[Shoper Gamer] WebSocket คืออะไร โดย

สำรวจ
ลงทุน
คำถาม

มีบัญชีอยู่แล้ว?หรือ

Shoper Gamer

•

11 ม.ค. เวลา 10:23 • การศึกษา

Protocol By Shoper Gamer

WebSocket คืออะไร

โดย

ในยุคดิจิทัลที่ผู้ใช้คาดหวังประสบการณ์ที่รวดเร็ว และ ตอบสนองทันที แอปพลิเคชันเว็บแบบเดิมที่ต้องรอให้ผู้ใช้รีเฟรชหน้าจอ หรือ ส่งคำขอใหม่ในทุกๆ ครั้งเริ่มแสดงข้อจำกัดที่ชัดเจน เทคโนโลยีอย่าง WebSocket จึงก้าวเข้ามาเป็นหัวใจสำคัญของการพัฒนาเว็บแอปพลิเคชันที่ต้องการความไดนามิก และ โต้ตอบได้ทันที (Real-time) อย่างสมบูรณ์แบบ

★
WebSocket คืออะไร

WebSocket คือโปรโตคอลการสื่อสารแบบฟูลดูเพล็กซ์ (Full-Duplex) ผ่านการเชื่อมต่อ TCP เพียงหนึ่งเดียว ซึ่งอนุญาตให้ไคลเอนต์ (เช่น เว็บเบราว์เซอร์) และ เซิร์ฟเวอร์สามารถส่งข้อมูลหากันได้แบบสองทาง (Two-way communication) อย่างอิสระ และ ต่อเนื่อง โดยหลังจากสร้างการเชื่อมต่อสำเร็จแล้ว ค่าใช้จ่ายในการรับส่งข้อมูล (Overhead) จะต่ำมากเมื่อเทียบกับ HTTP แบบเดิม ทำให้เหมาะอย่างยิ่งสำหรับการส่งข้อมูลที่มีขนาดเล็กแต่ต้องส่งบ่อยๆ

★
WebSocket ทำงานอย่างไร?

1) Handshake (การจับมือ)

ไคลเอนต์จะเริ่มต้นด้วยการส่งคำขอ HTTP พิเศษที่มีหัวข้อ Upgrade: websocket ไปยังเซิร์ฟเวอร์เพื่อขอเปลี่ยนโปรโตคอล หากเซิร์ฟเวอร์รองรับก็จะตอบกลับด้วยรหัสสถานะ 101 Switching Protocols จากนั้นการเชื่อมต่อจะถูกอัปเกรดจาก HTTP เป็น WebSocket ทันที

2) การสื่อสารแบบสองทาง (Data Transfer)

เมื่อการจับมือสำเร็จ การเชื่อมต่อ TCP นั้นจะยังคง "เปิด" อยู่ตลอดเวลา ทั้งไคลเอนต์ และ เซิร์ฟเวอร์สามารถส่งข้อมูลไปหากันได้โดยตรงโดยไม่จำเป็นต้องสร้างคำขอใหม่ซ้ำๆ การเชื่อมต่อนี้จะสิ้นสุดลงก็ต่อเมื่อฝ่ายใดฝ่ายหนึ่งทำการปิดการเชื่อมต่อลงเท่านั้น

★
ประเภทของ WebSocket

แม้โปรโตคอล WebSocket จะมีมาตรฐานเดียวคือ RFC 6455 แต่เราสามารถจำแนกตามรูปแบบการรักษาความปลอดภัย และ เครื่องมือที่ใช้ได้ดังนี้

⚪ Plain WebSocket (WS)

เป็นการเชื่อมต่อมาตรฐานแบบไม่เข้ารหัสผ่านพอร์ต 80

⚪ Secure WebSocket (WSS)

การเชื่อมต่อที่ปลอดภัยผ่านการเข้ารหัส TLS/SSL (เช่นเดียวกับ HTTPS) โดยใช้พอร์ต 443 ซึ่งเป็นมาตรฐานที่แนะนำสำหรับการใช้งานจริงในปัจจุบัน

⚪ การใช้งานผ่าน Library

นักพัฒนามักใช้เครื่องมืออย่าง Socket.IO (สำหรับ JavaScript) หรือ SignalR (สำหรับ .NET) เพื่อเพิ่มฟีเจอร์เสริม เช่น การส่งข้อมูลแบบกลุ่ม (Broadcasting) หรือ ระบบสำรองในกรณีที่เครือข่ายไม่รองรับ WebSocket

★
ประโยชน์ของ WebSocket

✅ิ เรียลไทม์อย่างแท้จริง

ลดความหน่วง (Latency) ข้อมูลจากเซิร์ฟเวอร์ส่งถึงผู้ใช้ได้ในเสี้ยววินาทีโดยไม่ต้องรอคำขอ

✅ประหยัดทรัพยากร

ลดภาระของระบบด้วยการตัด Header ของ HTTP ที่ซ้ำซ้อนออกไปในการสื่อสารแต่ละครั้ง ทำให้ประหยัดแบนด์วิดท์ได้มหาศาล

✅ การเชื่อมต่อที่มั่นคง

ลดภาระการสร้าง และ ตัดการเชื่อมต่อใหม่ซ้ำๆ บนเซิร์ฟเวอร์

✅ เซิร์ฟเวอร์เป็นผู้นำ

อนุญาตให้เซิร์ฟเวอร์ "ดัน" (Push) ข้อมูลหาผู้ใช้ได้ทันทีเมื่อมีเหตุการณ์ใหม่เกิดขึ้น

★
ความแตกต่างระหว่าง WebSocket และ REST API

หากเปรียบเทียบในแง่การใช้งานจะเห็นความแตกต่างที่ชัดเจน ดังนี้

ในขณะที่ REST API ทำงานในรูปแบบ "คำขอ-คำตอบ" (Request-Response) ที่ไคลเอนต์ต้องเป็นฝ่ายเริ่มถามก่อนเสมอ และ การเชื่อมต่อจะปิดตัวลงทันทีหลังจากตอบเสร็จ (Stateless) ทำให้มีค่า Overhead สูงเพราะต้องส่ง Header ครบถ้วนทุกครั้ง เหมาะสำหรับงานประเภทการเรียกดูข้อมูลทั่วไป หรือ การส่งแบบฟอร์ม (CRUD operations)

แต่สำหรับ WebSocket จะเป็นการสื่อสารแบบ "สองทางเต็มรูปแบบ" ที่การเชื่อมต่อจะเปิดค้างไว้ถาวร (Persistent) ทำให้เซิร์ฟเวอร์สามารถส่งข้อมูลหาไคลเอนต์ได้เองโดยไม่ต้องรอให้ถามก่อน และ มีค่า Overhead ที่ต่ำมากหลังการเชื่อมต่อสำเร็จ จึงเป็นตัวเลือกที่ยอดเยี่ยมสำหรับแอปพลิเคชันอย่าง ห้องแชท, เกมออนไลน์, กระดานเทรดหุ้น หรือ แดชบอร์ดที่ต้องอัปเดตข้อมูลสดตลอดเวลา