แผนที่เกิดขึ้นได้อย่างไร??
🗿 1. ยุคโบราณ: วาดบนดินเหนียวและหิน (ก่อนคริสตกาล)
รอยสลักแรกของมนุษย์: แผนที่ยุคแรกสุดไม่ได้วาดบนกระดาษ แต่เป็นการกะเทาะหิน กว่างาช้าง หรือผนังถ้ำ เช่น การพบงานสลักบนงาช้างแมมมอธ (อายุราว 25,000 ปีก่อนคริสตกาล) หรือภาพบนผนังถ้ำที่ Çatalhöyük (ประเทศตุรกี)
แผ่นดินเหนียวบาบิโลน (ประมาณ 600 ปีก่อนคริสตกาล): เรียกว่า Imago Mundi เป็นแผนที่โลกใบแรกเท่าที่บันทึกไว้ ทำจากแผ่นดินเหนียว สลักเป็นรูปบาบิโลนอยู่ตรงกลาง ล้อมรอบด้วยแม่น้ำและมหาสมุทร
อียิปต์โบราณ: ใช้แผนที่บนปาปิรุสในการบันทึกเขตการถือครองที่ดิน (เพื่อเก็บภาษี) และเส้นทางไปยังขุมทองคำ เช่น Turin Papyrus Map
🏛️ 2. ยุคกรีก-โรมัน: เริ่มใช้คณิตศาสตร์และพิกัด (200 ปีก่อนคริสตกาล – ศตวรรษที่ 2)
ยุคนี้เปลี่ยนแผนที่จาก "จินตนาการ" ให้กลายเป็น "วิทยาศาสตร์":
อีราโทสเทนีส (Eratosthenes): เป็นคนแรกที่คำนวณเส้นรอบวงของโลก และเริ่มลากเส้นสมมติ (ละติจูด-ลองจิจูด) ลงบนแผนที่
ปโตเลมี (Claudius Ptolemy - ประมาณ ค.ศ. 150): รวบรวมหนังสือ Geographia ซึ่งใส่มุมพิกัด ละติจูด-ลองจิจูด และวิธีทำแผนที่ลงบนพื้นระนาบ แผนที่ของปโตเลมีกลายเป็นคัมภีร์หลักที่ถูกนำมาใช้และอ้างอิงยาวนานนับพันปี
⛪ 3. ยุคกลาง: แผนที่อิงกับศาสนาและความเชื่อ (ศตวรรษที่ 5 – 15)
แผนที่ T-O (Mappa Mundi) ในยุโรป: ศิลปะแผนที่ยุโรปยุคกลางถูกครอบงำด้วยศาสนาคริสต์ แผนที่โลกจึงมักทำเป็นรูปวงกลม (O) แบ่งเป็น 3 ทวีปด้วยเส้นตัว (T) โดยมี กรุงเยรูซาเล็ม อยู่กึ่งกลางโลก
ความเจริญของฝั่งอาหรับ (อิสลาม): ขณะที่ยุโรปเน้นเรื่องศาสนา นักภูมิศาสตร์ชาวมุสลิมอย่าง อัลอิสริซี (Al-Idrisi) ในปี 1154 ได้สร้างแผนที่โลก Tabula Rogeriana ที่มีความแม่นยำสูงมาก โดยรวบรวมข้อมูลจากนักเดินทางและพ่อค้าทั่วมุมโลก
⛵ 4. ยุคแห่งการสำรวจและการเดินเรือ (ศตวรรษที่ 15 – 17)
ยุคนี้คนเริ่มออกทะเลไกลๆ (เช่น โคลัมบัส, มาเจลลัน) ทำให้แผนที่ต้องพัฒนาตามเพื่อความปลอดภัย
แผนที่เดินเรือ (Portolan Charts): แผนที่ที่เน้นการวาดเส้นทางชายฝั่งอย่างละเอียด และใช้ทิศทางเข็มทิศในการนำทาง
เส้นโครงแผนที่แบบเมอร์เคเตอร์ (Gerardus Mercator - ปี 1569): เกอร์ฮาร์ดัส เมอร์เคเตอร์
ได้คิดค้นการคลี่ทรงกลมของโลกลงบนแผ่นกระดาษสี่เหลี่ยม แม้ว่าขนาดทวีปตรงขั้วโลกจะดูใหญ่เกินจริง แต่ ทิศทางไม่คลาดเคลื่อน จึงกลายเป็นมาตรฐานการเดินเรือเรือข้ามโลก และเป็นรากฐานของแผนที่ ดิจิทัลในปัจจุบัน
🛰️ 5. ยุคสมัยใหม่และดิจิทัล (ศตวรรษที่ 20 – ปัจจุบัน)
การถ่ายภาพทางอากาศและดาวเทียม: สงครามโลกและยุคอวกาศทำให้เราถ่ายภาพผิวโลกจากมุมสูงได้เป็นครั้งแรก
GIS & GPS (1960s–1990s): พัฒนาจากการวาดบนกระดาษมาสู่ระบบฐานข้อมูลคอมพิวเตอร์ (GIS) และการระบุตำแหน่งผ่านดาวเทียม (GPS)
Interactive Maps: ปัจจุบันแผนที่อยู่ในสมาร์ตโฟนของทุกคน สามารถคำนวณการจราจรแบบ Real-time และรายงานภาพจำลองถนนได้ทันที
ดูเพิ่มเติมในซีรีส์
โฆษณา
- ดาวน์โหลดแอปพลิเคชัน
- © 2026 Blockdit
