Balkan 2026 (07) .. National Martyrs’ Memorial and Soviet Heroic Memorial
National Martyrs’ Memorial ..ภาษาฮังการี : Nemzeti Vértanúk Emlékműve
อนุสรณ์สถานนี้ ตั้งอยู่ใกล้กับ Hungarian Parliament Building บริเวณจัตุรัส Kossuth ใจกลางเมืองบูดาเปสต์
อนุสรณ์แห่งนี้สร้างขึ้นเพื่อรำลึกถึง “ผู้เสียชีวิตจากความรุนแรงทางการเมือง” ในช่วงหลังสงครามโลกครั้งที่ 1 และยุคปฏิวัติคอมมิวนิสต์ของฮังการีในปี 1919
ช่วงเวลานั้น ฮังการีตกอยู่ในความวุ่นวายอย่างหนัก หลังจักรวรรดิออสเตรีย–ฮังการีล่มสลาย .. เกิดทั้งการปฏิวัติ การเปลี่ยนแปลงอำนาจ การล้างแค้น และความขัดแย้งทางอุดมการณ์ ผู้คนจำนวนมากถูกจับกุม ประหาร หรือสูญหาย
อนุสรณ์นี้จึงถูกสร้างขึ้นเพื่อไว้อาลัยแก่ “martyrs” หรือ “ผู้พลีชีพของชาติ”
รูปสลักผู้หญิงที่เห็นด้านหน้า เป็นสัญลักษณ์เชิงอุปมาของ “Hungaria” ตัวแทนของชาติฮังการีในรูปหญิงสาวแบบคลาสสิก เธอสวมเครื่องแต่งกายคล้ายเทพีโรมัน ยืนอย่างสงบนิ่ง ราวกับกำลังเฝ้ามองความสูญเสียของประเทศด้วยความเศร้าและศักดิ์ศรี
ส่วนศีรษะวัวหรือกระทิงด้านบน มีความหมายเกี่ยวกับ “พลัง” และ “การเสียสละ” ซึ่งพบได้บ่อยในศิลปะอนุสรณ์ยุโรปช่วงต้นศตวรรษที่ 20
อนุสรณ์ดั้งเดิมสร้างขึ้นในปี 1934 .. แต่หลังสงครามโลกครั้งที่ 2 เมื่อฮังการีเข้าสู่ยุคคอมมิวนิสต์ อนุสรณ์นี้ถูกทำลายออก เพราะเกี่ยวข้องกับการเมืองยุคก่อนหน้า
ต่อมาหลังการล่มสลายของสหภาพโซเวียต ฮังการีจึงค่อย ๆ ฟื้นฟูอนุสรณ์และประวัติศาสตร์หลายส่วนกลับคืนมา รวมถึงอนุสรณ์แห่งนี้ด้วย
ดังนั้น สิ่งที่เราเห็นจึงไม่ใช่เพียงรูปปั้นหินอ่อนกลางเมือง แต่เป็น “ความทรงจำทางการเมือง” ของฮังการี ที่สะท้อนว่า ประเทศนี้ผ่านทั้งจักรวรรดิ สงคราม การปฏิวัติ ฟาสซิสต์ คอมมิวนิสต์ และประชาธิปไตยมาแล้วแทบทุกแบบในยุโรปสมัยใหม่
เมื่อมองภาพนี้ร่วมกับอาคาร Parliament ด้านหลัง จะยิ่งรู้สึกถึงความหมายลึกซึ้งมากขึ้น .. เพราะรัฐสภาคือสัญลักษณ์ของ “อำนาจและชาติ”
ขณะที่อนุสรณ์นี้คือเสียงเงียบ ๆ ของ “ผู้คนที่ต้องสูญเสียจากการเมืองของชาติ” .. ทั้งสองสิ่งจึงตั้งอยู่ใกล้กัน เหมือนกำลังเตือนกันและกันอยู่เสมอว่า ประวัติศาสตร์ของประเทศหนึ่ง ไม่ได้ถูกสร้างจากชัยชนะเพียงอย่างเดียว แต่ถูกสร้างจากความทรงจำของผู้คนที่เคยเจ็บปวดด้วยเช่นกัน
Soviet Heroic Memorial
อนุสรณ์สถานแห่งนี้ตั้งอยู่ที่ Liberty Square หรือ Szabadság tér จัตุรัสสำคัญใจกลางกรุงบูดาเปสต์ ไม่ไกลจากอาคารรัฐสภาฮังการี
.. นี่คือหนึ่งในอนุสรณ์ที่ “ซับซ้อนที่สุด” ทางความรู้สึกของชาวฮังการี เพราะมันเกี่ยวข้องกับทั้ง “การปลดปล่อย” และ “การยึดครอง” ในเวลาเดียวกัน
อนุสรณ์นี้สร้างขึ้นหลังสงครามโลกครั้งที่ 2 เพื่อรำลึกถึงทหารโซเวียตที่เสียชีวิตระหว่างการสู้รบเพื่อยึดบูดาเปสต์จากนาซีเยอรมนีในปี 1945
บนเสาหินสูงมี “ดาวแดงทองคำ” สัญลักษณ์ของสหภาพโซเวียต และตราค้อนเคียวที่เห็นด้านหน้า ซึ่งเป็นสัญลักษณ์ของระบอบคอมมิวนิสต์
ข้อความบนอนุสรณ์เขียนทั้งภาษารัสเซียและฮังการี มีความหมายประมาณว่า “แด่วีรชนโซเวียตผู้ปลดปล่อย”
ในมุมมองของโซเวียต .. กองทัพแดงคือผู้ปลดปล่อยฮังการีจากนาซี และในเชิงประวัติศาสตร์ก็เป็นความจริงส่วนหนึ่ง เพราะช่วงปลายสงคราม บูดาเปสต์ถูกทำลายอย่างหนักจากการสู้รบระหว่างนาซีกับกองทัพโซเวียต มีผู้เสียชีวิตจำนวนมหาศาล ก่อนที่เยอรมนีจะพ่ายแพ้
แต่หลังจากนั้น .. ฮังการีกลับไม่ได้เป็น “อิสระ” อย่างแท้จริง ประเทศเข้าสู่อิทธิพลของสหภาพโซเวียต และอยู่ภายใต้ระบอบคอมมิวนิสต์ยาวนานหลายสิบปี จึงเกิดความรู้สึกย้อนแย้งในสังคมฮังการีว่า “ผู้ปลดปล่อยในวันหนึ่ง อาจกลายเป็นผู้ควบคุมในวันต่อมา”
โดยเฉพาะหลังเหตุการณ์ Hungarian Revolution of 1956 .. เมื่อชาวฮังการีลุกฮือเรียกร้องเสรีภาพจากโซเวียต แต่ถูกกองทัพโซเวียตเข้าปราบปรามอย่างรุนแรง
ความทรงจำนี้ทำให้อนุสรณ์แห่งนี้กลายเป็นพื้นที่ละเอียดอ่อนมากทางประวัติศาสตร์และอารมณ์ หลังการล่มสลายของสหภาพโซเวียตในปี 1991
อนุสรณ์คอมมิวนิสต์จำนวนมากในยุโรปตะวันออกถูกรื้อถอน ... แต่อนุสรณ์นี้ยังคงอยู่ ส่วนหนึ่งเพราะข้อตกลงทางการทูตระหว่างฮังการีกับรัสเซียเกี่ยวกับสุสานทหารสงคราม จึงกลายเป็น “ร่องรอยของศตวรรษที่ 20” ที่ยังยืนอยู่กลางเมืองยุโรปสมัยใหม่
สิ่งน่าสนใจมากคือ อนุสรณ์นี้ตั้งอยู่ใน “Liberty Square” หรือ “จัตุรัสเสรีภาพ” .. ชื่อจัตุรัสกับตัวอนุสรณ์
จึงดูเหมือนกำลังตั้งคำถามต่อกันเองอยู่เงียบ ๆ
เสรีภาพคืออะไร? การปลดปล่อยหมายถึงอะไร? และใครเป็นผู้เขียนความหมายของประวัติศาสตร์?
เมื่อเดินอยู่ตรงนั้นในตอนเย็น ท่ามกลางท้องฟ้ากว้างและอาคารยุโรปคลาสสิกโดยรอบ อนุสรณ์นี้จึงไม่ได้ให้เพียงความรู้สึก “สงคราม” แต่ให้ความรู้สึกของ “ความทรงจำที่ยังไม่เคยเงียบจริง ๆ” ของยุโรปกลาง
Memorial for Victims of the German Occupation อนุสรณ์เหยื่อการยึดครองของเยอรมนี
รูปปั้นนี้สร้างขึ้นเพื่อรำลึกถึงการที่นาซีเยอรมนีเข้ายึดครองฮังการีในปี 1944 .. เป็นหนึ่งในอนุสรณ์ที่ “เป็นประเด็นที่สุด” ในฮังการียุคปัจจุบัน
ด้านล่างคือ Archangel Gabriel เทวทูตกาเบรียล ผู้แทน “ฮังการี”
ส่วนด้านบนคือ นกอินทรีดำ ตัวแทนของนาซีเยอรมนี กำลังโฉบลงโจมตี
ภาพทั้งหมดสื่อว่า “ฮังการีคือเหยื่อของการยึดครอง”
แต่ปัญหาคือ… นักประวัติศาสตร์และองค์กรชาวยิวจำนวนมากมองว่า อนุสรณ์นี้ “ลดทอนความรับผิดชอบของรัฐบาลฮังการีในยุคนั้น” เพราะแม้เยอรมนีจะเข้ายึดครองจริง แต่ก็มีเจ้าหน้าที่และรัฐบาลฮังการีบางส่วนร่วมมือกับนาซีในการส่งชาวยิวไป Auschwitz เช่นกัน
ดังนั้น หลายคนจึงรู้สึกว่า อนุสรณ์นี้ทำให้ฮังการีดู “บริสุทธิ์เกินจริง” .. และเพราะเหตุนี้เอง บริเวณหน้าอนุสรณ์จึงมักมี “counter memorial” เกิดขึ้นเองโดยประชาชน
ผู้คนจะนำ รองเท้า ภาพถ่าย เทียน กระเป๋าเดินทาง หรือของใช้ของเหยื่อ Holocaust มาวางไว้
ราวกับต้องการบอกว่า “ประวัติศาสตร์ซับซ้อนกว่าที่รูปปั้นเพียงชิ้นเดียวจะเล่าได้”
Liberty Square จึงเป็นสถานที่ที่น่าสนใจมาก .. เพราะในจัตุรัสเดียวกัน มีทั้งอนุสรณ์โซเวียต อนุสรณ์เหยื่อเยอรมัน อาคารทุนนิยมเก่า ธนาคารสไตล์ Art Nouveau และสถานทูตอเมริกา
ทุกอย่างอยู่ร่วมกันในพื้นที่เดียว เหมือน “ยุโรปทั้งศตวรรษ” ถูกย่อส่วนมาไว้ตรงนั้น
เมื่อเดินผ่านจัตุรัสนี้ในช่วงเย็น ท่ามกลางต้นไม้ใหญ่และแสงอาทิตย์อ่อนเหนืออาคารยุโรปเก่า จะรู้สึกว่า ...บูดาเปสต์ไม่ใช่เมืองที่ลืมอดีต แต่เป็นเมืองที่ยังคง “สนทนากับอดีต” อยู่เงียบ ๆ ตลอดเวลา
- 1
โฆษณา
- ดาวน์โหลดแอปพลิเคชัน
- © 2026 Blockdit
