ทำ "เล็กๆ" ทีละน้อย "ค่อยๆทำทีละนิด" เปลี่ยนวิธีคิดและชีวิตคุณได้ "ตอนที่5"
ความหมายของไคเซ็น
"ในมิติด้านจิตวิญญาณ"
ก่อนที่จะนำคุณเข้าสู่เนื้อหา และสัมผัสกับพลังของไคเซ็น รวมทั้งความเป็นไปได้ของการลงมือปฏิบัติ ผมขออธิบายเพิ่มเติมเรื่องหนึ่งที่สำคัญ นั่นคือ ไคเซ็นในมิติด้านจิตวิญญาณ ซึ่งในที่นี้มิได้หมายถึงความศรัทธาในพระเจ้าองค์ใด ๆ แต่คือการเข้าใจวัตถุประสงค์ที่แท้จริงของไคเซ็น และความสุขอันเกิดจากการนำแนวคิดนี้ไปปรับใช้
จนประสบผลสำเร็จ เพราะ “ไคเซ็น” เป็นทั้งหลักปรัชญาหรือความเชื่อตลอดจนกลยุทธ์ที่ดีเพื่อนำไปสู่ความสำเร็จในการเปลี่ยนแปลง หรือพัฒนาพฤติกรรมที่เราต้องการ โดยจิตวิญญาณหรือวัตถุประสงค์ของ “ไคเซ็น” ประกอบด้วยองค์ประกอบสำคัญสองประการ ได้แก่
“การลงมือทำเพื่อผู้อื่น” และ“การมีความรู้สึกขอบคุณ”
ดังที่ จอห์น วูดเดน โค้ชบาสเกตบอลผู้เป็นตำนานแห่ง UCLA กล่าวว่า “คุณไม่สามารถมีวันที่
สมบูรณ์แบบได้ หากปราศจากการลงมือทำบางสิ่งเพื่อใครบางคนที่เขาไม่มีวันตอบแทนคุณได้” นอกจากนี้ บุคคลที่ได้รับการยกย่องนับถือได้กล่าวถึงความสำคัญของจิตวิญญาณนี้ดังนี้
“คำถามสำคัญที่สุดที่ควรถามตัวเองอยู่ตลอดเวลาก็คือ ณ.เวลานี้คุณกำลังทำอะไรเพื่อผู้อื่นบ้าง”
มาร์ติน ลูเธอร์ คิง จูเนียร์
"อย่าปล่อยให้ใครก็ตามที่เดินเข้ามาหาคุณ ต้องเดินจากไปโดยปราศความรู้สึกที่ดีขึ้นและมีความสุขเพิ่มขึ้น”
แม่ชีเทเรซา
การลงมือทำเพื่อผู้อื่น” เป็นแง่มุมที่สำคัญของการนำแนวคิด “ไคเซ็น” ไปประยุกต์ใช้ในเชิงธุรกิจ ด้วยการให้พนักงานทุกคนนำเสนอแนวทางในการปรับปรุงกระบวนการหรือผลิตภัณฑ์ให้ดียิ่งขึ้น โดยการลดต้นทุน เพิ่มคุณภาพและบริการที่ดีที่สุด มอบให้แก่ลูกค้าอย่างสม่ำเสมอ การที่ผมใช้คำว่า “สม่ำเสมอ” ซ้ำ ๆ ก็เพราะพบว่า องค์กรที่ประสบความสำเร็จส่วนใหญ่
เช่น อเมซอน สตาร์บัคส์ และสายการบินเซาท์เวสต์แอร์ไลน์ ต่างให้คำนิยามองค์กรพวกเขาเองว่าทุ่มเทให้กับการบริการแก่
ลูกค้า ดังที่ คอลลีน บาร์เรตต์ อดีต CEO สายการบินเซาท์เวสต์แอร์ไลน์กล่าวไว้ว่า
“เราให้บริการด้านขนส่งทางอากาศ โดยให้ความสำคัญกับพนักงานประหนึ่งลูกค้าอันดับแรก ตามด้วยผู้โดยสารในฐานะลูกค้าอันดีบสอง และผู้ถือหุ้นอันดับสาม"
จากแนวคิดดังกล่าว จะเห็นได้ว่าแนวคิด “ไคเซ็น” ต้องการให้ทุกการเปลี่ยนแปลงเล็กๆ เกิดประโยชน์สูงสุดแก่ลูกค้าทุกคน
จะเห็นได้ว่า ทั้ง จอห์น วูดเดน มาร์ติน ลูเธอร์ คิง จูเนียร์ และ แม่ชีเทเรซา กำลังพูดถึงการดำเนินชีวิตประจำวัน ที่มองหาวิธีการเล็กๆที่เข้าถึงชีวิตของคนธรรมดาทั่วไป
คุณลองนึกถึงช่วงวันหรือสองวันสุดท้ายของชีวิต นึกถึงคนที่จะมีปฏิสัมพันธ์ด้วย คนที่อยู่ภายใต้หลังคาบ้านเดียวกัน คนที่อยู่บนท้องถนนเดียวกัน คนที่คอยให้บริการคุณที่ร้านอาหารหรือร้านขายของชำ คนที่เดินสวนกับคุณในอาคารเดียวกันรวมถึงคนที่คุณคุยโทรศัพท์ด้วย
ถ้าคุณมั่นใจว่าได้เปลี่ยนแปลงชีวิตพวกเขา ทำให้ชีวิตของพวกเขาดีขึ้น คำถามคือ คุณได้ลงมือทำสิ่งที่แตกต่างจากเดิมสักหนึ่งหรือสองอย่างหรือไม่ เช่น คุณยอมให้คนอื่นขับรถเข้ามาในเลนของคุณ หรือคุณกล่าวขอบคุณพนักงานที่รับชำระเงิน หรือคุณยิ้มให้กับคนที่เดินสวนกัน แม้การกระทำเช่นนี้จะเล็กน้อยและไม่ถึงกับเปลี่ยนชีวิตของผู้คนได้ แต่มันก็สมควรเป็นสิ่งที่กระทำ เพราะอย่างน้อยก็ส่งผลดีในแง่มุมของชีวิตของพวกเขา
ที่จริงแล้วพวกเราเองก็มีความสัมพันธ์ต่อกันที่นำไปสู่สิ่งใหม่ ๆ ซึ่งหมายความว่า ใครก็ตามที่มีส่วนร่วมในชีวิตของเรามากในวันที่ดีที่สุดในชีวิตของเราก็พึ่งได้รับน้ำใจไมตรีหรือความห่วงใยจากเรา ตามที่เขาควรได้รับ คำถามคือ แล้วคุณควรทำอย่างไรเพื่อแผ่ขยายความรู้สึกดีๆ ออกไปเพื่อช่วยหล่อเลี้ยงจิตใจของตัวคุณเองและผู้คนที่อยู่รอบตัว
ในส่วนของ การตอบแทนบุญคุณ นั้น ถูกมองว่าเป็นองค์ประกอบหนึ่งในจิตสำนึกของเรา หรืออาจเป็นการทำเพื่อคนอื่น ๆ มิใช่เพื่อตัวเองแต่ประเด็นที่เราควรให้ความสำคัญกว่าก็คือ แล้วสิ่งใดที่เราควรได้รับตอบแทน ถ้าเป็นวิธีการแบบ “นวัตกรรม” เราจะต้องการผลตอบแทนในรูปจำนวนเงินที่ได้รับ การเลื่อนตำแหน่ง และการได้ครอบครองเป็นเจ้าของเพื่อเป็นการทดแทนบุญคุณ
ในขณะที่การไดเซ็นเชิญชวนให้เรารู้สึกขอบคุณต่อสุขภาพของเรา ลมหายใจที่ยังคงมีอยู่ และการได้ใช้เวลากับเพื่อนหรือคนสนิท
ช่วงที่ วอร์เรน เซวอน นักแต่งเพลงชื่อดังกำลัง
ป่วยด้วยโรคมะเร็งระยะสุดท้าย
เดวิด เลตเทอร์แมน” ถามเขาว่าสิ่งสำคัญ
ที่ตระหนักรู้ได้จากอาการป่วยคืออะไร คำตอบของเขาก็แฝงด้วยแนวคิดการไคเซ็นอย่างแท้จริง นั่นคือ “มีความสุขกับแซนด์วิชทุก ๆ ชิ้น"
นอกจากนี้ ยังมีถ้อยคำของบุคคลที่มีชื่อเสียง นักคิด นักปรัชญา ที่พูดถึงเรื่องการทำเพื่อผู้อื่น และการตอบแทนบุญคุณ ซึ่งจะเป็นจุดเริ่มต้นที่ดีในการก้าวเข้าสู่โลกของไคเซ็น ดังนี้
“ฉันใฝันที่จะประสบความสำเร็จด้วยผลงานที่ยิ่งใหญ่ และมีชื่อเสียง แต่แท้จริงแล้วภาระหน้าที่หลักคือการมีชัยชนะเหนือภารกิจเล็ก ๆ ซึ่งล้วนแล้วแต่มีความยิ่งใหญ่และสำคัญทั้งสิ้น"
เฮเลน เคลเลอร์
“เราจำเป็นต้องเรียนรู้ที่จะมีชีวิตอยู่อย่างมีความสุข ณ.ช่วงเวลานี้ เพื่อที่จะสัมผัสกับสันติภาพและความสนุกสนานที่มีอยู่ในปัจจุบัน"
ติช นัท ฮันห์ ปรมาจารย์แห่งนิกายเซน
“จงต่อสู้ มิใช่เพื่อได้ชื่อว่าเป็นผู้ที่ประสบความสำเร็จ แต่เป็นบุคคลที่ทรงคุณค่า”
อัลเบิร์ต ไอน์สไตน์
“ข้าพเจ้าอยากให้ผู้คนกล่าวขานว่า เขาจากไปโดยสร้างคุณูปการไว้อย่างมากมาย มากกว่า เขาตายอย่างมหาเศรษฐี"
เบนจามิน แฟรงคลิน
credit
เขียนโดย : ROBERT MAURER, Ph.D.
แปลและเรียบเรียง : เสรี อู่ธาราสวัสดิ์
บรรณาธิการ : สมชัย เบญจมิตร
ดูเพิ่มเติมในซีรีส์
โฆษณา
- ดาวน์โหลดแอปพลิเคชัน
- © 2026 Blockdit
