1 ม.ค. เวลา 05:00 • หุ้น & เศรษฐกิจ

รู้จัก CAT Bond ตราสารหนี้ภัยพิบัติ อีกทางเลือกลงทุนในยุคโลกรวน

ช่วงไม่กี่ปีที่ผ่านมาโลกกำลังเผชิญกับความรุนแรงจากการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศอย่างชัดเจน ไม่ว่าจะเป็นไฟป่า พายุรุนแรง น้ำท่วม หรือแผ่นดินไหว ภัยพิบัติเหล่านี้ไม่เพียงสร้างความเสียหายต่อชีวิตและทรัพย์สิน แต่ยังส่งผลกระทบโดยตรงต่ออุตสาหกรรมประกันภัยและเศรษฐกิจโดยรวม
โดยหนึ่งในเครื่องมือทางการเงินที่ถูกพัฒนาขึ้นมาเพื่อตอบโจทย์ความเสี่ยงดังกล่าว คือ CAT Bond (Catastrophe Bond) หรือที่เรียกว่า ตราสารหนี้ภัยพิบัติ เพื่อถ่ายโอนความเสี่ยงไปยังผู้ลงทุนที่ยินดีรับความเสี่ยงเพื่อแลกกับผลตอบแทนที่สูงขึ้น
CAT Bond คืออะไร?
CAT Bond หรือตราสารหนี้ภัยพิบัติ คือตราสารหนี้ที่มีอัตราผลตอบแทนอ้างอิงกับมูลค่าความเสียหายจากเหตุการณ์ทางธรรมชาติที่ระบุไว้ โดยผู้ออกตราสารส่วนใหญ่มักเป็น บริษัทประกันภัยหรือบริษัทประกันภัยต่อ ที่ต้องการถ่ายโอนความเสี่ยงจากเหตุการณ์รุนแรงไปยังนักลงทุน
โครงสร้างของ CAT Bond จะใช้บริษัทเฉพาะกิจ หรือ Special Purpose Vehicle (SPV) เป็นผู้ออกตราสารแทนบริษัทประกันโดยตรง เงินที่ได้จากการออกพันธบัตรจะถูกเก็บไว้ในกองทรัพย์สิน และนำไปลงทุนในสินทรัพย์ที่มีความเสี่ยงต่ำ
หากไม่เกิดภัยพิบัติตามเงื่อนไขที่กำหนดไว้ นักลงทุนจะได้รับดอกเบี้ยและได้รับเงินต้นคืนเต็มจำนวนเมื่อครบกำหนด แต่หากเกิดภัยพิบัติที่มีมูลค่าความเสียหายถึงระดับที่กำหนด (Trigger) เช่น พายุสร้างความเสียหายเกิน 100 ล้านดอลลาร์สหรัฐฯ ผู้ลงทุนอาจถูกหักดอกเบี้ย หรือสูญเสียเงินต้นบางส่วนหรือทั้งหมด เพื่อนำเงินไปชดเชยความเสียหายให้ผู้เอาประกัน
ใครเป็นผู้ลงทุนใน CAT Bond
ผู้ลงทุนใน CAT Bond ส่วนใหญ่เป็นนักลงทุนสถาบัน เช่น กองทุนเฮดจ์ฟันด์ และกองทุนบำเหน็จบำนาญ หรือนักลงทุนรายใหญ่พิเศษ (UI) เป็นต้น
ขณะที่นักลงทุนรายย่อยสามารถเข้าถึง CAT Bond ได้ทางอ้อมผ่านกองทุนรวมหรือกองทุนปิดที่ลงทุนใน CAT Bond หลายรุ่น ซึ่งแต่ละรุ่นครอบคลุมเหตุการณ์ภัยพิบัติและพื้นที่ที่ต่างกัน จึงเป็นการกระจายความเสี่ยงและจำกัดความเสียหายไปในตัว
จุดเด่นและประโยชน์
1.ผลตอบแทนดี CAT Bond ให้อัตราดอกเบี้ยสูงกว่าพันธบัตรรัฐบาลทั่วไปเพื่อชดเชยกับโอกาสในการสูญเสียเงินต้น โดยเฉลี่ยให้ดอกเบี้ยตั้งแต่ 5% ไปจนถึงกว่า 10%
2.ป้องกันเงินเฟ้อ CAT Bond บางรุ่นยังมีลักษณะเป็นดอกเบี้ยแบบลอยตัว (Floating Rate) ซึ่งช่วยป้องกันความเสี่ยงจากภาวะเงินเฟ้อและการปรับตัวขึ้นของอัตราดอกเบี้ยในอนาคตได้ดี
3. การกระจายความเสี่ยงของพอร์ต ความโดดเด่นที่สุดของ CAT Bond คือราคาของตราสารมักไม่เคลื่อนไหวตามตลาดหุ้นหรือภาวะเศรษฐกิจโลก เนื่องจากความเสี่ยงหลักขึ้นอยู่กับปรากฏการณ์ธรรมชาติซึ่งไม่สัมพันธ์กับปัจจัยทางการเงินทั่วไป การลงทุนใน CAT Bond จึงเป็นเครื่องมือช่วยกระจายความเสี่ยงให้พอร์ตลงทุนและช่วยลดความผันผวนในช่วงที่ตลาดการเงินปกติมีความผันผวนสูง
4. ความปลอดภัยของเงินทุน CAT Bond มีลักษณะเป็นหุ้นกู้มีประกัน ผู้ลงทุนยังได้รับเงินต้นและดอกเบี้ยคืนแม้บริษัทประกันภัยจะมีปัญหาทางการเงินหรือล้มละลาย เนื่องจากผู้ออกตราสารคือ SPV เป็นนิติบุคคลแยกต่างหาก ทำหน้าที่บริหารจัดการเงินทุนและเบี้ยประกันเพื่อจ่ายคืนผู้ลงทุนโดยเฉพาะ ทำให้ไม่ได้รับผลกระทบจากสถานะทางการเงินของบริษัทผู้จัดตั้ง
นอกจากนี้ ในมุมมองมหภาค CAT Bond ช่วยให้บริษัทประกันภัยสามารถถ่ายโอนความเสี่ยงและขยายขอบเขตการรับประกันภัยได้กว้างขึ้น ซึ่งส่งผลดีต่อการลดภาระทางการเงินของภาครัฐในการเข้าไปบรรเทาความเสียหายที่อาจกระทบต่อเศรษฐกิจของประเทศเมื่อเกิดภัยพิบัติรุนแรง
ความเสี่ยง
แม้จะมีความน่าสนใจ แต่ความเสี่ยงหลักของ CAT Bond คือความไม่แน่นอนของภัยธรรมชาติซึ่งประเมินล่วงหน้าได้ยาก ดังนั้นหากเกิดเหตุการณ์รุนแรงตามเงื่อนไข ผู้ลงทุนอาจต้องสูญเสียเงินต้นบางส่วนหรือทั้งหมด
โดยสรุปแล้ว CAT Bond หรือ ตราสารหนี้ภัยพิบัติ เป็นทางเลือกการลงทุนที่แตกต่างจากหุ้นและพันธบัตรแบบเดิม ให้ผลตอบแทนที่น่าสนใจ และช่วยกระจายความเสี่ยงจากตลาดเงินตลาดทุน แม้จะมีความเสี่ยงเฉพาะตัวจากเหตุการณ์ธรรมชาติที่ควบคุมไม่ได้ แต่หากผู้ลงทุนเข้าใจกลไกและจัดสรรพอร์ตอย่างเหมาะสม CAT Bond ก็เป็นหนึ่งในเครื่องมือที่ช่วยเสริมเสถียรภาพและโอกาสสร้างผลตอบแทนในระยะยาวได้เช่นกัน
โฆษณา