10 มี.ค. เวลา 12:00 • ธุรกิจ

บทที่ 25 : กำไรลวงตา — เงินประหยัดได้ 20 เหรียญ แต่กำไรหายไปเกือบ 17%

กระดาษราคาถูกกำลังดึงมือพนักงานให้ทำงานช้าลงเดือนละ 10 ชั่วโมง ถ้าไม่รีบอุดรูรั่วนี้ ธุรกิจที่ดูเหมือนโตจะพังเพราะต้นทุนแฝง
ผมนั่งมองปลายนิ้วที่พยายามแกะกระดาษสากๆ ออกจากกัน... กำไรที่ Leon คำนวณให้เห็น มันคือความจริงที่ผมไม่สามารถปฏิเสธได้...
1
เสียงล้อไม้ของรถลากครูดกับพื้นหินกรวดค่อย ๆ จางหายไปทางหัวมุมถนนหลังร้าน Maret’s Oven ทิ้งไว้เพียงความเงียบในคลังสินค้าที่อบอวลด้วยกลิ่นแป้งและกระสอบป่าน ปึกกระดาษคราฟท์สีน้ำตาลสำหรับห่อขนมปังวางเรียงซ้อนกันอย่างเป็นระเบียบ เชือกป่านรัดตึงดูแน่นหนา ทุกอย่างดูสมบูรณ์ตรงตามใบส่งของ
Ethan เดินเข้ามาพร้อมรอยยิ้มกว้าง เขาส่งกระดาษแผ่นหนึ่งให้เจ้าของร้าน “ล็อตนี้ Clara ต่อรองได้เก่งมากครับคุณ Leon เราลดราคาจากปึกละ 3.20 เหรียญ เหลือแค่ 2.85 เหรียญ ประหยัดเงินไปได้เกือบเดือนละ 20 เหรียญเลยครับ”
Leon รับกระดาษมาถือไว้แต่ไม่ได้ก้มมองตัวเลขเงินรวมที่ด้านล่าง เขาดึงมีดพกเล่มเล็กออกจากกระเป๋าผ้ากันเปื้อน กรีดเชือกป่านที่รัดปึกกระดาษออกช้า ๆ
“ต้นทุนที่ลดลงในสมุดบัญชี ไม่ได้แปลว่าต้นทุนในระบบลดลงได้จริงเสมอไป Ethan”
Leon หยิบกระดาษปึกหนึ่งขึ้นมาวางบนโต๊ะไม้กลางคลังสินค้า “ก่อนจะบันทึกว่าเราได้กำไรเพิ่ม นายต้องตอบคำถามฉันให้ได้ก่อน”
Leon เปิดสมุดบัญชีเล่มหนาที่บันทึกความเคลื่อนไหวของร้าน “เราขายขนมปังเฉลี่ยวันละ 400 ก้อน ทุกก้อนต้องห่อกระดาษหนึ่งแผ่น เดือนหนึ่งเราใช้เกือบ 12,000 แผ่น”
เขาสุ่มหยิบกระดาษจากล็อตใหม่ขึ้นมาทดลองพับเป็นทรงถุงสำหรับใส่ขนมปัง ทันทีที่ลงน้ำหนักรีดกระดาษรอยฉีกเล็ก ๆ ก็ปรากฏขึ้นตรงแนวพับ Leon นิ่งไปครู่หนึ่งก่อนจะหยิบแผ่นที่สอง และแผ่นที่สามขึ้นมาทำซ้ำแบบเดิม
“สุ่มมาหนึ่งร้อยแผ่น” Leon พูดพลางแยกกระดาษออกเป็นกอง
ผลลัพธ์วางแผ่อยู่บนโต๊ะ: 18 แผ่นใช้งานไม่ได้เพราะขนาดเบี้ยว 7 แผ่นขาดระหว่างพับ และอีก 11 แผ่นบางจนต้องใช้สองแผ่นซ้อนกันเพื่อกันน้ำมันซึม
เขากดปลายปากกาลงบนสมุด สัดส่วนของที่ใช้ได้จริงเหลือเพียง 64 ส่วนจาก 100 ส่วนเท่านั้น Ethan เริ่มหุบยิ้มเมื่อเห็นตัวเลขที่ Leon คำนวณให้ดู ราคาต่อปึกอาจจะถูกลงก็จริง แต่เมื่อคิดจากจำนวนที่ใช้งานได้จริง ต้นทุนต่อแผ่นกลับพุ่งสูงขึ้นกว่าเดิมถึง 21 เปอร์เซ็นต์
“นายลดราคาต่อหน่วยที่ซื้อมาได้ แต่ต้นทุนต่อขนมปังหนึ่งก้อนของเราเพิ่มขึ้น” Leon กล่าวเสียงเรียบ พลางชี้ไปที่กองกระดาษเสียที่กลายเป็นขยะตั้งแต่วันแรกที่มาถึง
Leon ยังไม่หยุดเพียงเท่านั้น เขายกนาฬิกาทรายขนาดเล็กขึ้นมาวาง “ลองจับเวลาดู”
เขาส่งกระดาษล็อตใหม่ให้ Ethan ลองแยกแผ่นออก กระดาษที่บางและผิวสากทำให้แผ่นที่ซ้อนกันติดหนึบ Ethan ต้องใช้ปลายนิ้วถูซ้ำ ๆ กว่าจะดึงออกมาได้หนึ่งแผ่น เขาใช้เวลาเฉลี่ยเกือบ 5 วินาที ในขณะที่กระดาษคุณภาพเดิมใช้เวลาไม่ถึง 2 วินาที
“ต่างกัน 3 วินาทีต่อชิ้น” Leon เคาะนิ้วลงบนโต๊ะ “ขาย 400 ก้อนต่อวัน นายเสียเวลาเพิ่มขึ้นเกือบ 20 นาทีทุกวัน เดือนหนึ่งเราเสียเวลาเปล่าไปเกือบ 10 ชั่วโมง”
เขาเขียนตัวเลขค่าแรงรายชั่วโมงกำกับไว้ด้านล่าง “10 ชั่วโมงนั้นคือเงินที่หายไป แต่มันไม่เคยปรากฏอยู่ในใบเสนอราคาของพ่อค้าคนไหนเลย”
เมื่อรวมทั้งส่วนต่างของเสีย การใช้กระดาษซ้อน และค่าแรงที่เพิ่มขึ้น Leon ชี้ให้เห็นตัวเลขสุดท้ายที่น่าตกใจ กำไรเฉลี่ยต่อก้อนของร้านที่เคยอยู่ที่ 0.18 เหรียญ ถูกเบียดบังจนเหลือเพียง 0.15 เหรียญ ส่วนต่างกำไรหายไปเกือบ 17 เปอร์เซ็นต์เพียงเพราะกระดาษราคาถูกปึกนี้
“นายคิดว่าประหยัดเงินได้ 20 เหรียญ แต่ความจริงเรากำลังเสียกำไรที่ควรได้ไปมากกว่านั้นหลายเท่า”
ความเงียบเข้าปกคลุมคลังสินค้า Ethan มองปึกกระดาษที่เมื่อเช้าเขามองว่าเป็นข้อได้เปรียบ บัดนี้มันกลับดูเหมือนเป็นรูรั่วเล็กๆ บนลำเรือ
Leon ปิดสมุดบัญชีดังปัง “ตั้งแต่นี้ไป เราจะไม่รับของเข้าคลังจนกว่าจะผ่านเกณฑ์สามข้อ หนึ่งคือสัดส่วนของดีต้องไม่ต่ำกว่าเก้าในสิบ สองคือเวลาที่ใช้จัดการต้องไม่เกินสองวินาทีต่อชิ้น และสามคือต้องผ่านการทดสอบการซึมของน้ำมัน”
เขามองสบตา Ethan “ถ้าไม่ผ่าน เราจะไม่จ่ายเงินเต็มจำนวน และคนขายรายนี้จะถูกลดอันดับความน่าเชื่อถือลงทันที”
Leon เรียก Clara เข้ามาสมทบ เขาไม่ได้ตำหนิเรื่องการต่อรองราคา แต่เขาวาดตารางใหม่ลงบนกระดานดำหลังคลังสินค้า เป็นตารางที่ไม่ได้มีแค่ช่อง "ราคา" อีกต่อไป แต่มีทั้งช่อง "สัดส่วนของเสีย" "ความเร็วในการใช้งาน" และ "ความสม่ำเสมอ"
“เราจะวัดผลคนขายของให้เราด้วยคะแนนรวม ไม่ใช่แค่ตัวเลขที่ถูกที่สุด” Leon อธิบายพลางขีดเส้นใต้เน้นย้ำ “และทุกสิ้นเดือน รายงานหน้าเดียวที่มีตัวเลขต้นทุนจริงต่อก้อนจะถูกติดไว้หลังร้าน ให้ทุกคนเห็นว่ากำไรของเราหายไปกับอะไรบ้าง”
บ่ายวันนั้น Ethan กลับไปห่อขนมปังที่หน้าร้าน เขาทำงานช้าลงเล็กน้อย ไม่ใช่เพราะกระดาษล็อตใหม่ แต่เพราะทุกครั้งที่เขาหยิบกระดาษขึ้นมา เขาไม่ได้มองเห็นแค่แผ่นกระดาษสีน้ำตาล
เขามองเห็นเวลา เห็นค่าแรง เห็นส่วนต่างกำไร และเห็นระบบที่คอยปกป้องร้านอยู่
ในคลังสินค้าที่เริ่มมืดสลัว Leon ดับตะเกียงเป็นคนสุดท้าย เขามองไปที่กองกระดาษที่เหลืออยู่ ความผิดพลาดในโลกธุรกิจมักซ่อนตัวอยู่ในตัวเลขที่ดูดีเสมอ
ความโปร่งใสของต้นทุนไม่ได้มีไว้เพื่อหาคนผิด แต่มีไว้เพื่อให้ความจริงปรากฏออกมาให้เร็วที่สุด ก่อนที่กำไรที่เป็นภาพลวงตาจะกัดกร่อนรากฐานของร้านจนพังทลาย
ต้นทุนที่วัดไม่ได้ คือต้นทุนที่ควบคุมไม่ได้ และสิ่งที่ควบคุมไม่ได้ คือภัยเงียบที่จะทำลายธุรกิจจากภายในเสมอ...
📖[เบื้องหลังงานเขียน — บทที่ 25: กำไรลวงตา]
เกียรติธร วีรอัศวปรีชา
#ธุรกิจ
#พัฒนาตัวเอง
#นิยายธุรกิจ
#การเงินและการลงทุน
#ผู้ประกอบการ
โฆษณา