ยอพระขวัญ อัญเชิญพระขวัญ 01)
ภูมิปัญญาแห่งการต้อนรับและการอวยพรจากหัวใจของชาวอีสาน
เมื่อคณะเพื่อน CU13 เดินทางสู่จังหวัดยโสธร เพื่อร่วมโครงการ “นั่งสุข ลุกสบาย” มอบโถสุขภัณฑ์แก่ผู้สูงอายุและผู้พิการที่ยากไร้
ในการเลี้ยงต้อนรับที่บ้านพักของคุณประภาศรีแบะพี่หมอหาญ .. สิ่งที่ทุกคนได้รับ ไม่ใช่เพียงรอยยิ้มของเจ้าบ้าน หากคือการต้อนรับด้วยการร่ายรำชุด “ยอพระขวัญ อัญเชิญพระขวัญ” อันอ่อนช้อย งดงาม และเปี่ยมด้วยความหมาย
หลายคนอาจมองว่าเป็นเพียงการแสดงพื้นบ้านเพื่อสร้างความครึกครื้น แต่แท้จริงแล้ว การเลือกการร่ายรำชุดนี้มาต้อนรับแขก เป็นการสื่อสารด้วยภาษาของวัฒนธรรมที่ลึกซึ้งที่สุดอย่างหนึ่งของชาวอีสาน
เบื้องหลังท่วงท่าที่อ่อนโยนและบทเพลงอันไพเราะ คือภูมิปัญญาที่สืบทอดกันมาหลายชั่วอายุคน
ชาวอีสานซึ่งมีรากเหง้าทางวัฒนธรรมร่วมกับกลุ่มชนไท-ลาว มีความเชื่อดั้งเดิมว่า มนุษย์ทุกคนมีสิ่งที่เรียกว่า “ขวัญ” เป็นพลังแห่งชีวิต เป็นศูนย์รวมของกำลังใจ ความกล้าหาญ ความมั่นคง และความเป็นสิริมงคล
เมื่อใดที่ต้องเผชิญเหตุการณ์สำคัญ ความตกใจ ความเจ็บป่วย ความทุกข์ หรือการเดินทางไกล ขวัญอาจหลบหนีออกจากร่าง ทำให้เจ้าของรู้สึกอ่อนแรง วิตกกังวล หรือขาดพลังในการดำเนินชีวิต จึงเกิดพิธีกรรม “สู่ขวัญ” หรือ “ยอพระขวัญ อัญเชิญพระขวัญ” เพื่อเชื้อเชิญให้ขวัญอันเป็นมงคลกลับคืนมา
คำว่า “พระขวัญ” เป็นคำยกย่อง แสดงถึงการให้เกียรติแก่ขวัญอันเป็นสิ่งสูงค่า ส่วนคำว่า “ยอพระขวัญ” หมายถึงการกล่าวคำสรรเสริญ เชิดชู และอวยพร ขณะที่ “อัญเชิญพระขวัญ” คือการเชื้อเชิญให้พลังชีวิต ความสุข และสิริมงคลกลับมาสถิตอยู่กับเจ้าของขวัญอีกครั้ง
เมื่อเวลาผ่านไป ความเชื่อดั้งเดิมได้ผสมผสานกับพระพุทธศาสนาและวิถีชีวิตของผู้คน จนกลายเป็นประเพณี บายศรีสู่ขวัญ ที่งดงามและเป็นเอกลักษณ์ของภาคอีสาน
บายศรีที่ประดิษฐ์จากใบตอง ดอกไม้ ข้าว ไข่ต้ม กล้วย อ้อย และเครื่องมงคลต่าง ๆ มิใช่เพียงเครื่องประกอบพิธี หากเป็นสัญลักษณ์แห่งความอุดมสมบูรณ์ ความรัก ความปรารถนาดี และความผูกพันของผู้คนในชุมชน
หมอขวัญจะกล่าวบทสู่ขวัญด้วยถ้อยคำอ่อนโยน เปรียบเสมือนบทกวีแห่งชีวิต เชื้อเชิญให้ขวัญกลับคืนมา พร้อมผูกด้ายฝ้ายสีขาวที่ข้อมือ เพื่ออวยพรให้มีสุขภาพแข็งแรง อายุยืน และประสบความสุขความเจริญ
พิธีบายศรีสู่ขวัญจึงอยู่คู่กับวิถีชีวิตของชาวอีสานในแทบทุกช่วงเวลาสำคัญ ไม่ว่าจะเป็นการรับขวัญเด็กแรกเกิด การแต่งงาน การบวชนาค การต้อนรับผู้เดินทางกลับบ้าน การให้กำลังใจผู้หายจากอาการเจ็บป่วย การเริ่มต้นตำแหน่งหน้าที่ใหม่ หรือแม้แต่การต้อนรับแขกผู้มีเกียรติ
เพราะสำหรับชาวอีสาน การต้อนรับที่ดีที่สุด มิใช่เพียงการจัดอาหารหรือสถานที่ หากคือการอวยพรให้ผู้มาเยือนได้รับสิ่งดีงามที่สุดกลับไป
- 2
โฆษณา
- ดาวน์โหลดแอปพลิเคชัน
- © 2026 Blockdit
