ฉันเคยคิดว่าการเดินทางท่องเที่ยวเชิงอนุรักษ์ เป็นเพียงคำสวยหรูในตำราเรียน จนกระทั่งฉันพาตัวเองมายืนอยู่บนดอยหลวงเชียงดาว
ยอดเขาหินปูนที่สูงเป็นอันดับ 3 ของประเทศไทย ด้วยความสูงกว่า 2,175 เมตรจากระดับน้ำทะเล ที่นี่คือบ้านหลังสุดท้ายของ "ชมพูเชียงดาว" พรรณไม้สีหวานถิ่นเดียวในโลก
เจริญเติบโตอย่างช้าๆ บนชั้นดินอันบางเฉียบ
ในอดีต กระแสการท่องเที่ยวในโซเชียลมีเดียเคยทำให้นักท่องเที่ยวหลั่งไหลขึ้นมาบนนี้วันละหลายร้อยคน รอยเท้าที่เดินออกนอกเส้นทาง ขยะพลาสติกตกค้าง และปัญหาสุขาภิบาล ได้กลายเป็นภัยคุกคามเงียบที่ผลักให้ระบบนิเวศอันเปราะบางเฉียดใกล้จุดพังทลาย
เพื่อหยุดยั้งวิกฤตดังกล่าว กรมอุทยานฯ จึงร่วมมือกับชุมชนพลิกพื้นที่สู่ "ระบบปิด" จำกัดนักท่องเที่ยวเหลือเพียงไม่เกิน 150 คนต่อวัน และเปิดให้เข้าชมเพียงปีละ 2–3 เดือนเท่านั้น ยิ่งไปกว่านั้น นักท่องเที่ยวทุกคน—ซึ่งรวมถึงตัวฉันเอง—ต้องปฏิบัติตามกฎเหล็กที่ไม่เหมือนใคร นั่นคือการ "ใช้ถุงสุขาพกพา"
ตอนได้รับถุงสุขาพกพาสีดำ-เหลืองมาครั้งแรก ฉันยอมรับว่ารู้สึกเคอะเขินไม่น้อย แต่เมื่อได้ฟังเจ้าหน้าที่อธิบายว่า ดินบนยอดดอยบางเกินกว่าจะฝังกลบสิ่งอนาจาร และสายน้ำบนนี้จะไหลลงไปเป็นน้ำดื่มน้ำใช้ของชุมชนด้านล่าง ความรู้สึกเคอะเขินก็ถูกแทนที่ด้วยความตระหนักรู้ ฉันผูกถุงนั้นไว้ข้างเป้ และแบกขยะขับถ่ายของตัวเองกลับลงมาทุกชิ้นตลอดการเดินทาง
ตอนแรกทุกคนบ่น แต่พอรู้ว่าน้ำบนยอดดอยจะไหลลงไปให้ชาวบ้านข้างล่างใช้ดื่มกิน ทุกคนก็ยินดีทำ กฎที่ดูเข้มงวดนี้แหละที่ช่วยเซฟบ้านของชมพูเชียงดาวไว้ได้จริง"
— เจ้าหน้าที่เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าเชียงดาว กล่าวกับฉันระหว่างพักเดินทาง
การเดินทางครั้งนี้ทำให้ฉันเข้าใจเป้าหมาย SDG ข้อ 15 (ระบบนิเวศบนบก) อย่างลึกซึ้ง การปกป้องความหลากหลายทางชีวภาพไม่ได้หมายถึงการปิดกั้นมนุษย์ออกจากธรรมชาติอย่างสมบูรณ์ แต่คือการยกระดับมาตรการควบคุมที่เข้มงวด ควบคู่ไปกับการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมของพวกเราทุกคน
เชียงดาวในวันนี้ คือเดิมพันครั้งสำคัญว่าจะสามารถก้าวไปเป็น "ต้นแบบการบริหารจัดการพื้นที่สงวนชีวมณฑลระดับโลก" ที่ธรรมชาติและมนุษย์คงคู่อยู่ร่วมกันได้อย่างยั่งยืน หรือจะต้องจบลงด้วยการปิดดอยถาวรหากเราละเลย
เมื่อฉันมองกลับไปที่ยอดดอยสูงเสียดฟ้าขณะเดินลงมา ฉันไม่ได้รู้สึกว่ากฎระเบียบเหล่านั้นคือภาระ แต่มันคือ "บททดสอบจิตสำนึก" ที่ทำให้การเดินทางครั้งนี้มีคุณค่ามากกว่าแค่การได้ภาพถ่ายสวยๆ กลับไป
#SPUCAเรียนไปเที่ยว
- 2
โฆษณา
- ดาวน์โหลดแอปพลิเคชัน
- © 2026 Blockdit
