6 ส.ค. 2020 เวลา 04:29 • ประวัติศาสตร์
ย้อนรอย 75 ปี นิวเคลียร์ ‘ลิตเติ้ลบอย’ ปฐมบทอาวุธทำลายล้างสูง
2
วันนี้ (6 ส.ค.) เมื่อ 75 ปีก่อน สหรัฐตัดสินใจทิ้งระเบิดนิวเคลียร์ ถล่มเมืองฮิโรชิมาของญี่ปุ่นพังราบในพริบตา ประชาชนเสียชีวิตทันทีหลายหมื่นคน เป็นจุดเริ่มต้นของการสิ้นสุดสงครามโลกครั้งที่ 2
“ลิตเติ้ลบอย” เป็นผลงานวิจัยนานหลายปี ผสมผสานทฤษฎีฟิสิกส์เข้ากับกลศาสตร์ปลดปล่อยพลังงานจากอะตอม จากหลักคิดพื้นฐานที่ว่า ธาตุกัมมันตรังสี (ยูเรเนียมหรือพลูโตเนียม) จะแตกตัวและให้นิวตรอนออกมาพร้อมพลังงาน นิวตรอนที่ปล่อยออกมาถ้าไปกระทบอะตอมของธาตุกัมมันตรังสีก็จะทำให้เกิดการแตกตัวและปล่อยนิวตรอนออกมาอีก โอกาสที่นิวตรอนจะกระทบกับอะตอมของธาตุที่อยู่ข้างเคียง เป็นไปในลักษณะสุ่ม
1
นั่นคือ ยิ่งมีปริมาณสารอยู่มาก หนาแน่นมาก โอกาสเกิดปฏิกิริยาต่อเนื่องก็จะสูง ซึ่งเป็นที่มาของสิ่งที่เราเรียกว่า “มวลวิกฤติ”
ห้องทดลองแห่งชาติลอสอะลามอสคำนวณว่า ยูเรเนียม 64 กิโลกรัมของลิตเติ้ลบอย กลายเป็นพลังงานเพียง 1.09 กิโลกรัม แต่เทียบเท่ากับระเบิดทีเอ็นที 15,000 ตัน (13.6 ล้านกิโลกรัม)
ระเบิดลูกนี้จุดชนวนที่ระดับความสูงราว 580 เมตร ส่งผลให้พื้นที่ 2.58 ตารางกิโลเมตรของ "ฮิโรชิมา" พังราบ แทบทุกคนในพื้นที่เสียชีวิตทันที
ยิ่งไปกว่านั้นความร้อนของระเบิดเผาผลาญอาคารและประชาชน รวมถึง "รังสีมรณะ" ยังคร่าชีวิตประชาชนในเวลาต่อมาด้วย
ภาพ : เอเอฟพี
นับตั้งแต่สงครามโลกครั้งที่ 2 ไม่มีประเทศใดโจมตีกันด้วยอาวุธนิวเคลียร์อีกเลย แต่มีการพัฒนานิวเคลียร์อย่างน้อย 8 ครั้ง ตั้งแต่ปี 2488 เป็นต้นมามีการทดลองอาวุธนิวเคลียร์กว่า 2,000 ลูก
ปัจจุบันอาวุธนิวเคลียร์หลายพันลูกถูกเก็บอยู่ในคลังแสงทั่วโลก พร้อมปล่อยยิงโดยเครื่องบินหรือขีปนาวุธ สมาคมควบคุมอาวุธประเมินว่า อาวุธนิวเคลียร์มีเกือบ 14,000 ลูก ในจำนวนนี้ที่พร้อมใช้ทำสงครามได้ทันทีมีราว 1 ใน 3 แต่เป็นเรื่องที่น่ายินดีว่า 75 ปีผ่านไปไม่เคยมีการใช้อาวุธนิวเคลียร์โจมตีกันอีกเลย
1
ระเบิดนิวเคลียร์ เป็น “อาวุธทำลายล้างสูง” (ดับเบิลยูเอ็มดี) ชนิดแรกที่โลกรู้จัก กฎหมายสหรัฐให้นิยามดับเบิลยูเอ็มดีไว้ว่า หมายถึง
1. เครื่องมือทำลายล้าง เช่น ระเบิด ระเบิดเพลิง จรวด หรือระเบิดมือ
2. ระเบิดที่ออกแบบมาให้คร่าชีวิตหรือทำร้ายประชาชนบาดเจ็บสาหัสด้วยสารพิษหรือเคมีอันตราย
3. อาวุธที่มีสารชีวภาพหรือสารพิษ
4. อาวุธที่ถูกออกแบบมาให้ปล่อยรังสีหรือกัมมันตภาพรังสีในระดับอันตราย
1
ภาพ : เอเอฟพี
กระทรวงความมั่นคงแห่งมาตุภูมิสหรัฐ ระบุว่า ดับเบิลยูเอ็มดีประกอบด้วยอาวุธนิวเคลียร์ อาวุธรังสี อาวุธเคมี อาวุธชีวภาพ หรือเครื่องมืออื่นที่ตั้งใจใช้ทำอันตรายต่อประชาชนจำนวนมหาศาล
วานนี้ (5 ส.ค.) ก่อนถึงวันครบรอบการใช้อาวุธนิวเคลียร์ทำลายล้าง เกิดเหตุระเบิดรุนแรงที่ท่าเรือในกรุงเบรุตของเลบานอน
แม้จะมีการระบุถึงสาเหตุมาจาก “สารแอมโมเนียมไนเตรท” ราว 2,750 ตัน ซึ่งถูกเก็บเอาไว้ที่ท่าเรือแห่งนี้มานาน 6 ปี โดยปราศจากมาตรการรักษาความปลอดภัยที่เพียงพอ แต่ก็ยังมีหลายคนที่คาใจว่า ระเบิดกรุงเบรุตเป็นอุบัติเหตุหรือเจตนา!?
ประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ ก็อ้างว่า เป็นการโจมตี แม้ตอนนี้ยังไม่ได้ข้อสรุป แต่ก็ตอกย้ำให้เห็นอันตรายของดับเบิลยูเอ็มดี ที่ใครมีไว้ในครอบครองจะต้องดูแลอย่างเข้มงวด
อ่านบทความเกี่ยวกับระเบิดนิวเคลียร์ รวมถึงสารแอมโมเนียมไนเตรทซึ่งคาดว่า เป็นต้นเหตุของโศกนาฏกรรมใหญ่ที่กรุงเบรุต ประเทศเลบานอน ต่อได้ที่นี่
โฆษณา