ถอดรหัส PDPA คัมภีร์กฎหมาย ตอนที่ 3 Part 2 มาตรา 4 (2) ความมั่นคงทางการคลังของรัฐ กับ PDPA
ในตอนที่ผ่านมาเราพูดถึงความมั่นคงของรัฐในทางทหารไปแล้ว ในตอนนี้เราจะขยับออกมาสู่ภาพใหญ่ระดับมหภาค เมื่อรัฐจำเป็นต้องบริหารจัดการระบบภาษี งบประมาณ และเสถียรภาพทางการเงินของประเทศ กฎหมายจึงได้บัญญัติข้อยกเว้นไว้ในมาตรา 4 (2) เพื่อให้ฟันเฟืองด้านเศรษฐกิจของชาติทำงานได้อย่างไม่สะดุด ทว่าข้อยกเว้นนี้ไม่ใช่สิ่งที่รัฐจะนำไปใช้ได้อย่างไร้ขอบเขต แต่มีเงื่อนไขสำคัญที่ต้องทำความเข้าใจดังนี้
1. เจตนารมณ์ของข้อยกเว้นเพื่อประโยชน์สาธารณะเกี่ยวกับการคลัง
ตามมาตรา 4 (2) กำหนดให้ยกเว้นการบังคับใช้กฎหมาย PDPA แก่หน่วยงานของรัฐที่มีหน้าที่รักษาความมั่นคงของรัฐ ซึ่งรวมถึงความมั่นคงทางการคลังของรัฐ (Fiscal Security) ด้วย เหตุผลหลักคือรัฐมีความจำเป็นต้องตรวจสอบข้อมูลทางการเงิน ข้อมูลรายได้ และข้อมูลการทำธุรกรรมของประชาชน เพื่อวัตถุประสงค์ในการจัดเก็บภาษี การป้องกันการฟอกเงิน หรือการรักษาเสถียรภาพทางงบประมาณ หากต้องขอความยินยอมจากเจ้าของข้อมูลส่วนบุคคลในทุกขั้นตอน การบริหารราชการแผ่นดินในมิตินี้อาจเป็นไปไม่ได้เลย
2. หน่วยงานจัดเก็บภาษีกับการเข้าถึงข้อมูลส่วนบุคคล
ตัวอย่างที่ชัดเจนที่สุดคือการทำงานของ กรมสรรพากร หรือหน่วยงานจัดเก็บรายได้อื่นๆ ที่มีอำนาจตามกฎหมายเฉพาะในการเรียกตรวจสอบข้อมูลทางการเงิน ข้อมูลเหล่านี้ถือเป็นข้อมูลส่วนบุคคลที่มีความสำคัญสูง แต่ด้วยข้อยกเว้นตามมาตรานี้ หน่วยงานรัฐจึงสามารถรวบรวมและใช้ข้อมูลดังกล่าวได้โดยไม่ต้องปฏิบัติตามมาตรฐานการแจ้งสิทธิบางประการของ PDPA เพื่อป้องกันไม่ให้บุคคลจงใจหลบเลี่ยงการตรวจสอบหรือกระทำการที่กระทบต่อฐานะการคลังของชาติ
3. เส้นแบ่งระหว่างอำนาจรัฐและความโปร่งใส
แม้มาตรา 4 (2) จะให้ข้อยกเว้น แต่หน่วยงานรัฐยังคงมีหน้าที่ต้องจัดให้มี "มาตรการรักษาความมั่นคงปลอดภัยของข้อมูลส่วนบุคคลที่เหมาะสม" ตามที่กฎหมายกำหนด หมายความว่าหน่วยงานรัฐไม่มีสิทธิ์นำข้อมูลภาษีหรือข้อมูลทางการเงินของประชาชนไปเปิดเผยพร่ำเพรื่อหรือใช้นอกเหนือจากภารกิจที่กฎหมายมอบหมาย ข้อมูลส่วนบุคคลยังคงต้องถูกเก็บรักษาด้วยความลับขั้นสูงสุด และต้องมีระบบการเข้าถึงข้อมูลที่ตรวจสอบย้อนหลังได้ เพื่อป้องกันการใช้อำนาจหน้าที่โดยมิชอบ (Misuse of Power)
4. การตรวจสอบเพื่อเสถียรภาพทางการเงินและระบบเศรษฐกิจ
ข้อยกเว้นนี้ยังครอบคลุมไปถึงหน่วยงานอย่าง ธนาคารแห่งประเทศไทย (Bank of Thailand) หรือหน่วยงานกำกับดูแลตลาดทุน ที่ต้องใช้ข้อมูลเชิงลึกในการวิเคราะห์สภาพคล่องและการประเมินความเสี่ยงเชิงระบบ การยกเว้น PDPA ในมิตินี้ช่วยให้รัฐสามารถคาดการณ์วิกฤตเศรษฐกิจและกำหนดนโยบายการเงินได้อย่างทันท่วงที โดยไม่ต้องเผชิญกับอุปสรรคทางเทคนิคในการขออนุญาตใช้ข้อมูลส่วนบุคคลปริมาณมหาศาลจากภาคส่วนต่างๆ
5. บทสรุป ความสมดุลระหว่างสิทธิของพลเมืองและความอยู่รอดทางการคลังของชาติ
มาตรา 4 (2) คือจุดสมดุลที่กฎหมายออกแบบมาเพื่อให้รัฐมีเครื่องมือในการรักษา "ความมั่นคงทางการคลัง" อันเป็นรากฐานของการพัฒนาประเทศ อย่างไรก็ตาม ความสมดุลนี้จะเกิดขึ้นได้ก็ต่อเมื่อเจ้าหน้าที่ของรัฐปฏิบัติหน้าที่โดยยึดถือหลักความโปร่งใสและหลักความจำเป็นเท่านั้น พลเมืองยังคงมีสิทธิ์ตั้งคำถามและตรวจสอบหากพบว่าการใช้ข้อมูลส่วนบุคคลนั้นไม่เป็นไปเพื่อประโยชน์สาธารณะที่แท้จริง เพราะสุดท้ายแล้ว ความมั่นคงทางการคลังที่ยั่งยืนต้องเดินควบคู่ไปกับความไว้วางใจในความปลอดภัยของข้อมูลส่วนบุคคลของประชาชน
#PDPA #ความมั่นคงทางการคลัง #กฎหมายภาษี #หน่วยงานรัฐ #PPเล่าเรื่องกฎหมาย
- 4
โฆษณา
- ดาวน์โหลดแอปพลิเคชัน
- © 2026 Blockdit
