18 เม.ย. 2023 เวลา 02:27 • ประวัติศาสตร์

“ตึกยาว” อาคารเรียนที่ยาวที่สุดในประเทศไทย

ประวัติศาสตร์“ตึกยาว”สวนกุหลาบวิทยาลัยอาคารเรียนที่ยาวที่สุดในประเทศไทย โรงเรียนสวนกุหลาบวิทยาลัย สถาปนาเมื่อวันที่ 8 มีนาคม 2425 และจุดเด่นของโรงเรียนนี้คืออาคาร ที่เรียกกันว่า “ตึกยาว” สัญลักษณ์ของโรงเรียนแห่งนี้ มาทำความรู้จักตึกยาว โดยคัดมาบางส่วน จากหนังสือ ตึกเก่าโรงเรียนเดิม เขียนโดย ยุวดี ศิริ สนพ.มติชน กุมภาพันธ์ 2557
พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวพระราชทานพระบรมราชานุญาต และให้สร้างตึกยาวขึ้นเพื่อดำเนินการสอน ตึกยาวนี้ทรงมอบให้กรมโยธาธิการเป็นผู้ออกแบบ รูปทรงเป็นสถาปัตยกรรมยุโรป แบบนีโอคลาสสิค ผนังอาคารด้านติดถนนชั้นล่างเป็นแนวหน้าต่างโค้ง ส่วนชั้นบนถอยร่นผนังเข้าไปอยู่หลังแนวซุ้มโค้งที่เป็นทางเดิน ช่องทางเข้าสู่โรงเรียนเป็นหลังคาจั่ว ตกแต่งด้วยปัลลาเดียนโมทิฟตามแบบของวิลล่าที่ออกแบบโดยปัลลาดิโอ ผนังด้านในโรงเรียนเป็นแนวทางเดินซุ้มโค้งยาวตลอดทั้งสองชั้น
ตึกยาวเมื่อเริ่มแรกสร้างนั้นมิได้มีความยาวดังที่ปรากฏในปัจจุบัน โดยขุนวิจิตรมาตรา ได้เขียนเล่าไว้ว่า “ ต่อจากโรงพักไปก็เป็นตึกแถวไปจดถนนพาหุรัด ข้ามถนนพาหุรัดไปเป็นตึกแถวราวสักสี่ห้าห้อง ถึงโรงเรียนเพาะช่างซึ่งดูเหมือนจะเพิ่งตั้งใหม่ๆ ยังเป็นโรงเรียนเล็กอยู่
ต่อจากโรงเรียนเพาะช่างเป็นห้องแถวไม้ชั้นเดียวทาสีแดงๆเรื่อยไปสัก 9 หรือ 10 ห้อง เป็นประตูเข้าโรงเรียนสวนกุหลาบวิทยาลัย ต่อจากประตูเข้าโรงเรียนสวนกุหลาบเป็นรั้วอย่างดีเรื่อยไปยาวจึงถึงตึกสองชั้นเป็นห้องเรียนไปจดถนนจักรเพชร เมื่อแรกข้าพเจ้าเข้าโรงเรียนสวนกุหลาบ ตึกห้องเรียนตามถนนตรีเพชรมีไม่กี่ห้อง แล้วจึงค่อยๆต่อให้เป็นรูปเดียวกันเรื่อยมาจนถึงประตูเข้า”
ด้วยเหตุที่กระทรวงธรรมการขอเช่าที่จากวัดราชบุรณะดังที่กล่าวมาแล้ว เมื่อแรกก่อสร้างจึงมีหลวงราชายาสาธก มรรคทายกวัดราชบุรณะฯ เป็นผู้ลงนามในใบสัญญาว่าจ้าง และ นายเอง เลียงหยง เป็นผู้รับเหมาก่อสร้าง ใช้งบประมาณก่อสร้างทั้งสิ้นเป็นเงิน 30,110 บาท
ส่วนรั้วยาวไปจรดถนนจักรเพชร ดังที่ขุนวิจิตรมาตรากล่าวไว้นั้น จากหลักฐานพบว่า รัชสมัยพระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว ได้ทรงสร้างพระบรมราชานุสาวรีย์พระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช และสะพานพุทธฯ มีการขยายถนนตรีเพชร จึงได้ตัดรั้วของโรงเรียนด้านติดกับถนนออก ปรับส่วนที่เป็นบันไดออกแล้วฉาบปูนให้เรียบ ตึกยาวจึงกลายเป็นกำแพงของโรงเรียนด้านถนนตรีเพชร ส่วนด้านหลังที่เคยหันหน้าเข้าสนาม ก็กลายเป็นด้านหน้าของตึกเรียนแทน
ระหว่างสงครามโลกครั้งที่ 2 ในปี พ.ศ. 2488 ตึกยาวถูกระเบิดเสียหายเป็นบางส่วน และได้รับการบูรณะใหญ่ในปี พ.ศ.2517 ให้กลับสู่สภาพเดิม
ปัจจุบันตึกยาวซึ่งเป็นสัญลักษณ์ของโรงเรียนสวนกุหลาบวิทยาลัย ได้รับการขึ้นทะเบียนอาคารจากกรมศิลปากรให้เป็นโบราณสถานของชาติ นับเป็นอาคารเรียนที่ยาวที่สุดในประเทศไทย มีความกว้าง 11.35 เมตร และมีความยาว 198.35 เมตร ตัวอาคารมี 37 ห้อง ชั้นบน 19 ห้อง ชั้นล่าง 18 ห้อง มีประตู 164 บาน หน้าต่าง 166 บาน มีบันได 12 แห่ง มีช่องลูกกรงไม้ 54 แห่ง พร้อมกันนี้สมาคมสถาปนิกสยาม ได้ยกย่องให้เป็นอาคารอนุรักษ์ดีเด่นเมื่อปีพุทธศักราช 2543 อีกด้วย
“ตึกยาว”สวนกุหลาบวิทยาลัย
ที่มา : MatichonMIC
โฆษณา