การ Bias คนมันทำร้ายเราแค่ไหน?
ช่วงนี้ฟังการเมืองเยอะ ฟังหลายรายการมาก เลยได้ Lesson Learn 1 เรื่องที่ไม่เกี่ยวกับการเมือง แต่เจอคำว่า ‘หลักการ’ เป็น Keyword สำคัญ
นำมาสู่การตั้งคำถามว่า เรามีหลักการในการมองการเมืองแล้วเรามีหลักการในการมองคนมั้ย?
ถ้าหลักการนั้นไม่ใช่จุดยืนทางการเมือง แต่เป็นหลักการในการตัดสินใจมองคนคนนั้นโดยไม่ Bias คืออะไร?
เพราะที่ผ่านมาก็เคย Bias คนมาทั้งนั้น และที่สำคัญคือมันทำร้ายเราให้ไม่เติบโตโดยไม่รู้ตัว เพราะปราศจากหลักการ หรือเหตุผล
ทัศนคติที่มี Bias (อคติ เช่น ชอบหรือไม่ชอบคนบางประเภทโดยไม่มีเหตุผลที่เป็นกลาง) มักทำให้เรามองข้ามคุณสมบัติที่แท้จริงของคนหนึ่งคน และอาจเลือก “คนที่เข้ากับความรู้สึกเรา” มากกว่า “คนที่เหมาะสมกับเป้าหมายหรือสถานการณ์จริง” เช่น
- เราอาจชอบคนที่พูดเหมือนเรา คิดเหมือนเรา แต่จริงๆ แล้วเขาอาจไม่มีความสามารถพอ หรือไม่ช่วยให้เราเติบโตหรือเอาใจเราเพื่อประสงค์ร้าย
- สวย หล่อ หน้าตาดี เทใจให้ก่อน
- หรือกลับกัน เราอาจมองข้ามคนเก่งเพียงเพราะเขานิ่ง เงียบ พูดไม่ถูกใจเรา หน้าตาไม่ดี หรือบุคลิกแย่ ทั้งที่เขาอาจมีคุณภาพที่สุด หรือเป็นคนเดียวเท่านั้นบนโลกใบนี้ที่จะแก้ปัญหาที่คุณคิดมาทั้งชีวิต (หนังรามาณุจันเป็นการตอกย้ำมุมมองนี้ได้ดีมาก)
ผลลัพธ์คืออะไร?
- สังคมรอบตัวเต็มไปด้วย “คนที่คล้ายเรา” จนขาดมุมมองหลากหลาย
- ลดโอกาสในการพัฒนา เพราะไม่มีใครคอยตั้งคำถามหรือท้าทายความคิดเดิม หรือขาดแรงกระตุ้นใหม่ๆ ไม่มีใครเขย่าความคิดเดิมให้หลุดกรอบ
- ทำให้เราตัดสินคนผิด ซึ่งอาจเสียทั้งเวลา ทรัพยากร และโอกาสดีๆ ไป
แล้วจะแก้ยังไงได้บ้าง?
- ฝึกสังเกตตัวเองเวลา “ชอบ/ไม่ชอบใคร” โดยถามตัวเองว่าเพราะอะไร?
- แยก “ความรู้สึก” ออกจาก “คุณสมบัติจริง” เช่น ฟังเขาแย้งแล้วไม่ชอบ = ไม่ได้แปลว่าเขาไม่เก่ง
- เปิดรับ feedback จากคนที่เรารู้ว่า “มองต่าง” เพื่อช่วยบาลานซ์มุมมองเรา
**คิดได้เท่านี้**
ต้องบอกว่าวิชาการมองคน มันซึ่งแค่วิชาที่เรียนในห้องปลายก็ไม่ถนัดอยู่แล้วกว่าจะผ่าก็ไม่ถนัดอยู่แล้วกว่าจะผ่าน555) เป็นอะไรที่ต้องใช้ทั้งชีวิตในการเข้าใจ บางทีก็แลกมาด้วยบาดแผลที่เคยเจ็บมาแล้วนับครั้งไม่ถ้วน เพราะความต่างคือวิชาที่เรียนในห้องต้องใช้สมอง แต่การเรียนรู้มนุษย์ด้วยกันต้องใช้หัวใจ
บางทีคุณภาพของคนรอบตัว อาจเริ่มต้นจากคุณภาพสายตาของเราในการมองคนก่อนก็เป็นได้…
โฆษณา
- ดาวน์โหลดแอปพลิเคชัน
- © 2026 Blockdit
