7 มิ.ย. 2023 เวลา 11:00 • การศึกษา

## Episode46: Kinesiology of lumbar spine#2

Arthrology of the lumbar spine ##
.
ในบทความที่แล้วผมได้พูดถึงโครงสร้างของlumbar spineกันไปแล้ว แต่การเคลื่อนไหวที่เกิดขึ้นภายในlumbar regionจะขึ้นอยู่กับรูปร่างของข้อต่อต่างๆ ในบทความนี้ ผมจะพูดถึงรายละเอียดของข้อต่อภายในlumbar regionกันนะครับ
ข้อต่อที่อยู่ในlumbar regionหลักๆจะมีอยู่2ส่วนคือ facet jointที่อยู่2ฝั่งของspineทำให้เกิดการเคลื่อนไหวในแนวsagital planeได้ดี อีกส่วนหนึ่งคือinterbody joint ซึ่งเป็นที่อยู่ของintervertebral discหรือหมอนรองกระดูก ที่ทำหน้าที่absorbแรงกระแทกและช่วยเรื่องการเคลื่อนไหวอีกด้วยครับ
ก่อนที่เราจะพูดถึงข้อต่อfacet joint เราต้องเข้าใจการวางตัวของarticular structureกันก่อนคร้บ Facet jointของlumbar spineจะวางตัวใกล้เคียงแนวsagittal planeมากกว่ากระดูกสันหลังระดับอื่น เช่น superior articular facetของL2 จะทำมุม25°กับsagittal plane ทำให้เกิดการเคลื่อนไหวในแนวsagittal planeคือflexion, extensionได้ดี
ส่วนinferior articular facetของL5 ที่จะไปเชื่อมต่อกับsuperior articular facetของsacrum จะวางตัวใกล้กับแนวfrontal planeมากกว่าlumbar spineระดับอื่น เพื่อสร้างstabilityให้กับlumbosacral junctionครับ
Base of sacrum โดยธรรมชาติแล้วจะวางตัวเอียงไปทางด้านหน้า ทำให้เกิดเป็นมุมsacrohorizontal angleประมาณ40°ในท่ายืน ซึ่งขนาดของมุมนี้เป็นผลมาจากน้ำหนักตัว(body weight) ที่ทำให้เกิดanterior shear force(BWs) และcompressive force(BWc) ตั้งฉากกันบริเวณขอบบนของกระดูกsacrum
ขนาดของanterior shear forceจะคำนวณได้จาก
BW x sin(sacrohorizontal angle)
ซึ่งปกติแล้วจะอยู่ที่ประมาณ40° ดังนั้น anterior shear force ที่ระดับL5-S1 จึงอยู่ที่ประมาณ64%ของน้ำหนักตัวครับ
ในคนที่มีhyperlordosis ของlumbar spine จะทำให้มุมsacrohorizontal angleเพิ่มขึ้น ส่งผลให้anterior shear forceที่L5-S1มากขึ้น โดยถ้าsacrohorizontal angle เพิ่มขึ้นจนถึง55° anterior shear force จะเพิ่มขึ้นสูงถึง82%ของBWครับ
การเพิ่มขึ้นของlordotic curve ของlumbar spine จะสัมพันธ์กับการทำanterior tiltของpelvis ดังนั้นร่างกายจึงออกแบบให้มีหลายstructureที่ป้องกันanterior shear forceที่L5-S1 junction เพื่อรักษาstabilityให้กับร่างกาย เริ่มจากanterior longitudinal ligament เป็นligamentที่กว้างและมีความแข็งแรง เกาะอยู่ด้านหน้าของbody ป้องกันการเกิดanterior glideของlumbar spineครับ
Iliolumbar ligament เป็นligamentที่เกาะอยู่ที่inferior aspectของtransverse process L4-L5 เกาะยาวลงมาถึงiliumและด้านหน้าของsacroiliac joint, sacrum
Iliolumbar ligament ทั้ง2ข้างจะช่วยยึดเพื่อสร้างstabilityให้กับlumbosacral junctionครับ
รวมถึงfacet jointของระดับL5-S1 ที่วางตัวในแนวใกล้frontal plane จึงช่วยสร้างstabilityให้กับlumbosacral junction
ถ้าร่างกายสร้างstabilityได้ไม่เพียงพอต่อanterior shear force ที่เกิดขึ้น จะทำให้เกิดการslipของlumbar spineชิ้นนั้นไปทางด้านหน้า โดยเฉพาะระดับL5ที่รับ anterior shear force มากที่สุด ซึ่งเราเรียกภาวะที่กระดูกสันหลังเคลื่อนตัวมาทางด้านหน้านี้ว่า "spondylolisthesis"ครับ
ส่วนอีกข้อต่อหนึ่งที่อยู่บนlumbar spineคือinterbody joint เป็นcartilaginous jointที่อยู่ระหว่างbodyของlumbar spineต่ละระดับ เชื่อมต่อกันด้วยintervertebral discหรือหมอนรองกระดูก ทำหน้าที่กระจายแรงกดหรือแรงกระแทก และทำให้การเคลื่อนไหวของกระดูกสันหลังดีขึ้น
ทั้งหมดนี้คือโครงสร้างของข้อต่อที่อยู่ในlumbar regionทั้งfacet jointและinterbody jointนะครับ ในบทความหน้าผมจะพูดถึงโครงสร้างและหน้าที่ของintervertebral discให้ละเอียดขึ้นนะครับ
ถ้าชอบเนื้อหาแบบนี้ผมฝากกด like กดแชร์ กดติดตามเพจphysioupskillด้วยนะครับ ส่วนถ้าใครมีข้อสงสัยอะไรก็commentไว้ด้านล่างได้เลยครับ
_PhysioUpskill_
#Physioupskill
⭐สำหรับใครที่อยากเรียนรู้เพิ่มเติม สามารถอ่านบทความอื่นๆได้ที่ https://physioupskill.com/บทความ/
หรือดูรายละเอียดคอร์สเรียนของเพจได้ที่ https://physioupskill.com/คอร์สเรียน/
ได้เลยครับ
Ref.
Neumann, D. A. (2016). Kinesiology of the Musculoskeletal System: Foundations for Rehabilitation. Mosby.
Drake, R., Vogl, A. W., & Mitchell, A. W. M. (2019). Gray’s Anatomy for Students.
General Anatomy and Musculoskeletal System (THIEME Atlas of Anatomy) (THIEME Atlas of Anatomy, 1) (3rd ed.). Thieme. Elsevier.
Foster, M. A. (2019). Therapeutic Kinesiology: Musculoskeletal Systems, Palpation, and Body Mechanics (1st ed.). Pearson.
โฆษณา