ม.มหิดลต่อยอดบริหารจัดการห้องสมุดดิจิทัล‘จับ AI ใส่หัวใจบรรณารักษ์’เน้นทักษะเรียนรู้ยืนยาว
ชั้นเรียนในอดีตตั้งแต่ระดับแรกเริ่มของชีวิต มี “บรรณารักษ์” ทำหน้าที่ครูผู้แนะนำตำราเพื่อต่อยอดวิชา ในขณะที่การศึกษาในโลกยุคปัจจุบัน วัดกันด้วย “โอกาสในการเข้าถึงข้อมูล” บทบาทของบรรณารักษ์จึงไม่ได้หยุดอยู่เพียงแค่การจัดหาและแนะนำสารพันตำรามาเสริมวิชา แต่คือการเสริม “ทักษะใช้ข้อมูล” มาต่อยอดสู่การเรียนรู้ที่ไม่มีวันสิ้นสุด
ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.สราวุธ เวชกิจ ผู้อำนวยการหอสมุดและคลังความรู้มหาวิทยาลัยมหิดล ได้แสดงวิสัยทัศน์ที่จะพัฒนาหอสมุดและคลังความรู้มหาวิทยาลัยมหิดล เพื่อมอบบริการที่หลากหลาย ใช้ทรัพยากรได้อย่างคุ้มค่า และนำหน้าด้วยวิทยาการล้ำสมัย จากประสบการณ์ของทีมผู้บริหารที่มาจากคณาจารย์ผู้สร้างสรรค์งานวิจัยและนวัตกรรมระดับแถวหน้าของ มหาวิทยาลัยมหิดล
แม้วิชาชีพ “บรรณารักษ์” จะไม่ได้ถือกำเนิดมาพร้อมเทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ (AI) แต่ ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.สราวุธ เวชกิจ และทีมบริหารหอสมุดและคลังความรู้มหาวิทยาลัยมหิดล มองว่าหากสามารถนำมาพัฒนาโดยติดปีก “ทักษะการใช้ข้อมูลด้วย AI” ให้ “บรรณารักษ์ผู้เชี่ยวชาญ” ได้สามารถถ่ายทอดให้กับนักศึกษา และบุคลากรมหาวิทยาลัยมหิดล จะยิ่งทำให้เกิดการเรียนรู้ที่ปราศจากความเหลื่อมล้ำ ซึ่งสอดคล้องกับการเปลี่ยนแปลงของโลกในยุคดิจิทัลเช่นปัจจุบันที่ไม่มีวันหยุดนิ่ง
ด้วยอุปกรณ์การเรียนรู้ “VR - AR” ที่จำลองการเรียนรู้ผ่านโลกเสมือนจริง ทำให้การฝึกทักษะต่างๆ เป็นเรื่องง่าย ไม่ว่าจะเป็นการฝึกการใช้ภาษาอังกฤษ เพื่อเตรียมพร้อมสู่การเป็น “พลเมืองโลก” หรือ “การฝึกพูดในที่สาธารณะ” ผ่านโลกเสมือนจริงที่มี AI จำลองบรรยากาศเวทีพร้อมผู้ฟัง จะช่วยเตรียมพร้อมนักศึกษา และผู้วิจัยให้สามารถนำเสนอเรื่องราวแห่งความคิดสร้างสรรค์ที่พร้อมจะกลั่นออกมาช่วยเหลือสังคมได้ต่อไปอย่างเต็มที่
นอกจากนี้ ทีมผู้บริหารหอสมุดและคลังความรู้มหาวิทยาลัยมหิดล ยังได้สานต่อการใช้ AI ในการบริหารจัดการสิ่งแวดล้อม โดยเฉพาะอย่างยิ่งเพื่อการใช้ทรัพยากรให้เกิดความคุ้มค่า เช่น ดูแลการใช้พลังงานไฟฟ้าที่คอยหล่อเลี้ยงระบบแสงสว่าง และปรับอากาศให้เพียงพอ และเหมาะสม ตลอดจนการรักษาความปลอดภัยที่มีระบบการตรวจสอบและติดตามพฤติกรรมการใช้ห้องสมุดให้ผู้ใช้บริการได้อุ่นใจ และไม่สิ้นเปลืองแรงงานมนุษย์
ไปจนถึงการทำหน้าที่ “จิตอาสา” ซึ่งเป็นหัวใจสำคัญของหอสมุดและคลังความรู้มหาวิทยาลัยมหิดลที่ปฏิบัติสืบเนื่องกันมาอย่างยาวนาน เพื่อสนองปณิธานมหาวิทยาลัยมหิดล ในการเป็น “ปัญญาของแผ่นดิน” และ “Real World Impact”
โดยที่ผ่านมาได้ประสานพลัง (Synergy) กับสำนักงานศึกษาธิการจังหวัดนครปฐม ทำหน้าที่ “พี่เลี้ยง” ฝึกทักษะการใช้ AI เพื่อการบริหารจัดการ “ห้องสมุดดิจิทัล” (Digital Library) สำหรับ “ครูบรรณารักษ์” ประจำโรงเรียน 140 แห่งในจังหวัดนครปฐม เพื่อให้สามารถนำไปประยุกต์ใช้ได้จริงเพื่อการพึ่งพาตนเองต่อไปอย่างยั่งยืน
ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.สราวุธ เวชกิจ และทีมบริหารมองว่าการบริการที่ดี และมีประสิทธิภาพ จะต้องตอบโจทย์ผู้ใช้บริการได้อย่างรอบด้าน 360 องศา จึงพร้อมพัฒนาอย่างไม่หยุดยั้งเพื่อสรรค์สร้างหอสมุดและคลังความรู้มหาวิทยาลัยมหิดลให้เป็น “จุดศูนย์รวมแห่งบริการวิชาการที่เพียบพร้อม” ให้นักศึกษา และบุคลากรมหาวิทยาลัยมหิดล และผู้มาเยือนได้นึกถึงเป็นสิ่งแรก
และพร้อมเป็น “ผู้ช่วย” ให้ผู้รับบริการทุกคนได้เข้าถึงและใช้ประโยชน์จากโลกแห่งข้อมูลที่ไร้พรมแดน พร้อมพัฒนาศักยภาพตนเองสู่การพิชิตฝัน ผ่านการเรียนรู้ที่ยืนยาวเพื่อพัฒนาชุมชนและประเทศชาติให้ยั่งยืนสืบไป
ติดตามข่าวสารที่น่าสนใจจากมหาวิทยาลัยมหิดลได้ที่ https://mahidol.ac.th
Cr: ภาพโดย นายธวัชชัย สิงห์ตาก้อง นักวิชาการโสตทัศนศึกษา สำนักงานพัฒนาทรัพยากรสารสนเทศและเทคโนโลยีห้องสมุด หอสมุดและคลังความรู้มหาวิทยาลัยมหิดล
สัมภาษณ์ และเขียนข่าวโดย ฐิตินวตาร ดิถีการุณ นักประชาสัมพันธ์ (ชำนาญการ) โครงการงานประชาสัมพันธ์ภายใน / พันธกิจพิเศษ งานสื่อสารองค์กร กองบริหารงานทั่วไป สำนักงานอธิการบดี มหาวิทยาลัยมหิดล โทร. 0-2849-6208
ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.สราวุธ เวชกิจ ผู้อำนวยการหอสมุดและคลังความรู้มหาวิทยาลัยมหิดล
โฆษณา
- ดาวน์โหลดแอปพลิเคชัน
- © 2026 Blockdit
