส์ที่เกี่ยวข้องตามลิงก์ด้านล่างนี้ได้เลยค่ะ
💻 Youtube [ซีรีส์รวม] ทำไมอาณาจักรโรมันจึงแตกเป็นสองส่วน
🔗 ตอนที่ 1-5 : https://bit.ly/3P0uwHt
🎧 Podcast ทำไมอาณาจักรโรมันจึงแตกเป็นสองส่วน
🔗 ตอนที่ 1 : https://bit.ly/3apN19f
🔗 ตอนที่ 2 : https://bit.ly/3c4kmHb
🔗 ตอนที่ 3 : https://bit.ly/3axov5R
🔗 ตอนที่ 4 : https://bit.ly/3nTyfL6
🔗 ตอนที่ 5 : https://bit.ly/3yVsqTD
💻 Youtube [ซีรีส์รวม] ศาสนาคริสต์จากลัทธิเล็กๆ กลายมาเป็นศาสนาที่ยิ่งใหญ่ได้อย่างไร
🔗 ตอนที่ 1-7 : https://bit.ly/3IuBFNR
🎧 Podcast ศาสนาคริสต์จากลัทธิเล็กๆ กลายมาเป็นศาสนาที่ยิ่งใหญ่ได้อย่างไร
🔗 ตอนที่ 1 : https://bit.ly/3asLmjb
🔗 ตอนที่ 2 : https://bit.ly/3NXSIsv
🔗 ตอนที่ 3 : https://bit.ly/3c685ll
🔗 ตอนที่ 4 : https://bit.ly/3IsMZd0
🔗 ตอนที่ 5 : https://bit.ly/3Is627k
🔗 ตอนที่ 6 : https://bit.ly/3OWWMuv
🔗 ตอนที่ 7 : https://bit.ly/3AFpxaE
อ่านมาถึงตรงนี้แล้ว ใครชอบอ่านบทความคอมเมนต์บอกกันใต้โพสต์ได้เลยนะคะ
และสำหรับบทความซีรีส์นี้ แอดมินขอทิ้งท้ายไว้ด้วยการแแนะนำหนังสือ 2 เล่มนี้ของพี่หมอเอ้วสักหน่อยนะคะ
📖 ทำไมแฮมเบอร์เกอร์จึงไม่มีแฮม 🍔
📖 ทำไมเราเลี้ยง pig แต่กิน pork 🐷
ทำไมภาษาไทยเราพูดว่าเลี้ยงหมูแล้วเรากินเนื้อหมู แต่ทำไมภาษาอังกฤษเราเลี้ยง Pig แต่เราต้องกิน Pork ภาษาไทยเราเลี้ยงวัวแล้วเราก็กินเนื้อวัว ในภาษาอังกฤษเราเลี้ยง Cow แต่เราต้องกิน Beef ภาษาไทยเราเลี้ยงแกะแล้วเราก็กินเนื้อแกะ ในภาษาอังกฤษเราเลี้ยง Sheep แต่เราต้องกิน Lamb หรือ Mutton? คำถามเหล่านี้สามารถอธิบายได้ถ้าเราเข้าใจที่มาของคำศัพท์เหล่านี้ หนังสือ 2 เล่มนี้จะพาคุณย้อนเวลาเดินทางกลับไปในโลกอดีตเพื่อหาคำตอบเหล่านี้พร้อมกันในเล่ม!
กดสั่งซื้อแบบแพ็กคู่ได้เลย ที่
👉 Shopee : https://bit.ly/3ybrPNh
👉 Line My Shop : https://bit.ly/3b77FL5
- 26
โฆษณา
- ดาวน์โหลดแอปพลิเคชัน
- © 2025 Blockdit
