ในความเป็นจริง การที่เราเห็นใครคนหนึ่งชอบชี้หน้าวิจารณ์หรือโทษคนอื่นบ่อยๆ เราไม่สามารถไปการันตีได้เลยว่าเขาเป็นคนมักง่าย ขี้แพ้ หรือชอบเว้นตัวเองจากการรับผิดชอบ พฤติกรรมภายนอกที่ทำซ้ำๆ มักจะกระตุ้นอคติในใจเราให้รู้สึกไม่ชอบใจจนคิดว่า ไอ้นี่โทษคนอื่นอีกแล้ว แต่ในทางธรรมและทางโลก การจะตัดสินใครมันต้องมีหลักฐานเชิงประจักษ์มารองรับว่าสิ่งที่เขาพูดนั้นมันผิดจากความจริง
นี่คือจุดที่ต้องนำหลักกาลามสูตรมาจับ คืออย่าเพิ่งตัดสินที่ความถี่หรือตัวบุคคล แต่ให้ฟังที่เนื้อหาและเหตุปัจจัยที่ทำให้เขาต้องพูด
ในทางกลับกัน ต่อให้คนๆหนึ่งเป็นคนเรียบร้อย ไม่เคยบ่นใครเลย เอาแต่ก้มหน้าก้มตาโทษตัวเองว่าเราไม่เก่งเอง เราไม่ขยันเอง... นั่นก็ไม่ได้แปลว่าสิ่งที่เขาทำมันจะถูกต้องเสมอไป เพราะหลายครั้งมันคือการโทษตัวเองอย่างไร้เหตุผลในระบบที่ไม่มีความยุติธรรม
สรุปคือมันไม่เสมอไป ความบ่อยไม่ได้การันตีว่าสิ่งที่เขาพูดนั้นผิด การโทษคนอื่นมันต้องถามด้วยว่ามันเรื่องอะไร แล้วเขากำลังทำอะไรอยู่ ถ้าเราไม่รู้ว่ามันเรื่องอะไร เพียงแค่เราได้ยินว่าเขาทำอย่างนั้น หรือเราเห็นว่าเขาทำอย่างนั้น แล้วตัดสิน ว่าถูกหรือผิด ดีหรือเลว มันก็ไม่ใช่ครับ
เพราะความบ่อยไม่ได้การันตีความผิด การที่ใครคนหนึ่งจะบ่นหรือโทษคนอื่นบ่อยๆ ไม่ได้แปลว่าสิ่งที่เขาพูดนั้นจะผิดหรือมโนขึ้นมาเอง
บริบทคือตัวตัดสิน ไม่ใช่ท่าทางครับ
การจะบอกว่าการโทษคนอื่นนั้นดีหรือเลว ถูกหรือผิด มันต้องดูว่ามันคือเรื่องอะไร และเขากำลังเผชิญกับอะไรอยู่
หากเราเป็นคนนอกที่ไม่ได้รู้ตื้นลึกหนาบาง ไม่รู้บริบทแวดล้อมทั้งหมด เพียงแค่หูได้ยินหรือตาเห็นว่าเขาทำพฤติกรรมแบบนั้นบ่อยๆ แล้วไปชี้หน้าตัดสินทันทีว่าไอ้นี่เป็นคนไม่ดี เอาแต่โทษคนอื่น... ตัวเรานั่นแหละที่กำลังทำผิด เพราะเราตัดสินคนอื่นด้วยอคติและความไม่รู้
นี่คือ สัจจะความจริง ที่ต้องแยกแยะให้ออก
คนโง่ จะมองแค่เปลือกนอก แล้วตัดสินจากความบ่อยและความรำคาญใจส่วนตัว
ส่วนผู้มีปัญญา จะมองที่เหตุและปัจจัย ฟังสิ่งที่เขาพูด มองหลักฐานที่เกิดขึ้นจริงในสังคม และต้องเข้าใจว่ามันคือเรื่องธรรมชาติและเป็นสิทธิ์อันชอบธรรมของมนุษย์ทุกคนครับ
- 1
โฆษณา
- ดาวน์โหลดแอปพลิเคชัน
- © 2026 Blockdit
