•
4 ก.ย. เวลา 07:59

ตรวจสอบ ใบตัดเหล็ก ก่อนใช้ยังไง ให้ช่วยลดความเสี่ยงใบแตกได้?

เวลาหยิบ ใบตัดเหล็ก แผ่นใหม่ออกจากกล่อง หลายคนอาจมองแค่ว่า ใบยังกลมดี ไม่มีรอยแตกใหญ่ ๆ ก็น่าจะใส่ใบตัดเหล็กกับเครื่อง แล้วใช้งานได้ทันที เพราะใบตัดเหล็ก หรือใบตัดไฟเบอร์ เป็นแค่วัสดุสิ้นเปลือง ที่ดูไม่มีชิ้นส่วนกลไกอะไรซับซ้อนครับ แค่แผ่นกลมบาง ๆ ติดเข้ากับเครื่องเจียร
ในความเป็นจริง ใบตัดเหล็กเป็นอุปกรณ์ที่ทำงานภายใต้สภาวะค่อนข้างหนักครับ เพราะเมื่อเปิดเครื่อง ใบต้องหมุนด้วยความเร็วหลายพัน ถึงหลักหมื่นรอบต่อนาที แล้วยังต้องรับแรงจากการสัมผัสชิ้นงาน ความร้อน การสั่น และแรงที่เกิดขึ้นระหว่างการตัดพร้อมกัน
รอยร้าวเล็ก ๆ ความเสียหายจากการตกกระแทก การเลือกใบที่รองรับรอบไม่สัมพันธ์กับเครื่อง การประกอบหน้าแปลนผิด หรือการใช้ใบตัดในลักษณะที่เกิดแรงบิดด้านข้าง จึงอาจเพิ่มโอกาสที่ใบจะเสียหายระหว่างหมุนได้ แม้บางครั้งความผิดปกติเหล่านั้นจะมองเห็นได้ยากตอนที่ใบตัดเหล็ก หยุดนิ่งอยู่ ก็ตาม
การตรวจสอบ ใบตัดเหล็ก ก่อนใช้ จึงไม่ใช่ขั้นตอนที่มีไว้เฉพาะโรงงาน หรือช่างมืออาชีพครับ แต่เป็นนิสัยง่าย ๆ ที่คนใช้เครื่องเจียรควรทำทุกครั้ง และใช้เวลาเพียงไม่นาน ความปลอดภัยของการตัดเกิดจากทั้ง “ใบตัด เครื่อง การติดตั้ง ชิ้นงาน และวิธีใช้งาน”
เริ่มจาก ดู ใบตัดเหล็ก ให้ทั่วทั้งแผ่น
สิ่งแรกที่ควรทำก่อนนำ ใบตัดเหล็ก ใส่เครื่องคือหยิบขึ้นมาตรวจด้วยสายตาให้ทั่วทั้งสองด้าน โดยเฉพาะบริเวณขอบใบ รอบรูตรงกลาง และพื้นที่รอบฉลาก มองหารอยแตก รอยบิ่น รอยแยก รอยพับ การเสียรูป หรือบริเวณที่เนื้อใบดูผิดปกติจากส่วนอื่น
  • ●
    หลายคนตรวจเฉพาะขอบ เพราะคิดว่าเป็นส่วนที่สัมผัสเหล็ก
  • ●
    บริเวณรูแกนกลางก็สำคัญไม่แพ้กันครับ เนื่องจากเป็นจุดที่หน้าแปลน และนอตยึดใบเข้ากับแกนหมุน (Spindle)
  • ●
    หากบริเวณนี้แตกร้าวหรือเสียหาย แรงจากการหมุนจะส่งผ่านบริเวณที่มีตำหนิโดยตรง
ใบตัดเหล็ก ควรวาง แล้วมีลักษณะแบน ตามรูปทรงที่ออกแบบไว้ ไม่โก่งผิดปกติ ไม่บิดเป็นคลื่น และไม่เห็นชั้นของวัสดุแยกออกจากกัน
สำหรับใบที่ผ่านการเก็บไว้นาน ๆ ก็ควรดูว่ามีร่องรอยจากความชื้น น้ำ สารเคมี หรือสภาพการจัดเก็บที่ไม่เหมาะสม หรือไม่
ใบตัดเหล็ก เคยตก อย่าดูแค่ว่า “ไม่เห็นรอย”
อีกสถานการณ์ที่ควรให้ความสำคัญคือใบตัดเหล็ก ที่เคยตกพื้น หล่นจากกล่อง หรือถูกของหนักกระแทก เพราะความเสียหายบางอย่างอาจไม่ได้แสดงออกเป็นรอยแตกที่เห็นง่าย ๆ ครับ เพราะงั้นถ้ารู้ว่าใบได้รับแรงกระแทกรุนแรง การเปลี่ยนใบใหม่อาจคุ้มกว่าการพิสูจน์ว่าใบเดิม “น่าจะยังใช้ได้” โดยเฉพาะเมื่อคิดถึงความเร็วที่ใบตัดเหล็ก จะต้องหมุนหลังเปิดเครื่อง
อ่านข้อมูลบน ใบตัดเหล็ก ก่อนใส่เครื่อง โดยเฉพาะค่า Max RPM
อีกจุดหนึ่งที่มักมองข้าม คือข้อมูลที่พิมพ์อยู่บนตัว ใบตัดเหล็ก ครับ เพราะหลายคนซื้อใบตามขนาด เช่น 4 นิ้ว หรือ 5 นิ้ว แล้วคิดว่าใส่กับเครื่องที่รองรับขนาดนั้นได้ ก็จบ แต่จริง ๆ ยังมีค่าที่ต้องดูอีกหลายอย่าง
  • ●
    หนึ่งในค่าที่สำคัญที่สุด คือ Maximum RPM หรือความเร็วรอบสูงสุดที่ใบรองรับ
  • ●
    ความเร็วของเครื่องที่จะนำไปใช้ต้องไม่สูงกว่าค่าความเร็วสูงสุดที่ระบุบนใบ
  • ●
    หลักการนี้สำคัญมากเพราะเมื่อความเร็วรอบเพิ่มขึ้น แรงที่เกิดขึ้นกับใบระหว่างหมุนก็เพิ่มขึ้นตามไปด้วย
  • ●
    การนำใบที่รองรับรอบต่ำไปติดกับเครื่องที่หมุนเร็วกว่าพิกัดไม่ใช่เรื่องที่ควรลอง แม้ขนาดรู และเส้นผ่านศูนย์กลางจะใส่กันได้พอดีก็ตาม
นอกจากรอบแล้ว ควรดูขนาดเส้นผ่านศูนย์กลาง ขนาดรูแกน ประเภทของใบ วัสดุที่ออกแบบมาให้ตัด รวมถึงคำเตือน และสัญลักษณ์ต่าง ๆ บนฉลากด้วย เพราะใบตัดเหล็กหน้าตาคล้ายกัน อาจออกแบบมาสำหรับวัสดุ และรูปแบบการใช้งานไม่เหมือนกัน
อย่ามองข้ามวันที่ หรือข้อมูลอายุผลิตภัณฑ์ บน ใบตัดเหล็ก
ใบ ขัด ตัด เจียรบางประเภท ที่ใช้สารประสาน หรือเรซิน อาจมีข้อมูลเกี่ยวกับวันที่ผลิต หรือช่วงเวลาที่แนะนำให้ใช้ครับ ผู้ผลิตแต่ละราย อาจใช้ระบบการระบุไม่เหมือนกัน จึงไม่ควรตั้งกฎจากตัวเลขปีอย่างเดียว แต่ให้ตรวจเครื่องหมายบนใบ กล่อง และคำแนะนำ ของผู้ผลิตเป็นหลัก
ถ้าเจอ ใบตัดเหล็กเก่า ที่ไม่รู้ประวัติ ผ่านความชื้น หรืออยู่ในสภาพการเก็บ ที่ไม่แน่ใจ อย่าใช้แค่เหตุผลว่า “ยังไม่เคยเปิดใช้” เป็นตัวตัดสิน
ตรวจเครื่องเจียรด้วย เพราะ ใบตัดเหล็ก ดี อย่างเดียว ยังไม่พอ
ต่อให้ใช้ใบตัดเหล็กใหม่ และไม่มีตำหนิ ถ้าเครื่องเจียรมีปัญหา ความเสี่ยงก็ยังเกิดขึ้นได้ ก่อนเปลี่ยนหรือใส่ใบตัดเหล็ก ให้ถอดปลั๊ก ตัดแหล่งจ่ายไฟ หรือถอดแบตเตอรี่ออกจากเครื่องก่อน เพื่อป้องกันการเปิดโดยไม่ได้ตั้งใจ จากนั้นจึงตรวจ แกนหมุน หน้าแปลน นอตยึด และการ์ดป้องกัน
แกนหมุน ไม่มีอาการคลอนผิดปกติ หน้าแปลนเรียบ สะอาด และไม่มีเศษวัสดุไปค้างอยู่บนผิวสัมผัส เพราะถ้ามีเศษโลหะหรือสิ่งแปลกปลอมคั่นอยู่ ใบอาจยึดในลักษณะไม่เรียบ และส่ายเมื่อหมุน
การ์ดป้องกัน ไม่ใช่อุปกรณ์ที่ถอดออกเพื่อให้ ใบตัดเหล็ก ตัดง่ายขึ้น
บางคนถอดการ์ดของเครื่องเจียรออก เพราะรู้สึกว่าเกะกะ มองแนวตัด มองใบตัดเหล็ก ไม่ถนัด หรือทำให้เข้าพื้นที่แคบยาก แต่ในมุมความปลอดภัย การ์ดเป็นส่วนสำคัญของระบบเครื่องครับ
การ์ดควรเป็นชนิดที่ถูกต้องกับรูปแบบการใช้งาน และจัดตำแหน่งให้เหมาะสม โดยทำหน้าที่เป็นแนวกั้นระหว่างผู้ใช้งานกับบริเวณใบส่วนหนึ่ง หากเกิดเศษวัสดุหรือความเสียหายขึ้น การมีการ์ดอยู่ในตำแหน่งที่ถูกต้องช่วยเพิ่มชั้นการป้องกันให้กับเราได้
ถ้าการ์ดทำให้ใบตัดเหล็ก เข้าถึงตำแหน่งงานไม่ได้ ไม่ควรถอดการ์ดแล้วฝืนใช้ ควรพิจารณาเครื่องมือหรือวิธีทำงานที่เหมาะกับพื้นที่นั้นมากกว่า
หน้าแปลนถูกประเภท ไม่ดัดแปลงรูใบ ให้ใส่เครื่องได้
ตอนติดตั้ง ใบตัดเหล็ก ควรใช้หน้าแปลน และอุปกรณ์ยึดที่ผู้ผลิตเครื่องกำหนด ไม่ใช้แหวนรองแบบสุ่ม ไม่เจาะหรือขยายรูใบ และไม่ใช้บูชดัดแปลง ที่ไม่ได้ออกแบบมาสำหรับระบบนั้นเพียงเพราะต้องการทำให้ใบตัดเหล็ก หรือใบอื่น ๆ ใส่กับแกนได้
การขันนอตยึด ไม่จำเป็นต้องใช้แรง เกินกว่าที่ผู้ผลิตกำหนด เป้าหมายคือยึด ใบตัดเหล็ก ให้อยู่กับที่ตามระบบของเครื่อง ไม่ใช่การอัดใบให้แน่นที่สุดเท่าที่ทำได้ แรงกด บริเวณศูนย์กลาง เป็นอีกปัจจัยที่ส่งผลต่อใบ
หลังติดตั้ง อย่าเพิ่งเอา ใบตัดเหล็ก แตะชิ้นงาน ทันที
หลังจากตรวจใบ ตรวจเครื่อง และติดตั้งเรียบร้อย ขั้นตอนหนึ่งที่ช่วยค้นหาความผิดปกติก่อนเริ่มตัดจริงคือการทดลองเดินเครื่องโดยไม่มีโหลด ในบริเวณที่มีการป้องกันเหมาะสมครับ
ระหว่างนั้นไม่เอาตัวเอง หรือคนอื่นอยู่ในแนวเดียวกับระนาบการหมุนของใบตัดเหล็ก โดยไม่จำเป็น และควรสังเกตเสียง การสั่น และอาการของเครื่อง ถ้า
  • ●
    เครื่องสั่นมากผิดปกติ
  • ●
    ใบมีอาการส่าย
  • ●
    มีเสียงแปลก
  • ●
    รู้สึกว่าหมุนไม่เรียบ
ให้หยุดเครื่องและตรวจหาสาเหตุก่อน เพราะอาการส่ายอาจเกิดได้จากหลายสาเหตุ ตั้งแต่การติดตั้งไม่ตรง หน้าแปลนมีสิ่งสกปรก ระบบ แกนหมุนผิดปกติ ไปจนถึงตัวใบเสียรูป การทดลองก่อนตัดเปรียบเหมือนด่านตรวจสุดท้าย ก่อนที่ใบต้องรับโหลดจริงจากงาน
ตรวจชิ้นงานด้วย เพราะ ใบตัดเหล็ก อาจแตก จากการถูกหนีบและบิดได้
เรื่องที่มักไม่นับรวม อยู่ในการ “ตรวจใบตัดเหล็ก” คือสภาพของชิ้นงานครับ ทั้งที่มีผลต่อแรงที่เกิดกับใบตัดโดยตรง
ก่อนตัดควรวาง และยึดชิ้นงานให้มั่นคง รวมถึงคิดล่วงหน้าว่าเมื่อแนวตัดลึกลง ชิ้นงานสองฝั่งจะเคลื่อนตัวไปทางไหน ถ้าจัดรองรับไม่เหมาะสม น้ำหนักของวัสดุอาจทำให้ร่องตัดปิดเข้าหากัน และหนีบใบ หรือทำให้ชิ้นงานขยับจนเกิดแรงด้านข้าง กับใบ
สำหรับ ใบตัดเหล็กแบบบาง แรงด้านข้างเป็นสิ่งที่ควรหลีกเลี่ยง ควรรักษาใบตัดให้อยู่ประมาณ 90 องศากับชิ้นงาน ไม่ใช้ด้านข้างของใบสำหรับเจียร และไม่ปล่อยให้ใบงอ หรือบิดระหว่างตัด
ควบคุมแนวให้ตรง ปล่อยให้เม็ดขัดทำงาน และหลีกเลี่ยงการโยกเครื่องด้านข้างเพื่อพยายามเร่งให้ร่องกว้างขึ้น ถ้าต้องการเจียรแต่งผิว ควรเปลี่ยนไปใช้ใบที่ออกแบบมาสำหรับงานเจียร หรือใช้ใบที่รองรับงานเจียรได้แทน
ระหว่างตัด ถ้ามีอาการผิดปกติ ควรหยุดตรวจ
สมมติว่าเริ่มตัดไปแล้ว และรู้สึกว่าใบตัดเหล็ก กินช้าลง เครื่องสั่น เสียงเปลี่ยน หรือแนวตัดฝืด สิ่งที่ไม่ควรทำ คือเพิ่มแรงกดทันทีเพราะคิดว่าใบไม่กินครับ
แรงกดมากอาจทำให้เครื่องรอบตก สร้างความร้อนเพิ่ม และทำให้ควบคุมแนวใบได้ยากขึ้น โดยเฉพาะถ้าสาเหตุจริงเกิดจากใบกำลังถูกหนีบอยู่ในร่องตัด แนะนำให้ป้อนใบตัดเหล็ก เข้าชิ้นงานด้วยอัตราที่สม่ำเสมอ และถ้าเกิดเสียง การสั่น หรือพฤติกรรมที่ผิดปกติให้หยุด และตรวจสอบสาเหตุก่อน
หลังปิดสวิตช์ รอให้ ใบตัดเหล็ก หยุดหมุนสนิทก่อนวางเครื่อง ถ้าต้องจับ ตรวจ หรือถอดใบ ก็ควรตัดแหล่งพลังงานของเครื่อง ก่อนทุกครั้ง
สรุป ตรวจ ใบตัดเหล็ก ไม่กี่นาที อาจเจอปัญหา ก่อนใบขึ้นรอบเต็ม
สาเหตุหลายอย่างที่เพิ่มความเสี่ยงต่อการเสียหายของ ใบตัดเหล็ก สามารถตรวจพบได้ก่อนเริ่มงานครับ ไม่ว่าจะเป็น
  • ●
    รอยร้าว
  • ●
    ใบที่เคยตก
  • ●
    ขนาดไม่สัมพันธ์กับเครื่อง
  • ●
    รอบของเครื่องสูงกว่าพิกัดใบ
  • ●
    หน้าแปลนผิดประเภท
  • ●
    การ์ดไม่อยู่ในตำแหน่ง
  • ●
    ใบติดตั้งแล้วส่าย หรือชิ้นงานวางในลักษณะที่มีโอกาสหนีบใบ
แต่สิ่งเหล่านี้จะไม่มีประโยชน์เลย ถ้าเราใช้วิธี “ใส่ใบแล้วลองตัดดูก่อน” เป็นตัวตรวจสอบ
ใบตัดอาจเป็นอุปกรณ์ราคาไม่สูงเมื่อเทียบกับเครื่องเจียรหนึ่งเครื่อง แต่ขณะทำงานมันกำลังหมุนด้วยความเร็วสูงมาก และอยู่ห่างจากมือหรือร่างกาย เพียงไม่กี่สิบเซนติเมตร การใช้เวลาเพิ่มอีกเล็กน้อยก่อนเปิดเครื่อง ก็ เป็นเรื่องที่สมเหตุสมผลอย่างมาก
ดังนั้นก่อนใช้ ใบตัดเหล็ก ไม่ว่าจะเป็นการใช้ครั้งแรก หรือใช้มาแล้วหลายครั้งจนชิน อย่าเช็กแค่ว่า “ใบยังเหลือเยอะไหม” แต่ลองไล่ตั้งแต่สภาพใบ ค่า Max RPM ขนาดและประเภทของใบ หน้าแปลน การ์ด การติดตั้ง ไปจนถึงการทดลองเดินเครื่องและตำแหน่งชิ้นงาน
หาข้อมูลเพิ่มเติม และเช็กราคา เกี่ยวกับ ใบตัดเหล็ก ได้ตามลิงค์ข้างล่างนี้
โฆษณา