🛢️ ทำไมอิหร่านถึงผูกเลบานอนกับช่องแคบฮอร์มุซ และทำไมความเสี่ยงน้ำมันโลกยังไม่จบ
วันนี้นั่งดู MarineTraffic จะเห็นภาพที่น่ากังวล คือไอคอนเรือสีแดง (Tankers) นับร้อยลำที่ควรจะแล่นผ่านช่องแคบฮอร์มุซ กลับจอดนิ่งหรือกระจุกตัวอยู่บริเวณชายฝั่ง UAE และกาตาร์ แสดงถึงเหตุการณ์ที่ถึงแม้จะมีข่าวดีเมื่อวาน แต่กลับไม่มีเรือกล้าผ่านช่องแคบนี้
โดยเฉพาะข่าวที่เข้ามาล่าสุดว่า อิหร่านประกาศปิดช่องแคบฮอร์มุซอีกครั้ง โดยอ้างเหตุผลว่าอิสราเอลละเมิดข้อตกลงด้วยการโจมตีกรุงเบรุตในเลบานอน
คำถามที่นักลงทุนหลายคนงง คือ — ทำไมเรื่องที่เกิดขึ้นในเลบานอนถึงมีผลต่อช่องแคบฮอร์มุซในอ่าวเปอร์เซียได้? ทั้งสองอยู่คนละมุมโลกอาหรับ และดูเหมือนไม่มีความเชื่อมโยงกันโดยตรง แต่ในสายตาของอิหร่าน ทั้งสองเรื่องนี้เป็นเรื่องเดียวกันโดยสมบูรณ์ครับ
---
🕌 Hezbollah: ไม่ใช่แค่กลุ่มติดอาวุธ แต่คือหัวใจของยุทธศาสตร์อิหร่าน
เพื่อเข้าใจว่าทำไมอิหร่านถึงผูกเรื่องเลบานอนเข้ากับทุกอย่าง เราต้องย้อนกลับไปปี 1982 เมื่ออิสราเอลรุกรานเลบานอน อิหร่านตอบสนองโดยส่งที่ปรึกษา IRGC จำนวน 1,500 นาย เข้าไปฝึกและจัดตั้งกองกำลังชีอะห์ใหม่ในหุบเขา Bekaa ซึ่งต่อมากลายเป็น Hezbollah หรือ "พรรคของพระเจ้า"
นับตั้งแต่นั้นเป็นต้นมา อิหร่านทุ่มเทให้กับ Hezbollah อย่างไม่เคยหยุด ตามการประเมินของกระทรวงการต่างประเทศสหรัฐฯ อิหร่านส่งเงินให้ Hezbollah หลายร้อยล้านดอลลาร์ต่อปีอย่างสม่ำเสมอ และในปีที่ผ่านมาตัวเลขนี้พุ่งสูงขึ้นเป็นประมาณ 2 พันล้านดอลลาร์ หลัง Hezbollah ต้องฟื้นฟูตัวเองจากสงครามกับอิสราเอลในปี 2024
แต่เงินไม่ใช่สิ่งเดียวที่อิหร่านให้ครับ สิ่งที่สำคัญกว่าคืออุดมการณ์และบทบาทเชิงยุทธศาสตร์ Hezbollah ได้รับการออกแบบให้เป็น "ปราการด่านหน้า" หรือ Forward Defense ของอิหร่าน คือเป็นกองกำลังที่นำสงครามไปอยู่ใกล้ชายแดนอิสราเอลมากที่สุด แทนที่จะให้ภัยคุกคามเดินทางมาถึงแผ่นดินอิหร่านโดยตรง
ในปี 1985 Hezbollah ประกาศอย่างเป็นทางการว่าจงรักภักดีต่อผู้นำสูงสุดของอิหร่าน และความสัมพันธ์นี้ยังคงแน่นแฟ้นมาจนถึงปัจจุบัน นายพล Seyed Majid Mousavi ผู้บัญชาการกองกำลังอวกาศ IRGC เพิ่งประกาศไปเมื่อสัปดาห์ที่แล้วว่า "การรุกรานเลบานอนคือการรุกรานอิหร่าน" ซึ่งไม่ใช่แค่วาทกรรมการเมือง แต่สะท้อนหลักคิดที่ฝังรากลึกในกองทัพอิหร่านมากว่า 40 ปีครับ
---
⚔️ ปมความขัดแย้ง: ใครตีความข้อตกลงถูก?
เมื่อวันที่ 7-8 เมษายน สหรัฐฯ และอิหร่านบรรลุข้อตกลงหยุดยิง 2 สัปดาห์ โดยมีปากีสถานเป็นตัวกลาง ดูเหมือนจะเป็นข่าวดีใหญ่ แต่เกิดปัญหาขึ้นทันทีในวันถัดมา
อิหร่านและนายกรัฐมนตรีปากีสถาน Shehbaz Sharif ตีความว่าข้อตกลงนี้ครอบคลุมทุกแนวรบ รวมถึงการที่อิสราเอลต้องหยุดโจมตี Hezbollah ในเลบานอนด้วย แต่ทั้ง Trump และนายกรัฐมนตรี Netanyahu กลับยืนยันว่าเลบานอนไม่ได้อยู่ในข้อตกลงแต่อย่างใด โดย Trump ให้สัมภาษณ์ PBS ว่า "เพราะ Hezbollah — พวกเขาไม่ได้อยู่ในดีล ค่อยจัดการทีหลัง"
และในช่วงเวลาเพียง 10 นาทีของเช้าวันที่ 8 เมษายน อิสราเอลได้โจมตีกว่า 100 จุดทั่วเลบานอนในปฏิบัติการที่ถูกตั้งชื่อว่า "Operation Eternal Darkness" ครอบคลุมทั้งกรุงเบรุต เลบานอนใต้ และหุบเขา Bekaa ซึ่งเป็นฐานที่มั่นดั้งเดิมของ Hezbollah ที่ IRGC เคยไปตั้งค่ายฝึกตั้งแต่ปี 1982
อิหร่านมองว่านี่คือการเบี้ยวดีลโดยตรง และตอบสนองด้วยการปิดช่องแคบฮอร์มุซทันที รัฐมนตรีต่างประเทศอิหร่าน Abbas Araghchi ออกมาระบุว่า "ข้อตกลงหยุดยิงชัดเจน: สหรัฐฯ ต้องเลือก — หยุดยิง หรือสงครามต่อผ่านอิสราเอล จะมีทั้งสองไม่ได้"
นี่คือชนวนที่ทำให้ช่องแคบซึ่งเพิ่งจะเริ่มเปิดกลับปิดอีกครั้งครับ
---
🎭 เหตุผลที่สาม: การรักษาหน้าในโลกอาหรับ
มีมิติที่ลึกกว่านั้นอีกครั้งครับ อิหร่านไม่ได้แค่ปกป้อง Hezbollah ในฐานะพันธมิตรทางทหาร แต่ยังต้องปกป้องภาพลักษณ์ของตัวเองในฐานะ "ผู้นำ Axis of Resistance" หรือแกนต้านทานที่ประกอบด้วย Hezbollah ในเลบานอน กลุ่มฮูตีในเยเมน และกองกำลังชีอะห์ในอิรัก
หากอิหร่านยอมทำข้อตกลงกับสหรัฐฯ เพียงเพื่อเปิดช่องแคบและรับการยกเลิกคว่ำบาตร แต่ปล่อยให้ Hezbollahถูกถล่มอยู่โดยไม่ทำอะไร สัญญาณที่ส่งออกไปยังพันธมิตรในเครือข่ายจะเป็นหายนะ กลุ่มฮูตีและกองกำลังในอิรักจะตั้งคำถามว่า "ถ้าอิหร่านทิ้งเลบานอนได้ อิหร่านก็ทิ้งเราได้เช่นกัน"
ดังนั้นการผูกฮอร์มุซเข้ากับเลบานอนจึงไม่ใช่แค่การต่อรองทางการทูต แต่คือการส่งสัญญาณถึงพันธมิตรทุกกลุ่มว่า "อิหร่านจะไม่ทิ้งเพื่อน" และนั่นคือเหตุผลที่ทำเนียบขาวไม่สามารถแยกเรื่องฮอร์มุซออกจากเรื่องเลบานอนได้ง่ายๆ ครับ
---
🌏บทบาทของจีนและรัสเซีย: ตัวแปรที่ทำให้อิหร่านอดทนได้นานขึ้น
สิ่งที่ทำให้สถานการณ์ซับซ้อนขึ้นไปอีกคือบทบาทของจีนและรัสเซียครับ เมื่อวันที่ 7 เมษายน ทั้งสองประเทศใช้สิทธิ์ยับยั้งมติของ UNSC ที่บาห์เรนเสนอเพื่อเปิดทางให้นานาชาติคุ้มกันการเดินเรือในช่องแคบฮอร์มุซ โดยรัสเซียอ้างว่ามตินั้นนำเสนออิหร่านว่าเป็นต้นเหตุเดียวของความตึงเครียด ขณะที่จีนระบุว่ามติ "ไม่ได้สะท้อนสาเหตุรากเหง้าอย่างครบถ้วน"
แต่ที่น่าสนใจยิ่งกว่าคือ รายงานจาก New York Times ระบุว่าจีนเป็นผู้มีบทบาทสำคัญในการโน้มน้าวอิหร่านให้ยอมรับข้อเสนอหยุดยิง 2 สัปดาห์ของปากีสถาน ปากีสถานเป็นช่องทางปฏิบัติ แต่จีนให้น้ำหนักทางการเมืองและการสนับสนุนเชิงยุทธศาสตร์ที่ทำให้อิหร่านกล้าออกจากมุมได้โดยไม่เสียหน้า
ภาพที่เห็นคือ อิหร่านไม่ได้สู้คนเดียว และนั่นทำให้การเจรจาของ JD Vance ที่อิสลามาบัดซับซ้อนกว่าที่ทำเนียบขาวต้องการให้ดูครับ
---
📋 โต๊ะเจรจาอิสลามาบัด: อะไรคือสิ่งที่ต้องเกิดขึ้น
การเจรจาวันที่ 10-11 เมษายนที่กรุงอิสลามาบัด โดยทีม Vance, Steve Witkoff และ Jared Kushner จะต้องเผชิญกับแผน 10 ข้อของอิหร่านและแผน 15 ข้อของสหรัฐฯ พร้อมกัน โดยประเด็นที่ขัดแย้งกันสูงสุดคือเรื่องนิวเคลียร์ อิหร่านต้องการสิทธิ์เสริมสมรรถนะยูเรเนียม แต่ Trump ประกาศชัดว่าจะไม่มีการเสริมสมรรถนะเด็ดขาด และยังต้องจัดการกับปม "เลบานอนอยู่ในดีลหรือไม่" ที่ยังไม่มีคำตอบ
ความเปราะบางของสถานการณ์สะท้อนจากคำพูดของ Vance เองที่เรียกข้อตกลงนี้ว่า "fragile truce" หรือสันติภาพที่เปราะบาง ขณะที่นักวิเคราะห์ Trita Parsi จาก Quincy Institute เตือนว่าการเจรจาอาจล้มเหลวได้ และแม้จะสำเร็จ ก็ยังต้องติดตามว่าอิสราเอลจะ "เบรก" การโจมตีในเลบานอนหรือไม่ ซึ่งไม่มีใครรับประกันได้ครับ
การเดิมพันวันเสาร์นี้จึงสำคัญมากสำหรับทั้งสองฝ่าย โด ฝั่งอิหร่าน: "ถ้าหยุดยิง ต้องหยุดถล่มเลบานอนด้วย ไม่งั้นฮอร์มุซก็ไม่เปิด" และฝั่ง Vance: "เลบานอนไม่อยู่ในดีล แต่อยากให้ฮอร์มุซเปิดทันทีเพื่อคุมเงินเฟ้อสหรัฐฯ" ดังนั้นเราต้องติดตามสถานการณ์อย่างใกล้ชิด
---
💹 ความหมายต่อนักลงทุน
ราคา Brent ที่พีคสูงสุดแตะ $119.50 ต่อบาร์เรลในช่วงวิกฤต ก่อนจะดิ่งลงมากกว่า 15% ในวันเดียวหลังประกาศหยุดยิง และดีดกลับขึ้นอีกครั้งในวันถัดมาเมื่อความไม่แน่นอนกลับมา สะท้อนให้เห็นว่าตลาดพลังงานตอนนี้แกว่งตัวตามข่าวการเจรจาแบบเกือบ Real-time
EIA ประเมินว่า Brent จะยังพีคแถว $115 ใน Q2/2026 ก่อนค่อยๆ ลดลงหากการขนส่งผ่านฮอร์มุซฟื้นตัว แต่การฟื้นตัวจะเกิดขึ้นได้ก็ต่อเมื่อเรือกว่า 800 ลำที่ยังติดค้างอยู่ในอ่าวเปอร์เซียสามารถออกมาได้อย่างปลอดภัย และเจ้าของเรือรวมถึงบริษัทประกันภัยมั่นใจพอที่จะส่งเรือใหม่เข้าไปในพื้นที่ครับ
สิ่งที่นักลงทุนไทยควรติดตามในช่วงนี้คือผลของการเจรจาที่อิสลามาบัด หากมีแถลงการณ์ร่วมที่ระบุว่าจะขยายการหยุดยิงหรือมีกรอบการเจรจาที่ชัดเจนขึ้น หรือมีการหยุดยิงเลบานอน รวมถึง MarineTraffic Check เห็นเรือวิ่งผ่านมากขึ้น น้ำมันน่าจะเปิดตลาดวันจันทร์ในแดนลบ แต่หากการเจรจาสะดุดหรืออิสราเอลโจมตีเลบานอนหนักขึ้นก่อนวันเสาร์ ความเสี่ยงขาขึ้นของราคาน้ำมันก็น่าจะยังไม่จบ
Boyles bigmove club
---
🔍 **ที่มาข้อมูล:** Reuters, AP, Bloomberg, CNBC, Al Jazeera, NBC News, EIA Short-Term Energy Outlook เมษายน 2026, Congressional Research Service (CRS), Council on Foreign Relations, Wilson Center, Jerusalem Post และ Wikipedia 2026 Strait of Hormuz Crisis
โฆษณา
- ดาวน์โหลดแอปพลิเคชัน
- © 2026 Blockdit
