5 ธ.ค. 2025 เวลา 01:00 • สิ่งแวดล้อม

EP3/9 — Hydrograph 2568: วันที่น้ำจากลุ่มน้ำ “นำหน้า” เมืองหาดใหญ่

(Hat Yai Flood Forensics, EP3)
เหตุการณ์น้ำท่วมปี 2568 ไม่ได้เริ่มจากฝนที่ตกในเมืองหาดใหญ่ แต่เริ่มจาก การขึ้นอย่างรวดเร็วและพร้อมกันของกราฟน้ำ (Hydrograph) ที่ต้นน้ำและกลางน้ำตั้งแต่วันที่ 22 พฤศจิกายน
EP3 จะอธิบาย “รูปคลื่นน้ำ” ของลุ่มน้ำคลองอู่ตะเภา ซึ่งเป็นปัจจัยที่ทำให้เมืองหาดใหญ่หลีกเลี่ยงน้ำท่วมไม่ได้
🔶 1) สถานีต้นน้ำ X.173A — สัญญาณแรกว่าระบบกำลังพัง
ข้อมูลจริงระบุว่า สถานี X.173A บ้านม่วงก็อง (สะเดา) เริ่มล้นตลิ่งตั้งแต่:
22 พ.ย. 2568 เวลา 16:00 น.
ระดับตลิ่ง: 16.13 ม.รทก.
ระดับสูงสุด: 18.00 ม.รทก. (25 พ.ย. 02:00 น.)
สูงกว่าตลิ่ง: +1.86 ม.
ปริมาณน้ำสูงสุด: ≈ 850 ลบ.ม./วินาที
ความสำคัญคือ:
น้ำเหนือเริ่มสะสมและไหลลงอย่างต่อเนื่องเป็นเวลา 5 วันเต็ม
การขึ้นชันแบบนี้คือ “สัญญาณระดับลุ่มน้ำ” ว่าเมืองจะท่วมแน่นอน
🔶 2) สถานี X.90 บ้านบางศาลา — คอขวดที่ส่งแรงน้ำเข้าหาดใหญ่
นี่คือตัวแปรที่ทำให้เมืองหาดใหญ่ “ไม่มีทางหนี” เพราะ X.90 เป็นจุดรวมไหลจากสะเดา–คลองหอยโข่งก่อนป้อนเข้าเมืองโดยตรง
ข้อมูลปี 2568:
เริ่มล้นตลิ่ง: 22 พ.ย. 08:00 น.
ต่ำสุดก่อนขึ้นชันเฉียบพลัน: ราว 7.00–8.00 ม.รทก.
จุดพีกที่สำคัญ:
24 พ.ย. 21:00 น. — 12.14 ม.รทก. + 2.80 ม. เหนือตลิ่ง
Q > 2,654 ลบ.ม./วินาที
ค่าสูงสุดรวมเหตุการณ์: 12.60–12.70 ม.รทก. ในช่วงเช้า 25 พ.ย.
ล้นตลิ่งต่อเนื่อง: เกือบ 6 วัน
ความหมายเชิงระบบ:
X.90 คือ “เรดาร์ล่วงหน้า” ของเมืองหาดใหญ่
เมื่อ X.90 > 11.0 ม. เมืองมีเวลาเตรียมตัวเพียง 12–18 ชั่วโมงเท่านั้น
🔶 3) สถานี X.44 บ้านหวังใน — ประตูน้ำเข้าสู่เมืองหาดใหญ่
มี 2 เส้นตลิ่งสำคัญ:
7.40 ม.รทก. — นอกเมืองเริ่มท่วม
8.30 ม.รทก. — ในเมืองเริ่มท่วม
เหตุการณ์จริง:
ล้นตลิ่งนอกเมือง: 23 พ.ย. 23:00 น.
ล้นตลิ่งในเมือง: เช้า 24 พ.ย.
ระดับสูงสุด:
9.97 ม.รทก. (25 พ.ย. 10:00 น.)
สูงกว่าตลิ่งในเมือง: +1.67 ม.
ระยะเวลาท่วมในเมือง: 3 วัน 10 ชั่วโมง
ความจริงที่ไม่อาจโต้แย้ง:
ระดับสูงสุดของ X.44 เกิดหลังพีก X.90 เพียง ~13 ชั่วโมง
และเกิดหลังต้นน้ำ X.173A ราว ~32 ชั่วโมง
ลำดับเวลานี้บอกว่า “น้ำจากทั้งลุ่มน้ำรวมพลังเข้าหาเมืองพร้อมกัน”
🔶 4) Hydrograph ทั้งสามสถานี “ขึ้นพร้อมกัน” คือสาเหตุหลักของน้ำท่วมหาดใหญ่ปีนี้
ภาพรวมปี 2568:
วันที่ เหตุการณ์ลุ่มน้ำ
22 พ.ย. X.90 และ X.173A เริ่มล้นตลิ่งทั้งคู่
23 พ.ย. น้ำสะสมในลุ่มน้ำรุนแรงขึ้น—X.90 > 11 ม.
24 พ.ย. เช้า X.44 ล้นตลิ่งในเมือง
24 พ.ย. กลางวัน–ดึก X.90 ขึ้นถึง 12.14 ม. / คำสั่งอพยพถูกประกาศ
25 พ.ย. 10:00 น. X.44 พีกในเมือง 9.97 ม. (จุดท่วมลึกสุด)
แปลความแบบระบบน้ำ:
X.173A ขึ้นก่อน → X.90 ขึ้นแรงมาก → X.44 พุ่งตามทันที
เมื่อน้ำทั้งระบบดันเข้ามาพร้อมกัน เมืองรับน้ำเกินศักยภาพทันที
จึงเกิด “น้ำท่วมลึกและยาว” แม้เมืองจะมีคลอง–ถนน–ระบบระบายน้ำ
🔶 5) บทเรียนสำคัญของ EP3
เมืองหาดใหญ่ท่วมเพราะ รูปคลื่นน้ำเข้าจากลุ่มน้ำ ไม่ใช่เพราะฝนตกในเมือง
สถานี X.173A และ X.90 คือตัวชี้ล่วงหน้าที่เชื่อถือได้ที่สุด
เมื่อ X.90 > 11.0 ม. เมืองต้องเตรียมอพยพทันที
เมื่อน้ำต้นน้ำ–กลางน้ำ–ปลายน้ำขึ้นพร้อมกัน เมืองหลีกเลี่ยงไม่ได้
Hydrograph ปี 2568 คือหลักฐานที่ใช้กำหนดมาตรการ “เตือนภัยล่วงหน้า” ได้จริง
โฆษณา