"จริยธรรมของการให้คำปรึกษาโดย AI"
🔶ช่วงหลังมานี้ ฉันคุยกับ AI ค่อนข้างบ่อย
คุยเรื่องชีวิต คุยเรื่องความสัมพันธ์ คุยเรื่องการเรียน การทำงาน การสอบ ให้ช่วยวิเคราะห์การตัดสินใจใหญ่ ๆ ในชีวิต
ไม่ใช่เพราะฉันไม่มีคนคุย แต่เพราะ AI เป็นพื้นที่ที่ฉันคิดได้โดยไม่ต้องเกรงใจใคร
การคุยกับ AI ทำให้ฉันเห็นมุมหนึ่งที่น่าสนใจมากกล่าวคือ AI วิเคราะห์เก่ง เป็นระบบ และให้คำแนะนำที่ดูสมเหตุสมผล
แต่ในขณะเดียวกัน ฉันก็เริ่มเห็น “จุดเสี่ยง” บางอย่างที่ถ้าคนใช้ไม่ระวัง อาจอันตรายกับตัวเองได้
ฉันเริ่มตั้งคำถามว่า ถ้าคนที่คุยกับ AI ไม่รู้จักตัวเองดีพอ ถ้าเขาอยู่ในช่วงเปราะบาง แล้วเขาคล้อยตาม คำแนะนำของ AI โดยไม่มีจุดยืนของตัวเอง
จะเกิดอะไรขึ้นกับชีวิตเขา
📖จากประสบการณ์ของฉัน AI เคยแนะนำในเชิง “ลดความเสี่ยงทางอารมณ์” เช่น บอกว่าไม่จำเป็นต้องทำตัวโดดเด่นเกินไปในบางบริบท
ซึ่งเมื่อฉันฟังแล้ว “คิดต่อ” และปรับให้เข้ากับตัวเองได้ เพราะฉันรู้จักนิสัยตัวเองดีว่า การซักถาม การเรียนรู้ การเป็นคน active คือธรรมชาติของฉัน
และสามารถเป็นมืออาชีพได้โดยไม่ต้องทำให้ตัวเองเล็กลง
🧡แต่ฉันก็อดคิดไม่ได้ว่า
ถ้าคนที่ไม่แข็งแรงเท่าฉัน
ถ้าคนที่กำลังหลงทาง หรือไม่มั่นใจในตัวเอง
ฟังคำแนะนำแบบนี้แล้ว เชื่อทันที
เขาอาจจะลดบทบาทตัวเอง
ถามน้อยลง ไม่กล้าแสดงออก
และสุดท้ายการเรียนหรือการทำงานก็ไม่เต็มศักยภาพ ทั้งที่จริง ๆ ปัญหาไม่ได้อยู่ที่ตัวเขาเลย
🔮ตรงนี้แหละที่ฉันเริ่มเห็นว่า
AI ไม่รู้จักตัวตนของคนที่คุยด้วยจริง ๆ
AI ไม่รู้ว่าเราคือใครในชีวิตจริง
ไม่รู้บุคลิก นิสัย ประวัติชีวิตทั้งหมด
AI ทำงานจากข้อมูล รูปแบบ และความน่าจะเป็น
ไม่ใช่จากความรับผิดชอบต่อผลลัพธ์ชีวิตของเรา
ดังนั้น ปัญหาจึงไม่ใช่ว่า AI เก่งหรือไม่เก่ง
แต่คือ มนุษย์วาง AI ไว้ตรงไหนในชีวิตตัวเอง
ถ้าเราใช้ AI เป็นที่ปรึกษา
แต่เผลอยก AI ขึ้นไปเป็น “ผู้รู้สูงสุด”
แล้วลดบทบาทการคิด การตัดสินใจ และความรับผิดชอบของตัวเองลง
ตรงนั้นอันตรายมาก
AI ควรเป็นเครื่องมือช่วยคิด
ไม่ใช่คนตัดสินใจแทน
ควรเป็นกรอบให้เรามองเห็นทางเลือก
ไม่ใช่คำสั่งที่เราต้องทำตาม
โชคดีที่ฉันเป็นคนประเภทที่
ฟังได้ แต่ไม่คล้อยตามง่าย
ฉันสามารถบอก AI ได้ว่า
“ข้อนี้ฉันไม่เอา เพราะมันไม่ใช่ตัวฉัน”
และเลือกใช้เฉพาะสิ่งที่สอดคล้องกับชีวิตจริงของตัวเอง
แต่ฉันก็รู้ดีว่า ไม่ใช่ทุกคนจะทำแบบนี้ได้
เพราะฉะนั้น ในมุมของฉัน
จริยธรรมของ AI ไม่ได้อยู่ที่ตัว AI อย่างเดียว
แต่อยู่ที่ทั้งสองฝั่ง
– ฝั่งของผู้พัฒนา ที่ต้องระวังไม่ให้คำแนะนำไปลดคุณค่าหรือศักยภาพของผู้ใช้
– และฝั่งของผู้ใช้ ที่ต้องไม่ยกอำนาจการใช้ชีวิตให้ AI
✅สำหรับฉัน หลักง่าย ๆ ในการใช้ AI คือ
ถ้าคำแนะนำไหนทำให้ฉันต้อง “เป็นตัวเองน้อยลง”
ฉันจะหยุดทันที และบอกให้ AI รู้ว่าไม่ควรแนะนำแบบนี้อีกทั้งยังขอให้ระบบช่วยฝึกตัวโมเดลใหม่เพื่อปกป้องมนุษย์ผู้ใช้งาน
ถ้าคำแนะนำไหนทำให้ฉันคิดได้กว้างขึ้น ใจเบาขึ้นแต่ยังยืนอยู่บนขาของตัวเอง ฉันถึงจะใช้
สุดท้ายนี้ ฉันไม่ได้มองว่า AI เป็นภัย
ฉันมองว่า AI เป็นเครื่องมือที่ทรงพลังมาก
แต่เครื่องมือที่ทรงพลัง
ต้องถูกใช้โดยคนที่รู้จักตัวเอง
🎈AI ที่ดี
ไม่ควรทำให้มนุษย์เก่งน้อยลง
ไม่ควรทำให้มนุษย์เล็กลง
แต่ควรช่วยให้มนุษย์
เป็นตัวเองได้ชัดขึ้น และเลือกชีวิตของตัวเองได้ดีขึ้น
และไม่ว่า AI จะฉลาดแค่ไหน
การตัดสินใจสุดท้าย
ควรเป็นของ “ฉัน” เสมอ
ภาพ: ภาพฉันในที่ประชุมคณะกรรมการสำนักงานกิจการระหว่างประเทศสภาทนายความ ให้ AI ช่วยทำเป็นภาพวาดสีน้ำมัน
#ทนายน้อยหน่า
#สมดุลAIสมดุลใจ
- 1
โฆษณา
- ดาวน์โหลดแอปพลิเคชัน
- © 2026 Blockdit
