2 มี.ค. เวลา 12:58 • ข่าว

เมื่อศรัทธานำทาง: ถอดบทเรียนการบริหารจัดการงานประเพณี "ไหว้สาพระธาตุดอยตุง" สู่ความยั่งยืน

ในวันที่โลกหมุนเร็วขึ้นด้วยเทคโนโลยีและการสื่อสารแบบฉับพลัน กิจกรรมที่อาศัย "ความช้า" และ "ความอดทน" อย่างการเดินจาริกแสวงบุญขึ้นดอยตุงกลับกลายเป็นเครื่องมือที่ทรงพลังในการเชื่อมโยงผู้คนเข้ากับรากเหง้าอย่างน่าสนใจ งานประเพณี "2008 ปี สืบมา หกเป็งล่องฟ้า ไหว้สาพระธาตุดอยตุง" ประจำปี 2569 ที่ผ่านมา ไม่ได้เป็นเพียงการประกอบพิธีกรรมทางศาสนา แต่เป็นกรณีศึกษาที่สะท้อนถึงการนำ "ต้นทุนทางวัฒนธรรม" มาบริหารจัดการภายใต้กลยุทธ์การมีส่วนร่วม
1. ยุทธศาสตร์ศรัทธา: การเปลี่ยนพิธีกรรมให้เป็นประสบการณ์ร่วม
การที่นายชูชีพ พงษ์ไชย ผู้ว่าราชการจังหวัดเชียงราย นำคณะเดินเท้า 9 กิโลเมตร เป็นการส่งสัญญาณเชิงสัญลักษณ์ที่สำคัญ คือ "การทลายกำแพง" ระหว่างผู้ปกครองกับประชาชน ทำให้กิจกรรมกลายเป็นพื้นที่สาธารณะที่ทุกคนมีส่วนร่วมได้จริง การเดินจาริกจึงกลายเป็น "การเดินแบบมีเจตนา" (Intentional Walking) ซึ่งส่งเสริมสุขภาพจิตและสติในยุคที่ผู้คนถูกเร่งด้วยตารางชีวิต
2. การจัดการเชิงระบบ: ความปลอดภัยที่ต้องเดินคู่กับความศักดิ์สิทธิ์
โจทย์สำคัญที่สุดของงานประเพณีที่มีผู้คนมหาศาลคือ "ความสมดุล" ฝ่ายบริหารจังหวัดและหน่วยงานวัฒนธรรม โดยมีนายพิสันต์ จันทร์ศิลป์ วัฒนธรรมจังหวัด เป็นผู้ให้ข้อมูลเชิงยุทธศาสตร์ ได้วางระบบจุดพัก จุดบริการ และมาตรการความปลอดภัยไว้อย่างรัดกุม
การจัดระเบียบขบวนไม่ได้ทำเพื่อควบคุม แต่ทำเพื่อ "ขยายขีดความสามารถ" ให้ผู้สูงอายุและครอบครัวเข้าร่วมได้ การสื่อสารเรื่องการลดขยะและเคารพสถานที่จึงเป็นการสร้างภาพลักษณ์ของการท่องเที่ยวเชิงรับผิดชอบ (Responsible Tourism)
3. การเชื่อมโยงประวัติศาสตร์สู่ปัจจุบัน
การยกบทบาทของ "ครูบาเจ้าศรีวิชัย" ขึ้นมาเป็นหมุดหมายแห่งความทรงจำ ไม่ใช่เพียงการเล่าเรื่องเก่า แต่เป็นการสร้าง "Sense of Belonging" หรือความรู้สึกเป็นเจ้าของร่วมกันในระดับชุมชน ทำให้ชาวบ้านตระหนักว่าวัฒนธรรมไม่ใช่สิ่งที่ต้องเก็บไว้ในพิพิธภัณฑ์ แต่เป็นสิ่งที่ต้อง "ลงแรง" เพื่อรักษาไว้ เหมือนกับการเดินขึ้นดอยที่ต้องก้าวไปทีละช่วง
4. บทสรุป: อนาคตของการท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรม
งานนมัสการพระธาตุดอยตุงในปีนี้ พิสูจน์ให้เห็นว่า "ทุนทางสังคม" ที่เข้มแข็งสามารถเปลี่ยนงานประเพณีระดับท้องถิ่นให้กลายเป็นกลไกขับเคลื่อนเศรษฐกิจที่ไม่ทำลายตัวตนของพื้นที่ หากจังหวัดสามารถรักษาระดับการบริหารจัดการนี้ไว้ได้อย่างต่อเนื่อง พระธาตุดอยตุงจะไม่ได้เป็นเพียงหมุดหมายของปีกุนตามคติล้านนา แต่จะเป็นต้นแบบของการจัดงานประเพณีที่ผสานความศรัทธา การบริหารจัดการ และความยั่งยืนเข้าด้วยกันอย่างลงตัว
การเดินจาริก 9 กิโลเมตรในปีนี้ จึงไม่ใช่แค่การเดินทางไปยังยอดดอย แต่คือการเดินทางกลับไปหา "ความหมาย" ของการอยู่ร่วมกันในสังคมท่ามกลางความเปลี่ยนแปลงของโลกปัจจุบัน
โฆษณา