พระธาตุลำปางหลวง วัดเมืองรถม้า พระธาตุปีฉลู หน้าบันพระวิหารเป็นแพะ
วัดพระธาตุลำปางหลวงนับว่าเป็นอีกหนึ่งวัดเก่าแก่ที่อยู่คู่กับชาวลำปางมาอย่างยาวนาน ตลอดจนมีจุดที่น่าสนใจต่าง ๆ ภายในวัดมากมาย เช่น เรื่องของซุ้มโขงหรือซุ้มประตูที่เราเคยนำเสนอไปแล้วครั้งหนึ่ง ซึ่งซุ้มโขงของวัดพระธาตุลำปางหลวงก็นับว่าเป็นเอกลักษณ์สำคัญในระดับที่ถูกยกให้ไปอยู่ในตราประจำจังหวัดเลยทีเดียว
พระธาตุลำปางหลวงตั้งอยู่บนเนินสูงที่มีซุ้มประตูโขงโดดเด่นคอยต้อนรับ เมื่อผ่านซุ้มโขงอันวิจิตรงดงามแล้วก็จะพบกับพระวิหารหลวงหลังใหญ่ที่สร้างขึ้นมาจากไม้สักทั้งหลัง ไม่ปรากฏหลักฐานแน่ชัดว่าสร้างปีใด
เพราะในจารึกวัดพระธาตุลำปางหลวงปี จ.ศ. 838 ระบุเพียงว่าสร้างวิหาร แต่ไม่ระบุว่าวิหารหลังไหน แต่ทั้งนี้สันนิษฐานกันคร่าว ๆ ว่าน่าจะสร้างก่อนรัชสมัยของพระเมืองแก้วแห่งล้านนา ซึ่งเป็นปีที่มีการหล่อพระประธานของพระวิหารหลวง
ถึงแม้ว่าจะเป็นวัดสำคัญของเมืองรถม้า และมีหน้าบันพระวิหารหลวงปรากฏเป็นรูปแพะ ทว่าวัดนี้กลับเป็นวัดประจำปีฉลู รูปแพะบนหน้าบันน่าจะหมายถึงปีเกิดของผู้สร้างมากกว่า
แต่ทั้งนี้ตัววัดนั้นสันนิษฐานกันว่าสร้างในปีฉลู จึงเป็นที่มาของวัดในฐานะวัดพระธาตุประจำปีฉลู พระวิหารหลวงนี้เป็นอาคารโถงเปิดโล่งด้านหน้าและด้านข้าง ที่แผงคอสองของวิหารเป็นงานภาพเขียนสีฝุ่นของช่างท้องถิ่น เป็นเรื่องชาดกและพุทธประวัติ สันนิษฐานอายุราวสมัยรัชกาลที่ 5–6
ภายในพระวิหารหลวงที่ด้านในสุดปรากฏเป็นกิจกูฏที่มีลักษณะล้อไปกับซุ้มโขง ภายในประดิษฐานพระเจ้าล้านทองซึ่งเป็นพระประธาน โดยสันนิษฐานว่าการนำพระประธานมาไว้ในกิจกูฏอาจเกี่ยวข้องกับความเชื่อเรื่องพระพุทธบัญญัติที่ให้พระภิกษุอาศัยในป่า และมีวัดถ้ำ กิจกูฏนี้จึงอาจเกี่ยวเนื่องกับความเชื่อดังกล่าว
นอกจากนี้ภายในพระวิหารหลวงยังมีสิ่งที่น่าสนใจอีกหลายอย่าง เช่น ธรรมาสน์เก่าโบราณที่แกะสลักลวดลายสวยงาม
พระธาตุของพระธาตุลำปางหลวงประดิษฐานอยู่ในพระเจดีย์ โดยองค์พระธาตุหุ้มทองจังโก ไม่มีหลักฐานว่าสร้างขึ้นเมื่อไหร่ มีแต่เนื้อหาในตำนานพระเจ้าเลียบโลกที่กล่าวถึงการสร้างไว้ว่าพระพุทธเจ้าเสด็จมายังบ้านลัมภการีวันและประทับอยู่เหนือดอยม่อนน้อย ได้พบกับชาวลัวะผู้หนึ่งที่ได้นำน้ำผึ้งใส่กระบอกไม้ไผ่มาถวาย
จึงทรงพุทธพยากรณ์ว่าเมืองนี้จะมีชื่อว่าลัมพาง และทรงมอบพระเกสาเส้นหนึ่งแก่ลัวะผู้นั้น ซึ่งนำไปใส่ผอบและก่อเจดีย์ประดิษฐานไว้ ต่อมามีพระธาตุส่วนพระนลาฏและพระศอตามมา ทำให้พระธาตุลำปางหลวงประดิษฐานพระบรมสารีริกธาตุถึง 3 องค์ด้วยกัน
พระธาตุลำปางหลวงมีลักษณะทางสถาปัตยกรรมเป็นพระเจดีย์ธาตุบนฐานหน้ากระดานสามชั้น ต่อด้วยฐานบัวท้องไม้สูง องค์ระฆังประดับลายประจำยามดอก 8 ดอก ต่อดอกด้วยเข็มขัดคล้ายงานเจดีย์ของฝั่งพุกามในพม่า ที่บัลลังก์เหนือองค์ระฆังมีการประดับชายห้อยลงมาคล้ายฉัตร ด้านบนสุดเป็นฉัตร 7 ชั้น
บริเวณวัดแห่งนี้ หากสังเกตดี ๆ บริเวณรั้ววัดจะเห็นร่องรอยกระสุนปืนที่เกิดจากการต่อสู้ของหนานทิพย์ช้างกับท้าวมหายศ ซึ่งในประวัติศาสตร์นั้น หนานทิพย์ช้างถูกส่งมากู้เมืองลำปางคืนจากท้าวมหายศที่พม่าแต่งตั้งมา หนานทิพย์ช้างลักลอบเข้าไปยังพระธาตุลำปางหลวงทางท่อระบายน้ำของวัดและยิงปืนใส่ท้าวมหายศก่อนที่จะเริ่มตีทัพลำพูนจนได้รับชัยชนะ หนานทิพย์ช้างต่อมาได้รับการแต่งตั้งเป็นพระยาสุลวะลือไชย ตลอดจนเป็นวีรบุรุษลำปางผู้เป็นต้นราชวงศ์ทิพย์จักรหรือเจ้าเจ็ดตนด้วย
วัดพระธาตุลำปางหลวงเป็นอีกหนึ่งวัดน่าแวะชมที่มีจุดสนใจมากมาย นอกเหนือจากที่กล่าวไปแล้ว ก็ยังมีจุดอื่น ๆ เช่น หอพระพุทธบาทที่มีปรากฏการณ์อันซีนอย่างพระธาตุกลับหัว แต่ทั้งนี้วิหารดังกล่าวมีข้อจำกัดว่าเฉพาะผู้ชายเท่านั้นที่สามารถขึ้นไปได้
#สุดโปรด #วัด #พระธาตุ #พระธาตุลำปางหลวง #ประวัติศาสตร์ #สถาปัตยกรรม #สายบุญ #ลำปาง #เที่ยวไทย #BBL #BangkokBank #ธนาคารกรุงเทพ
โฆษณา
- ดาวน์โหลดแอปพลิเคชัน
- © 2026 Blockdit
