25 ก.พ. เวลา 10:46 • วิทยาศาสตร์ & เทคโนโลยี

หัวใจจาก ไมรา เอ

ในเดือนแห่งวันวาเลนไทน์ อวกาศเองก็ฉลองด้วยรูปหัวใจ เมื่อดาวฤกษ์ Mira A ซึ่งอยู่ห่างออกไปราว 300 ปีแสงจากโลก ได้ผลักวัสดุสารออกสู่เมฆก๊าซและฝุ่นที่ขยายตัวและมีรูปร่างคล้ายหัวใจ ทั้งปริมาณวัสดุสารและความเร็วที่ดาวผลักออกมานั้นคาดไม่ถึง
เราต้องประหลาดใจอย่างมากที่ได้เห็นโครงสร้างนี้ เรายังได้เห็นฝุ่นรอบๆ ดาวที่อาบไล้แสงจากดาวแตกต่างกันในแบบที่คาดไม่ถึง ซึ่งบอกว่าดาวทำตัวเหมือนเป็นประภาคาร ทำให้สภาพแวดล้อมสว่างขึ้นอย่างไม่ทั่วถึง Theo Khouri นักดาราศาสตร์จากมหาวิทยาลัยเทคโนโลจีแห่งชัลแมร์ และผู้เขียนนำการศึกษาใหม่ กล่าว
Mira A เป้นดาวฤกษ์ที่เป็นที่รู้จักกันดี โดยมีบันทึกการสำรวจงานแรกย้อนกลับไปได้ถึงปี 1596 ในสภาพดาวยักษ์แดง(red giant) ที่ช่วงท้ายของชีวิต มันได้ผลักฝุ่นและก๊าซออกสู่สภาพแวดล้อมรอบๆ ทีมนักดาราศาสตร์ที่นำโดย Khouri ได้พบเมฆวัสดุสารขนาดใหญ่ 2 ก้อนที่ขยายตัวออกจาก Mira A ในขณะที่ทำการวิเคราะห์การสำรวจดาวที่ได้ระหว่างปี 2015 ถึง 2023
วัสดุสารจำนวนมาก ซึ่งมากกว่าที่คาดไว้ราวร้อยเท่า หรือเทียบเท่ากับ 7 เท่ามวลของโลก ได้ดึงดูดความสนใจของทีมนี้ พวกเขาศึกษาวัสดุสารที่ผลักออกมาในรายละเอียด เพื่อให้เข้าใจได้ดีขึ้นว่ากลไกการสูญเสียมวลทำงานในดาวชนิดนี้อย่างไร เราทราบว่าดาวอย่างไมรา สูญเสียมวลเมื่อมันมีอายุมากขึ้น แต่เราไม่คาดคิดว่ามันจะเกิดขึ้นในการปะทุอย่างฉับพลันและใหญ่อย่างนี้ Khouri กล่าว
เพื่อตรวจสอบดาวและวัสดุสารรอบข้าง นักวิจัยใช้การสำรวจจากทั้งกล้องโทรทรรศน์ใหญ่มาก(VLT) และเครือข่ายมิลลิเมตร/เสี้ยวมิลลิเมตรขนาดใหญ่อะตาคามา(ALMA) ในชิลี ในช่วงแสงที่ตาเห็นและความถี่คลื่นวิทยุ ตามลำดับ การสำรวจกินเวลาหลายปีเพื่อเผยให้เห็นว่าก๊าซเติมในโครงสร้างรูปหัวใจอย่างไร ในขณะที่ฝุ่นก็กระจุกอยู่ตามขอบของมัน ก่อตัวเป็นแนวเส้นที่เรืองสว่าง
การค้นพบนี้ได้ให้แง่มุมใหม่ว่าดาวสูงอายุพัฒนาและทิ้งวัสดุสารซึ่งต่อมาจะกลายเป็นวัตถุดิบสำหรับดาวฤกษ์และดาวเคราะห์ใหม่ๆ ได้อย่างไร เป็นรายงาน A Surprisingly Large Asymmetric Ejection from Mira A by Khouri et al. ซึ่งเผยแพร่ใน Astronomy & Astrophysics เผยแพร่บนเวบก่อนตีพิมพ์ arXiv
เราจะจับตาดูเมฆก๊าซที่กำลังขยายตัวรอบ Mira A ต่อไป เมื่อมันจะมีขนาดใหญ่มากจนอาจจะเริ่มส่งผลต่อดาวฤกษ์ข้างเคียงคือ ดาวแคระขาว Mira B ซึ่งได้ดึงวัสดุสารบางส่วนที่ Mira A ผลักออกมาไว้บางส่วนแล้ว Khouri กล่าว เขายังเป็นส่วนหนึ่งของทีมนักดาราศาสตร์ที่นำเสนอการศึกษาอีกสองงานเกี่ยวกับดาวยักษ์แดง R Doradus คือ stardust study resets how life's atoms spread through space และ unique images show gas bubbles on red giant star's surface.
แหล่งข่าว phys.org : Mira A ejects seven Earth masses, forming a heart-shaped cloud 300 light-years away
โฆษณา