27 ธ.ค. 2023 เวลา 10:00 • หุ้น & เศรษฐกิจ

ส่องจุดแข็ง ‘สมุทรสาคร’ ทำไมขึ้นแท่น ‘ฮับอาหารทะเลแปรรูป’ ใหญ่สุดของไทย

ในอุตสาหกรรมอาหารทะเลแปรรูปของไทยไม่ว่าจะเป็นปลากระป๋อง ปลาเค็ม กุ้งแห้ง หอยจ๊อ ลูกชิ้น ทอดมัน กะปิ ข้าวเกรียบปลา ฯลฯ ล้วนถูกแปรรูปที่ “สมุทรสาคร” มากที่สุด จังหวัดที่ห่างจากกรุงเทพฯราว 30 กิโลเมตรเท่านั้น ซึ่งสามารถไปเช้าเย็นกลับได้ จนทำให้ “สมุทรสาคร” เป็น “ฮับอาหารทะเลแปรรูป” ใหญ่ที่สุดของไทย
ข้อมูลจากกรมประมง กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ ปี 2565 ระบุว่า เมื่อสำรวจข้อมูลหน่วยธุรกิจการประมงใน 24 จังหวัด (23 จังหวัดชายทะเลและจังหวัดพัทลุง) พบว่า สมุทรสาคร เป็นจังหวัดที่มี “มูลค่าสัตว์น้ำ” ที่ใช้ในหน่วยธุรกิจการประมงและการแปรรูปสัตว์น้ำเค็มมากที่สุดที่ 64,004 ล้านบาท คิดเป็น 65.78%
รองลงมา คือ สงขลา มีมูลค่า 12,245 ล้านบาท คิดเป็น 12.59%
และอันดับ 3 สมุทรปราการ มีมูลค่า 5,436 ล้านบาท คิดเป็น 5.59%
ยิ่งหากนับ “จำนวนหน่วยธุรกิจ” ที่ทำการประมงและการแปรรูปสัตว์น้ำเค็มมากที่สุด จังหวัดสมุทรสาครมาเป็นอันดับ 1 โดยมีจำนวน 160 ราย คิดเป็น 13.36%
อันดับ 2 คือ สงขลา มี 145 ราย คิดเป็น 12.10%
และอันดับ 3 คือ ปัตตานี มี 104 ราย คิดเป็น 8.68%
อีกทั้งบริษัทแปรรูปอาหารทะเลชื่อดังในตลาดหุ้นไทย ไม่ว่าจะเป็นบริษัทเจริญโภคภัณฑ์อาหาร (CPF), บริษัทเอเชี่ยนซี (ASIAN), บริษัทไทยยูเนี่ยน (TU) ฯลฯ ล้วนมีโรงงานแปรรูปตั้งอยู่ที่จังหวัดนี้ทั้งสิ้น
ดังนั้น จะเห็นได้ว่า ผู้ประกอบการอาหารทะเลแปรรูปเลือกมาตั้งโรงงานที่ “สมุทรสาคร” มากที่สุด แทนที่จะเป็นทางภาคใต้ของไทย แล้วทำไมถึงเป็นเช่นนั้น
สมุทรสาคร เมืองหน้าด่านทางทะเล
เมื่อดูที่ตั้งของสมุทรสาคร จะพบว่า อยู่ริมฝั่งแม่น้ำท่าจีนและปากอ่าวไทย แหล่งชุกชุมของสัตว์ทะเลจำนวนมาก โดยนับตั้งแต่สมัยกรุงศรีอยุธยา แถบบริเวณนี้เป็นที่จอดเทียบท่าของเหล่าสำเภาจีนที่มาค้าขาย จนกลายเป็นเมืองท่าแห่งสำคัญ และชุมชนบริเวณนี้ถูกเรียกว่า “บ้านท่าจีน” และยังเป็นด่านหน้าในการป้องกันข้าศึกที่มารุกรานทางทะเล ก่อนเข้าประชิดเมืองหลวง
1
ต่อมาในสมัยกรุงรัตนโกสินทร์ พระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว (รัชกาลที่ 4) ทรงโปรดให้ใช้ชื่อบริเวณนี้เป็น “เมืองสมุทรสาคร” ซึ่งหมายถึง “เมืองแห่งทะเลและแม่น้ำ”
จุดแข็งอีกประการที่ทำให้สมุทรสาครได้เปรียบกว่าจังหวัดแถบภาคใต้ คือ อยู่ใกล้กับ “ท่าเรือแหลมฉบัง” ท่าเรือน้ำลึกที่ใหญ่ที่สุดของไทย ซึ่งตั้งอยู่ที่อำเภอศรีราชา จังหวัดชลบุรี ห่างจากสมุทรสาครราว 150 กิโลเมตรและห่างจากกรุงเทพฯราว 130 กิโลเมตร
ไม่เพียงเท่านั้น สมุทรสาครยังอยู่ใกล้ “ท่าเรือกรุงเทพ” หรือท่าเรือคลองเตยราว 50 กิโลเมตร ดังนั้น การตั้งฐานแปรรูปอาหารทะเลในสมุทรสาคร นอกจากใกล้กับแหล่งชุกชุมของสัตว์น้ำแล้ว ยังใกล้กับท่าเรือสำคัญที่ช่วยขนส่งไปต่างประเทศ ลดต้นทุนและประหยัดเวลาการขนส่ง อีกทั้งรักษาความสดของอาหารทะเลได้ดีขึ้นด้วย
นอกจากนี้ ในการแปรรูปอาหารทะเล หลังจากได้รับวัตถุดิบจากแพปลาเข้าโรงงานแล้ว ก็เข้าสู่กระบวนการแปรรูป ทั้งหมักเกลือ ปรุงรส บรรจุกระป๋องต่าง ๆ ฯลฯ เมื่อออกมาเป็นผลิตภัณฑ์สำเร็จ ก็สามารถส่งเข้า “กรุงเทพฯ” เมืองหลวงที่มีประชากรมากที่สุดในไทยราว 5.5 ล้านคนอย่างสะดวก เพราะอยู่ห่างจากสมุทรสาครราว 30 กิโลเมตรเท่านั้น
โฆษณา