วาทกรรมเยาวชนผู้รักชาติว่า “วัฒนธรรมย่าหยาเป็นของจีนและควรกลับคืนสู่มาตุภูมิ”
คอมเมนต์ต้นทาง:
คอมเมนต์ชาวจีนใต้คลิปวิดีโอเรื่อง “ย่าหยาเป็นคนจีนหรือไม่《娘惹到底是不是中国人？》”
❝ ย่าหยาคือลูกหลานสายเลือดผสมที่เกิดจากคนจีนและคนพื้นเมืองในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ พวกเขาคือนางกำนัลที่เจิ้งเหอพาไปเมื่อครั้งเดินเรือสู่มหาสมุทรตะวันตก ด้วยระยะทางไกลเกินกว่าจะเดินกลับมาได้ จึงได้ลงหลักปักฐานในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ ฉันเป็นคนขายเสื้อผ้าของพวกเขาโดยเฉพาะเลย ฉันเป็นคนจีน (แดง) แท้ ๆ ที่มาพำนักในไทย ฉันอยากนำ “ของล้ำค่า” ของจีนที่กระจัดกระจายอยู่ในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้กลับคืนสู่ประเทศจีน
ตอนนี้วัฒนธรรมย่าหยาไม่ได้มีความเกี่ยวข้องอะไรกับประเทศจีน แล้ว 5 ประเทศ ได้แก่ สิงคโปร์ มาเลเซีย บรูไน อินโดนีเซีย และไทยได้ร่วมกันยื่นขอขึ้นทะเบียนชุดย่าหยาให้เป็นมรดกทางวัฒนธรรมของโลกโดยไม่มีประเทศจีน ดังนั้นฉันจึงพยายามทำเรื่องการนำชุดย่าหยากลับสู่ประเทศจีนมาโดยตลอด
ฟังดูเหมือนฉันพูดอวยตัวเองให้ดูสูงส่งส่งเลยเนาะ เอาเป็นว่าฉันเป็นคนจีน (แดง) ฉันกำลังทำเรื่องส่งชุดย่าหยากลับไปที่ประเทศจีน ตอนนี้ทำมา 3 ปีแล้ว ยังไม่ได้กำไรเป็นเงินเลย แต่เพราะความชอบ ก็เลยยังคงยืนหยัดทำต่อไป ไม่ว่าจะพูดอย่างไร ย่าหยาเป็นของวัฒนธรรมตะวันออก และมีความผูกพันทางสายเลือดกับจีน ในฐานะชาวจีนโพ้นทะเล ฉันรักมาตุภูมิ และฉันก็รักย่าหยาด้วย ❞
🔗https://www.xiaohongshu.com/discovery/item/6aa760490000000026015d0a?source=webshare&xhsshare=pc_web&xsec_token=CBWrfw8eqJ5zUajTJNau5fCM4-z_0swqb3njNI5XTbSZk=&xsec_source=pc_share
โพสต์เกี่ยวกับงานแต่งงานของชาวบาบ๋าจากเรื่อง “บัลลังก์มาร (The Legacy)”
❝ ที่โพสต์นี้ก็เพื่อให้พวกคุณได้เห็นเสื้อผ้า เข็มกลัด และธรรมเนียมในงานแต่งงานแบบบาบ๋า ซึ่งทั้งหมดนี้ล้วนเป็นส่วนหนึ่งของวัฒนธรรมบาบ๋า-ย่าหยา อย่าดูถูกเข็มกลัดอันนั้นเชียวนะ เข็มกลัดอันนึงราคาเป็นพันหยวนเลย ทำไมถึงแพงขนาดนั้นล่ะ? มันเป็นเรื่องของประวัติศาสตร์ ไม่อย่างนั้นจะเรียกว่ามรดกทางวัฒนธรรมที่จับต้องไม่ได้ระดับโลกได้ยังไง?
ถ้าคุณถามว่าดูสิ่งนี้ไปทำไม คุณอาจจะไม่รู้ว่า ถึงแม้คนเหล่านี้จะไม่ใช่คนจีน (แดง) แต่บรรพบุรุษของพวกเขานั้นเป็นคนจีน พวกเขาคือลูกหลานสายเลือดผสมที่เกิดในต่างแดนจากบรรพบุรุษชาวจีนเมื่อ 100 ปีก่อนที่จากบ้านเกิดมาด้วยโชคชะตาบางอย่าง เพื่อมาทำมาหากินในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ เสื้อผ้าของพวกเขามีกลิ่นอายและร่องรอยของชาวจีนในสมัยราชวงศ์หมิง
ฉันเองก็เป็นคนจีน (แดง) การได้เห็นสิ่งนี้ ก็เหมือนได้เห็นภาพลักษณ์ของคนจีนเมื่อ 100 ปีก่อน เพียงแต่ว่า 100 ปีต่อมา ย่าหยาก็กลายเป็นของประเทศอื่นไปแล้ว ฟังดูเหมือนแอบรู้สึกเจ็บใจหรือไม่ค่อยยินยอมนิด ๆ ใช่ไหมล่ะ...... ❞
🔗https://www.xiaohongshu.com/discovery/item/6aabd6470000000019030736?source=webshare&xhsshare=pc_web&xsec_token=ABdN9sGPLJebolnxYN2BFYo4ySM25xHlcc4fJByj0tJcg=&xsec_source=pc_share
🔸การจับแพะชนแกะ🔸
คำกล่าวอ้างที่ว่า ย่าหยา (Nyonya) สืบเชื้อสายจาก “นางกำนัลที่มาพร้อมกองเรือของเจิ้งเหอแต่กลับไม่ได้” นั้น แท้จริงแล้วเป็นการนำเหตุการณ์ประวัติศาสตร์สองเรื่องที่แยกจากกันโดยสิ้นเชิง มา “จับแพะชนแกะ” ให้ฟังดูเป็นเรื่องเดียวกัน
การเดินเรือสู่มหาสมุทรตะวันตกของเจิ้งเหอ (郑和下西洋)
ระหว่างปีค.ศ. 1405-1433 เจิ้งเหอนำกองเรือมหาสมบัติ (宝船) ของราชวงศ์หมิงออกเดินทาง 7 ครั้ง ผ่านเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ มหาสมุทรอินเดีย ไปจนถึงคาบสมุทรอาหรับและชายฝั่งแอฟริกาตะวันออก ภารกิจหลักคือการทูตและการค้า เหตุการณ์นี้มีบันทึกไว้ในพงศาวดารราชวงศ์หมิง《明史》และเอกสารร่วมสมัย เป็นข้อเท็จจริงที่ไม่มีข้อโต้แย้งทางวิชาการ แต่ไม่มีบันทึกใดเลยที่ระบุว่าเจิ้งเหอนำ “นางกำนัล” ติดตามไปด้วย เพราะการเดินเรือในสมัยนั้นมีเฉพาะบุรุษเพศเท่านั้น
ตำนานเจ้าหญิงฮังลีโป (汉丽宝 / Hang Li Po)
พ.ศ. 1459 ฮ่องเต้ราชวงศ์หมิงส่งเจ้าหญิงนาม “ฮั่นลี่เป่า” หรือ “ฮังลีโป” พร้อมข้าราชบริพารหลายร้อยคนไปอภิเษกสมรสกับสุลต่านมันซูร์ ชาฮ์ (Sultan Mansur Shah) แห่งมะละกา และคนกลุ่มนี้เองที่ตั้งถิ่นฐานอยู่ที่บูกิต จีนา (Bukit Cina) จนกลายเป็นต้นกำเนิดของชุมชนจีนเปอรานากัน (Peranakan Chinese) ในเวลาต่อมา
อย่างไรก็ตาม นักประวัติศาสตร์ชี้ว่าไม่ปรากฏชื่อองค์หญิงดังกล่าวในพงศาวดารราชวงศ์หมิงของจีนแต่อย่างใด เรื่องราวนี้ปรากฏเฉพาะในเซอจาระฮ์ เมอลายู (Sejarah Melayu) หรือ พงศาวลีมลายู และตำนานพื้นบ้านของมะละกาเท่านั้น
ประเด็นที่จับแพะมาชนแกะคือ ตำนานองค์หญิงฮังลีโปมีช่องว่างของเวลาที่ขัดแย้งกันในตัว องค์หญิงถูกส่งไปมะละกาเมื่อปีค.ศ. 1459 ในขณะที่เจิ้งเหอถึงแก่อสัญกรรมไปแล้วตั้งแต่ปีค.ศ. 1433 หรือ 26 ปีก่อนหน้านั้น กล่าวคือ ต่อให้ยอมรับตำนานดังกล่าวว่าเป็นเรื่องจริงทั้งหมด เจิ้งเหอก็ไม่มีทางเป็นผู้พาองค์หญิงหรือข้าราชบริพารไปมะละกาได้ด้วยตนเอง
คอมเมนต์ต้นฉบับจึงทำสิ่งที่ “จับแพะ” คือความน่าเชื่อถือของเหตุการณ์ประวัติศาสตร์จริงมา “ชนแกะ” กับตำนานคนละยุคคนละที่มา แล้วเล่ารวมเป็นเรื่องเดียวว่า “นางกำนัลที่มาพร้อมกองเรือของเจิ้งเหอ” ซึ่งไม่ตรงกับทั้งประวัติศาสตร์ที่บันทึกจริงและไม่ตรงกับตัวตำนานเองด้วยซ้ำ
ฉันทามติทางวิชาการกระแสหลักเกี่ยวกับที่มาของชาวจีนเปอรานากัน (Peranakan Chinese) หรือ บาบ๋า-ย่าหยา (Baba-Nyonya) ระบุว่าเป็นผลผลิตของกระบวนการอพยพและแต่งงานข้ามชาติพันธุ์ที่กินเวลานานหลายศตวรรษ ตั้งแต่คริสต์ศตวรรษที่ 15–16 เป็นต้นมา พ่อค้าชายชาวจีนฮกเกี้ยนเดินทางมาค้าขายและตั้งถิ่นฐานในช่องแคบมะละกา, ปีนัง, สิงคโปร์ และหมู่เกาะอินโดนีเซีย แล้วแต่งงานกับสตรีท้องถิ่นนั้น ๆ ลูกหลานที่เกิดจากการผสมผสานนี้เองที่ค่อย ๆ พัฒนาเป็นวัฒนธรรมลูกผสมอันเป็นเอกลักษณ์ ทั้งด้านภาษา อาหาร การแต่งกาย และประเพณี
ดังนั้น การอ้างว่าย่าหยา “นางกำนัลที่มาพร้อมกองเรือของเจิ้งเหอ” เป็นการหยิบยกตำนานและเรื่องราวทางประวัติศาสตร์สร้างวาทกรรมชาตินิยมทางวัฒนธรรม เพื่อเสริมสร้างความเชื่อมโยงกับศูนย์กลางอำนาจ (ประเทศจีน)
🔸การขึ้นทะเบียนมรดกโลกของ UNESCO🔸
ในส่วนนี้ คำกล่าวอ้างของผู้เขียนโพสต์มีความถูกต้องตามข้อเท็จจริงคือ เมื่อวันที่ 4 ธันวาคม ค.ศ. 2024 UNESCO ได้ประกาศขึ้นทะเบียนชุด “เคบายา: องค์ความรู้, ทักษะ, ประเพณี, และแนวปฏิบัติ (Kebaya: knowledge, skills, traditions and practices)” ไว้ในบัญชีรายการตัวแทนมรดกวัฒนธรรมที่จับต้องไม่ได้ของมนุษยชาติ (Intangible Cultural Heritage of Humanity) โดยเป็นการยื่นขอร่วมกันของ 5 ประเทศ ได้แก่ ไทย, มาเลเซีย, อินโดนีเซีย, สิงคโปร์ และบรูไน โดยไม่มีจีนร่วมอยู่ในคำขอนี้แต่อย่างใด
การที่ 5 ประเทศเอเชียตะวันออกเฉียงใต้เป็นผู้ยื่นขอขึ้นทะเบียนนี้ สะท้อนมุมมองของประเทศเหล่านี้เองว่า “เคบายา” อันเป็นวัฒนธรรมการแต่งกายของชาวจีนเปอรานากันเป็น “มรดกร่วม” ของภูมิภาคที่เกิดจากการผสมผสานในพื้นที่ ไม่ใช่สาขาหนึ่งของวัฒนธรรมจีนแผ่นดินใหญ่ที่ต้องส่งกลับคืนมาตุภูมิ
การตีความว่าจีนถูกกันออกจากสมบัติของตนเอง เป็นการตีความที่ขัดกับมุมมองของนักวิชาการและชุมชนจีนเปอรานากันในภูมิภาคที่มองว่า วัฒนธรรมนี้เป็นอัตลักษณ์ลูกผสมที่พัฒนาขึ้นเป็นของตนเองมาช้านาน มากกว่าจะเป็น “สมบัติจีนแดง” ที่พลัดหลงอยู่นอกประเทศ
🔸วาทศิลป์และกลยุทธ์การเล่าเรื่อง🔸
เมื่อพิจารณาโครงสร้างของคอมเมนต์ในเชิงวาทศิลป์ (Rhetoric) จะพบเทคนิคการโน้มน้าวใจหลายชั้นที่ทำงานร่วมกัน ดังนี้
1. สัจนิยมทางชีวภาพ (Biological Essentialism)
ผู้เขียนใช้คำว่า “ความสัมพันธ์ทางสายเลือด (血缘关系)” เป็นฐานในการอ้างสิทธิ์ความเป็นเจ้าของทางวัฒนธรรม ซึ่งเป็นกรอบคิดที่มองวัฒนธรรมแบบชาติพันธุ์นิยม (Ethnic Essentialism) คือสมมติว่าวัฒนธรรมหนึ่ง ๆ เป็นของกลุ่มชาติพันธุ์ต้นทางอย่างถาวร ทั้งที่ในความเป็นจริง วัฒนธรรมลูกผสมอย่างเปอรานากันเกิดขึ้นจากการผสมผสานหลายฝ่ายและมีวิวัฒนาการอิสระในพื้นที่ใหม่มานานหลายร้อยปี
2. กรอบคิดแบบการนำกลับคืน (Repatriation)
ผู้เขียนใช้คำว่า “กลับสู่ (回归)” และ “กลับคืนสู่ประเทศจีน (还给中国)” เป็นการสร้างภาพว่าชุดเคบายาเป็นทรัพย์สินที่ “สูญหาย” หรือ “ถูกพรากไป” จากจีนแผ่นดินใหญ่ ซึ่งจำเป็นต้องกู้คืนกลับมา กรอบคิดเช่นนี้มักถูกใช้ในวาทกรรมชาตินิยมทางวัฒนธรรมเพื่อเปลี่ยนสถานะของวัฒนธรรมลูกผสมในภูมิภาคให้กลายเป็นเรื่องของการทวงคืนดินแดนทางวัฒนธรรม ทั้งที่ในทางประวัติศาสตร์ วัฒนธรรมนี้ไม่เคยเป็นของจีนแผ่นดินใหญ่ทั้งหมดมาก่อนตั้งแต่ต้น
3. การแสดงความถ่อมตนเพื่อสร้างความน่าเชื่อถือ
สังเกตได้จากประโยค “ฟังดูเหมือนฉันพูดอวยตัวเองให้ดูดูสูงส่ง (好像我把自己说的挺高尚似的)” ตามด้วยอิโมจิแสดงความกระอักกระอ่วน ก่อนจะสรุปให้ฟังดู “เรียบง่าย” ขึ้น เทคนิคการลดทอนตนเอง (Self-Deprecating) ในลักษณะนี้ เป็นกลวิธีที่พบได้บ่อยในสื่อสังคมออนไลน์ของจีน เพื่อป้องกันไม่ให้ผู้อ่านรู้สึกว่าผู้เขียนกำลังคุยโวโอ้อวด และเพิ่มความน่าเชื่อถือ (Authenticity) ให้กับคำกล่าวอ้างที่ตามมา
4. ผลประโยชน์ทางธุรกิจ
ประเด็นสำคัญที่ควรตั้งข้อสังเกตคือ ผู้เขียนคอมเมนต์นี้ เป็นผู้ประกอบการที่ขายเสื้อผ้าสไตล์ย่าหยาโดยตรง (“我就专卖她们的服饰”) การวางกรอบธุรกิจของตนเองให้เป็น “ภารกิจรักชาติ (นำวัฒนธรรมกลับคืนสู่มาตุภูมิ)” แม้จะยังไม่ทำกำไรมากมาย แต่ก็เป็นรูปแบบหนึ่งของการตลาดผูกโยงกับอัตลักษณ์ (Identity Driven Marketing) ซึ่งพบเห็นได้ทั่วไปในตลาดสินค้าวัฒนธรรม-ศิลปหัตถกรรมของจีนยุคปัจจุบัน (ปรากฏการณ์ที่เรียกกันว่า “กั๋วเฉา (国潮)” หรือกระแสความภาคภูมิใจในวัฒนธรรมจีน)
5. การอุทธรณ์อารมณ์ผ่านอัตลักษณ์ชาวจีนโพ้นทะเล
ประโยคปิดท้าย “ในฐานะชาวจีนโพ้นทะเล ฉันรักมาตุภูมิ และฉันรักก็ย่าหยาด้วย (身为海外华人，我爱祖国，也爱娘惹)” เป็นการเชื่อมโยงอารมณ์ความรักชาติเข้ากับความรักในวัฒนธรรมท้องถิ่น ทำให้ประเด็นเชิงพาณิชย์และการตีความประวัติศาสตร์อย่างเลือกสรร ถูกห่อหุ้มด้วยน้ำเสียงที่ฟังดูบริสุทธิ์ใจและเข้าถึงอารมณ์ผู้อ่านได้ง่าย
🔸การเมืองเรื่องมรดกวัฒนธรรมในภูมิภาค🔸
ปรากฏการณ์ที่คอมเมนต์นี้สะท้อนออกมา ไม่ใช่เรื่องเฉพาะบุคคล แต่เป็นส่วนหนึ่งของแนวโน้มที่กว้างกว่า การที่ปัจเจกบุคคลและวาทกรรมสาธารณะจากจีนแผ่นดินใหญ่จำนวนหนึ่งพยายาม “อ้างสิทธิ์” ในวัฒนธรรมของชุมชนชาวจีนโพ้นทะเลที่พัฒนาแยกออกไปเป็นเอกลักษณ์เฉพาะของตนเองมานานหลายศตวรรษ ปรากฏการณ์นี้ควรพิจารณาอย่างน้อยจากสองมุมมองคู่ขนาน โดยไม่จำเป็นต้องตัดสินว่าฝ่ายใดถูกหรือผิด ดังนี้
มุมมองแบบชาตินิยมวัฒนธรรมจีน มักมองวัฒนธรรมจีนโพ้นทะเลทั้งหมดเป็นส่วนขยายของอารยธรรมจีน และมองการที่ประเทศอื่นขึ้นทะเบียนมรดกเหล่านี้โดยไม่มีจีนร่วมด้วยว่าเป็นการ “สูญเสีย” สิ่งที่ควรเป็นของตน
มุมมองจากชุมชนจีนเปอรานากันในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ มักเน้นย้ำความเป็น “ลูกผสม” อย่างภาคภูมิใจ ผ่านวลีที่ใช้กันในหมู่นักวิชาการและชุมชนว่า “จีนโดยสายเลือด แต่มลายูโดยรูป (Chinese in blood, Malay in form)” นั่นคือพวกเขามองตนเองเป็นอัตลักษณ์ที่สาม ไม่ใช่ทั้งจีนแท้และไม่ใช่มลายูแท้ การขึ้นทะเบียนมรดกโดยประเทศในภูมิภาคจึงเป็นการยืนยันตัวตนของชุมชนนี้มากกว่าจะเป็นการ “แย่งชิง” ข้าวของจากจีน
การทำความเข้าใจคอมเมนต์นี้จึงไม่ควรหยุดอยู่แค่การตัดสินว่า “จริง” หรือ “เท็จ” แต่ควรมองว่าเป็นตัวอย่างของวิธีที่ประวัติศาสตร์ที่มีความซับซ้อนและเป็นที่ถกเถียง ถูกทำให้เรียบง่ายลงและถูกนำมาใช้รับใช้เป้าหมายทั้งด้านอารมณ์ความเป็นชาตินิยทและด้านการค้าไปพร้อมกัน
คอมเมนต์นี้ผสมผสานข้อเท็จจริงที่ตรวจสอบได้ แล้วร้อยเรียงทั้งหมดผ่านกรอบคิดชาตินิยมและวาทศิลป์ที่น่าเชื่อถือ ทั้งหมดนี้เกิดขึ้นในบริบทที่ผู้เขียนมีผลประโยชน์ทางธุรกิจโดยตรงจากการขายเสื้อผ้าสไตล์ย่าหยา ทำให้เรื่องเล่า “แสดงความรักชาติ” กับ “กลยุทธ์สร้างแบรนด์” แยกออกจากกันได้ยาก
สำหรับผู้อ่านทั่วไป บทเรียนสำคัญคือการตระหนักว่า โพสต์ในโซเชียลมีเดียที่ผสมเรื่องเล่าประวัติศาสตร์ ความเป็นชาตินิยม และการขายสินค้าเข้าด้วยกัน ควรได้รับการพิจารณาด้วยความรอบคอบเป็นพิเศษ แม้องค์ประกอบบางส่วนจะเป็นความจริงอยู่บ้าง แต่การประกอบสร้างเรื่องเล่าโดยรวมอาจถูกออกแบบมาเพื่อกระตุ้นอารมณ์และสร้างแรงจูงใจในการซื้อสินค้ามากกว่าจะเป็นการนำเสนอประวัติศาสตร์อย่างรอบด้าน
(คำพูดมากมาย สุดท้ายจ้องเคลมจนตัวสั่น😅😂)
🗂เอกสารอ้างอิง🗂
[1] FROST M.R. Transcultural Diaspora: the Straits Chinese in Singapore, 1819-1918[R]. Singapore: Asia Research Institute, 2003.
[2] Keo B.Z. Imagining Malaya: Peranakan Cosmopolitanism, Nationalism, and Belonging at the End of Empire, 1945-1957[M]. Oxford: Oxford Academic, 2025.
[3] Koad P., Dejpawuttikul T. The Pursuit of History of Thai Peranakan Chinese and their Translocal Identity in the Malay-Thai Peninsula[J]. Cogent Arts & Humanities, 2025, 12(1):1-22.
[4] Lee D. Peranakan: Origin Story of the People of the Straits[EB/OL]. (2020-05-29)[2026-09-18]. https://espoletta.com/.../peranakan-origin-story-of-the.../.
[5] Leo S. Peranakan Chinese Identities in the Globalizing Malay Archipelago[M]. Singapore: ISEAS Publishing, 2022.
[6] Leow H.M.A. The Princess Brides of the Malay Annals[EB/OL]. (2024-08-05)[2026-09-18]. https://daily.jstor.org/the-princess-brides-of-the-malay.../.
[7] Li M.H. From “Sons of the Yellow Emperor” to “Children of Indonesian Soil”: Studying Peranakan Chinese Based on the Batavia Kong Koan Archives[J]. Journal of Southeast Asian Studies, 2003, 34(2): 215-230.
[8] Lockard C.A. Chinese Migration and Settlement in Southeast Asia Before 1850: Making Fields From the Sea[J]. History Compass, 2013, 11(9):765-781.
[9] Ministry of Foreign Affairs, Kingdom of Thailand. "Kebaya" Has Been Multinational Inscribed on Representative List of UNESCO Intangible Cultural Heritage of Humanity[EB/OL]. (2024-12-05)[2026-09-18]. https://www.mfa.go.th/.../kebaya-has-been-multinational....
[10] Miles S. B. Chinese Diasporas: A Social History of Global Migration[M]. Cambridge: Cambridge University Press, 2020.
[11] Muneenam U., et al. Interpretation of Shared Culture of Baba and Nyonya for Tourism Linkage of Four Countries in the ASEAN Community[J]. Kasetsart Journal of Social Sciences, 2017, 38(3): 251-258.
[12] Nagata J. The Baba of Melaka: Culture and Identity of a Chinese Peranakan Community in Malaysia: By Tan Chee Beng[J]. Pacific Affairs, 1989, 62(2):289–290.
[13] Reid Anthony. Sojourners and Settlers: Histories of Southeast Asia and the Chinese[M]. Honolulu: University of Hawai'i Press, 1996:51-93.
[14] Subrahmanyam S. Merchant Networks in the Early Modern World, 1450–1800[M]. England: Routledge, 1996.
[15] Tan C.B. Baba and Nyonya: a study of the ethnic identity of the Chinese Peranakan in Malacca[D]. Ithaca: Cornell University, 1979.
[16] Tan C.B. The Baba of Melaka: Culture and Identity of a Chinese Peranakan Community in Malaysia[M]. Petaling Jaya: Pelanduk Publications, 1988.
[17] UNESCO Intangible Cultural Heritage. Kebaya: Knowledge, Skills, Traditions and Practices[EB/OL]. (2024)[2026-09-18]. https://ich.unesco.org/.../kebaya-knowledge-skills....
[18] Wade G. Zheng He and Ming China’s Voyages in the Early 15th Century[M]. New York: Oxford University Press, 2020.
[19] Wain A. The search for Hang Li Po[N]. New Straits Times, 2017-04-07.
[20] Wang G. The First Three Rulers of Malacca[J]. Journal of the Malaysian Branch of the Royal Asiatic Society, 1968, 41(1):11-22.
[21] Wee K.K. Was Chinese Princess Hang Li Po, Sent to Marry a Malaysian Sultan, a Real Person?[N]. South China Morning Post, 2026-01-24.
[22] Winzeler R.L. The Baba of Melaka: Culture and Identity in a Chinese Peranakan Community in Malaysia. By Tan Chee Beng[J]. The Journal of Asian Studies, 1990, 49(4):1012–1013.
สามารถสนับสนุนเพจเพื่อเป็นทุนการศึกษาได้ที่
💵PromptPay: 0954289757
.
สามารถสั่งซื้อหนังสือนิยายเรื่อง “เป็นบาบ๋าเพราะรู้สึก” แบบ E-book ได้ที่ Mebmarket:
โฆษณา
- ดาวน์โหลดแอปพลิเคชัน
- © 2026 Blockdit
