20 ต.ค. 2023 เวลา 02:04 • การศึกษา
Protocol By Shoper Gamer

Protocol คืออะไร

โดย
ถ้าเปรียบโลกเราเป็นสังคมมนุษย์ การที่พวกเราคุยกันรู้เรื่องก็เพราะเรามี "ภาษา" และ "มารยาทสังคม" เป็นกฎเกณฑ์กลางใช่ไหมครับ? ในโลกของคอมพิวเตอร์ และ มือถือก็เหมือนกันครับ พวกเขาต้องมีกฎระเบียบมาตรฐานเพื่อให้คุยกันรู้เรื่อง ซึ่งสิ่งนั้นแหละครับที่เราเรียกว่าโปรโตคอล ถ้าไม่มีสิ่งนี้ อินเทอร์เน็ตที่เราใช้กันอยู่ทุกวันนี้คงพังทลายลงในพริบตาเลยล่ะครับ
  • ​Protocol คืออะไร
โปรโตคอล (Protocol) คือ ชุดของกฎ ระเบียบ และ ขั้นตอนที่ถูกกำหนดขึ้นมาเป็นมาตรฐานสากล เพื่อใช้ในการส่งข้อมูลระหว่างอุปกรณ์ในเครือข่ายครับ
ให้ลองนึกภาพว่าคุณกำลังส่งจดหมาย กฎคือคุณต้องเขียนจ่าหน้าซองตามรูปแบบที่กำหนด ต้องติดแสตมป์ และต้องหย่อนตู้ไปรษณีย์ ขั้นตอนเหล่านี้แหละคือโปรโตคอลในโลกความจริงครับ ส่วนในโลกดิจิทัล กฎเหล่านี้จะดูแลตั้งแต่รูปแบบข้อมูล (Format), ลำดับการส่ง (Order), ไปจนถึงวิธีแก้ปัญหาเมื่อเน็ตหลุด (Error Handling) เพื่อให้มั่นใจว่าข้อมูลจากเครื่องหนึ่งจะไปถึงอีกเครื่องหนึ่งได้อย่างถูกต้องครบถ้วนครับ
  • ​Protocol ทำงานอย่างไร
การทำงานของมันมักจะถูกแบ่งเป็นชั้นๆ เหมือน "ขนมชั้น" หรือ ที่สายเทคเรียกว่า Layered Architecture ครับ ตัวที่ดังที่สุดคือ TCP/IP Model ซึ่งแบ่งหน้าที่กันชัดเจนดังนี้
1) ชั้นเชื่อมต่อเครือข่าย (Link Layer)
รับผิดชอบเรื่องกายภาพล้วนๆ เช่น สัญญาณไวไฟ หรือ สายแลนที่วิ่งอยู่ใต้โต๊ะคุณ
2) ชั้นอินเทอร์เน็ต (Internet Layer)
มีพระเอกคือ IP ทำหน้าที่เหมือน "บุรุษไปรษณีย์" คอยดูเลขที่บ้าน (IP Address) เพื่อส่งข้อมูลไปให้ถูกเครื่อง
3) ชั้นขนส่ง (Transport Layer)
ทำหน้าที่แพ็คของ มีสองสไตล์คือ TCP (ส่งเน้นชัวร์ ของต้องครบ) และ UDP (ส่งเน้นไว ของหายบ้างไม่เป็นไร เหมาะกับเล่นเกมออนไลน์)
4) ชั้นโปรแกรมประยุกต์ (Application Layer)
นี่คือชั้นที่ใกล้ตัวเราที่สุดครับ เช่น HTTP ที่เราใช้เล่นเว็บ หรือ SMTP ที่ใช้ส่งอีเมลนั่นเอง
💡เกร็ดน่ารู้: ทุกครั้งที่คุณส่งข้อมูล มันจะผ่านกระบวนการที่เรียกว่า "การห่อของ" (Encapsulation) ข้อมูลของคุณจะถูกซ้อนกล่องจากชั้นบนลงไปชั้นล่างเรื่อยๆ พอถึงผู้รับเขาก็จะค่อยๆ "แกะกล่อง" ทีละชั้นจนได้เห็นข้อความจริงๆ ครับ
2
  • ​ประเภทของ Protocol เบื้องต้น
⚪ HTTP / HTTPS
ภาษาหลักของเว็บเบราว์เซอร์ (ตัว S คือ Secure หรือ ความปลอดภัยนั่นเองครับ)
⚪ DNS
เปรียบเสมือน "สมุดโทรศัพท์" ที่คอยแปลชื่อเว็บ (เช่น google.com) ให้เป็นหมายเลข IP ที่คอมพิวเตอร์เข้าใจ
⚪ TCP
พี่ใหญ่สายเป๊ะ รับประกันข้อมูลครบถ้วน เหมาะกับงานเอกสาร หรือ เว็บเพจ
⚪ UDP
น้องเล็กสายซิ่ง เน้นความเร็วสูงสุด เหมาะกับการคอลวิดีโอ หรือ สตรีมมิ่งที่ถ้าภาพกระตุกนิดหน่อยก็ยังโอเค
  • ​ทำไมต้องมี Protocol
1) คุยกันรู้เรื่อง (Standardization) ไม่ว่าคุณจะใช้มือถือยี่ห้อไหน หรือ คอมพิวเตอร์ระบบอะไร ถ้าใช้โปรโตคอลเดียวกัน ก็คุยกันได้ไร้รอยต่อครับ
2) ความน่าเชื่อถือ (Reliability)
มีระบบเช็คของ ถ้าส่งไม่ถึงก็ส่งใหม่ ไม่ต้องกลัวข้อมูลหายไปกลางทาง
3) ความปลอดภัย (Security) โปรโตคอลยุคใหม่ช่วย "เข้ารหัส" ข้อมูล ป้องกันไม่ให้แฮกเกอร์แอบดูความลับของคุณได้ครับ
✏️ Shoper Gamer
  • ​Routing Protocol คืออะไร 👇
  • ​DHCP คืออะไร 👇
  • ​WebSocket คืออะไร 👇
Credit :
👇
  • ​https://www.merriam-webster.com/dictionary/protocol
  • ​https://protocolbureau.com/what-is-protocol/
  • ​https://www.techtarget.com/searchnetworking/feature/12-common-network-protocols-and-their-functions-explained

ดูเพิ่มเติมในซีรีส์

โฆษณา