พระธาตุเรณู นครพนท : พระธาตุประจำวันจันทร์ และศูนย์รยมศรัทธาของชาวผู้ไท
ประวัติความเป็นมา
วัดพระธาตุเรณู หรือ วัดกลาง เดิมทีเป็นวัดสำคัญกลางเมืองเรณูนคร จังหวัดนครพนม ใช้ประกอบพิธีกรรมของบ้านเมือง เช่น การดื่มน้ำพระพิพัฒน์สัตยา
วัดนี้เป็นวัดคู่บ้านคู่เมืองมาตั้งแต่โบราณกาล ก่อนจะเปลี่ยนชื่อเป็นวัดพระธาตุเรณูตามองค์พระธาตุที่ประดิษฐานอยู่ภายใน
พระธาตุเรณูสร้างขึ้นครั้งแรกเมื่อ พ.ศ. 2461 โดยพระอุปัชฌาย์อินภูมิโย เจ้าอาวาสในขณะนั้น พร้อมด้วยญาครูสงฆ์และชาวบ้าน ร่วมแรงร่วมใจก่อสร้างขึ้นเพื่อเป็นพระธาตุคู่เมือง
จำลองแบบมาจาก พระธาตุพนมองค์เดิม ก่อนที่กรมศิลปากรจะบูรณะใน พ.ศ. 2483
อย่างไรก็ตาม พระธาตุองค์แรกยังไม่ทันได้สมโภช ก็ถูกฟ้าผ่าจนพังทลายลง สร้างความสะเทือนใจแก่ชาวเมืองเป็นอย่างยิ่ง
จึงได้มีการสร้างขึ้นใหม่ในปี พ.ศ. 2462–2463 ก่ออิฐให้หนาขึ้น ใช้เวลาก่อสร้างกว่าหนึ่งปีจึงแล้วเสร็จ และมีการสมโภชอย่างยิ่งใหญ่ในปี พ.ศ. 2463 นับแต่นั้นพระธาตุเรณูจึงกลายเป็นศูนย์รวมศรัทธาของผู้คนเรื่อยมา
พระธาตุเรณูได้รับการบูรณะโดยกรมศิลปากรอีกครั้งใน พ.ศ. 2493 และต่อมาใน พ.ศ. 2559 ได้มีการบรรจุ พระบรมสารีริกธาตุ เพิ่มเติม ทำให้องค์พระธาตุมีคุณค่าทางศาสนาและวัฒนธรรมยิ่งขึ้น
ลักษณะสถาปัตยกรรม
พระธาตุเรณูมีลักษณะเป็น เจดีย์ทรงสี่เหลี่ยมจัตุรมุข จำลองแบบจากพระธาตุพนมแต่ขนาดเล็กกว่า สูงราว 35 เมตร กว้างด้านละ 8.37 เมตร
ก่ออิฐถือปูนโบราณที่เรียกว่า “ชะทาย” ใช้ปูนขาวผสมทราย ยางบง และน้ำหนังเป็นตัวประสาน
องค์พระธาตุทาด้วยสีชมพูอ่อน ประดับลายปูนปั้นสีทอง ทำให้ได้รับสมญาว่า “พระธาตุสีชมพูแห่งลุ่มโขง”
ส่วนยอดเป็นทรงบัวเหลี่ยมแบบ หัวน้ำเต้า หรือ หมากปลี ตามศิลปะล้านช้างที่ปรากฏชัดเจน
ภายในองค์พระธาตุประดิษฐานพระไตรปิฎก พระพุทธรูปทองคำ พระพุทธรูปเงิน เครื่องกกุธภัณฑ์ของเจ้าเมือง และของมีค่าที่ชาวบ้านศรัทธานำมาถวาย
พระธาตุประจำวันจันทร์
พระธาตุเรณูถือเป็น พระธาตุประจำวันจันทร์ ตามคติพระธาตุประจำวันเกิด เชื่อว่าผู้ที่เกิดวันจันทร์หากได้มากราบนมัสการ จะมีผิวพรรณผ่องใส มีเสน่ห์ดึงดูดใจ อ่อนโยนเมตตา แต่เปี่ยมด้วยความสง่างาม เปรียบดังแสงจันทร์ที่อาบโลกให้สว่างไสว
พระธาตุยังหันหน้าไปทาง ทิศตะวันออก อันเป็นทิศประจำวันจันทร์ ยิ่งตอกย้ำความหมายเชิงสัญลักษณ์ให้ชัดเจนขึ้น
พระอรหันต์ประจำทิศนี้คือ พระอัญญาโกณฑัญญะ ผู้รู้แจ้งเห็นธรรมองค์แรกของพระพุทธเจ้า เชื่อกันว่าแผ่นดินเรณูนครจึงอบอวลไปด้วยความสงบสุข
พระองค์แสน: พระพุทธรูปคู่เมืองเรณู
ภายในพระอุโบสถของวัดพระธาตุเรณู ประดิษฐาน พระองค์แสน หรือ หลวงพ่อองค์แสน พระพุทธรูปทองเหลืองปางสมาธิ ศิลปะลาว หน้าตักกว้าง 50 เซนติเมตร สูง 50 เซนติเมตร น้ำหนักถึง 10 หมื่น (ตามมาตราชั่งพื้นถิ่นเท่ากับราว 120 กิโลกรัม)
พระองค์แสนมีพุทธลักษณะงดงาม พระพักตร์อิ่มเอิบ ขมวดพระเกศาเล็ก มีรัศมีเปลว เชื่อกันว่าผู้ใดได้มากราบสักการะจะได้รับความอุดมสมบูรณ์ โชคลาภ และความร่มเย็นเป็นสุข
ทุกปีในช่วงเทศกาลสงกรานต์ จะมี พิธีอัญเชิญพระองค์แสนแห่รอบเมือง เพื่อให้ประชาชนได้สรงน้ำและสักการะ ถือเป็นประเพณีที่ผูกพันชุมชนกับพระศาสนาอย่างแนบแน่น
งานนมัสการพระธาตุเรณู
งานนมัสการพระธาตุเรณูถือเป็นเทศกาลสำคัญของเรณูนคร จัดขึ้นทุกปีในช่วง วันขึ้น 11 ค่ำ ถึงวันขึ้น 15 ค่ำ เดือน 4 บรรยากาศเต็มไปด้วยความคึกคัก
ผู้คนแต่งกายด้วยชุดผู้ไทสีสันสดใส ขบวนแห่เครื่องสักการะตระการตา มีการฟ้อนผู้ไทอันอ่อนช้อย การละเล่นพื้นบ้าน และงานบุญตักบาตร
เทศกาลนี้ไม่เพียงเป็นการบูชาพระธาตุ แต่ยังเป็น เวทีแสดงออกทางวัฒนธรรมผู้ไท ที่ชาวบ้านสืบทอดกันมาหลายชั่วอายุคน ทำให้งานนมัสการพระธาตุเรณูมีทั้งความศักดิ์สิทธิ์และเสน่ห์งดงามในเวลาเดียวกัน
ศรัทธาและวัฒนธรรมผู้ไท
อำเภอเรณูนครเป็นถิ่นที่อยู่ของกลุ่มชาติพันธุ์ ผู้ไท ซึ่งอพยพมาจากสิบสองจุไทและสิบสองปันนา ตั้งแต่สมัยรัชกาลที่ 3 ผู้ไทเรณูนครมีชื่อเสียงด้าน การทอผ้า การฟ้อนรำ และศิลปหัตถกรรมพื้นบ้าน อันโดดเด่น
การนมัสการพระธาตุเรณูจึงมิใช่เพียงงานบุญทางศาสนา แต่เป็น ภาพสะท้อนความงดงามของวัฒนธรรมผู้ไท ที่ผสมผสานความศรัทธาและวิถีชีวิตไว้ในงานเดียว
บทสรุป
พระธาตุเรณู จังหวัดนครพนม คือพระธาตุประจำวันจันทร์และเป็นศูนย์รวมศรัทธาของชาวเรณูนคร องค์พระธาตุสีชมพูที่งดงามสง่า พระองค์แสนคู่บ้านคู่เมือง และงานนมัสการที่เต็มไปด้วยวัฒนธรรมผู้ไท ล้วนสะท้อนถึง ความเชื่อมโยงระหว่างศิลปะ ศรัทธา และวิถีชุมชน ได้อย่างลึกซึ้ง
การมากราบพระธาตุเรณู จึงไม่เพียงเป็นการบูชาพระบรมสารีริกธาตุ แต่ยังเป็นการสัมผัสวิญญาณของเมืองผู้ไท ที่ยังคงส่องแสงงดงามไม่ต่างจากจันทร์เพ็ญบนฟากฟ้า
- 1
โฆษณา
- ดาวน์โหลดแอปพลิเคชัน
- © 2026 Blockdit
