|| เก็บตก "หยกเงาและเถ้าควัน" || #1 มายา อินคา แอซเท็ก
หยกเงาและเถ้าควัน (Gods of Jade and Shadow) เป็นนิยายแฟนตาซีที่อิงตำนานของชาวมายา และเกิดขึ้นในเม็กซิโกช่วงปี 1920 ซึ่งทั้งหมดนี้ ไม่มีอะไรที่มัณฑุกาคุ้นเคยเลย ดังนั้น แน่นอนว่าตอนแปล หาข้อมูลหัวแตกค่ะ XD;; จบเล่มแล้วเลยคิดว่าจะน่าจะเขียนเก็บตกการแปลไว้สักหน่อย
หยกเงาและเถ้าควัน (สนพ WordsWonder)
สมัยก่อน เวลามัณฑุกานึกถึงอาณาจักรโบราณในแถบละตินอเมริกา จะมี 3 อารยธรรมที่เด้งขึ้นมา นั่นก็คือ มายา อินคา และแอซเท็ก แต่ถามว่าแตกต่างกันอย่างไรนี่ตอบไม่ได้ ขนาดหาข้อมูลแล้วก็ยังสับสนจำผิดจำถูก ^^; การเขียนเก็บตกครั้งนี้เลยเหมือนได้ทบทวนตนเองไปในตัว
+ มายา (Mayan Civilization)
โบราณสถานที่เมือง Tikal (source: shutterstock)
มีศูนย์กลางอยู่ที่แถบตอนใต้ของเม็กซิโก บริเวณคาบสมุทรยูกาตัน (Yucatan peninsula) และประเทศกัวเตมาลา มีนครรัฐที่ยิ่งใหญ่มากมาย อย่างเช่น ติกัล (Tikal) ที่เอ่ยถึงใน หยกเงาและเถ้าควัน เชื่อกันว่าอารยธรรมนี้ถือกำเนิดประมาณเมื่อ 3000 ปีก่อน และรุ่งเรืองในช่วงปี 250-900 ก่อนจะค่อยๆเสื่อมลงโดยไม่ทราบสาเหตุ ปัจจุบันมีคนเชื้อสายมายาประมาณ 2 ล้านคนในกัวเตมาลาและเม็กซิโกใต้ วัฒนธรรมและประเพณีมายาหลายอย่างก็ยังมีการปฏิบัติกันอยู่ เช่น พิธีเอาเด็กเข้าสะเอว (hetzmek) ที่เอ่ยถึงใน หยกเงาและเถ้าควัน
ปฏิทินมายา (source: chichenitza.com)
ชาวมายามีความปราดเปรื่องในด้านคณิตศาสตร์ ภาษาภาพ และศิลปะ มีการสร้างวิหารทรงพีระมิดไว้บูชาเทพเจ้า มีการใช้สีฟ้าอันเป็นเอกลักษณ์ แต่ที่ดังจนทุกคนจำกันได้คือ ดาราศาสตร์ และปฏิทินมายา ที่สิ้นสุดในวันที่ 21 ธันวาคม 2012 เลยมีคนเอาไปลือว่าโลกจะแตกในปีนั้น แต่สุดท้ายก็ไม่มีอะไรเกิดขึ้น
สีฟ้าของชาวมายา จากภาพเขียนฝาผนัง (source: Azulmaya.com)
+ อินคา (Incan Civilization)
มาชูปิกชู (source: shutterstock)
เป็นอารยธรรมที่ยิ่งใหญ่ที่สุดในทวีปอเมริกาใต้ ถือกำเนิดช่วงศตวรรษที่ 15 ห่างจากมายาหลายพันปี ศูนย์กลางอยู่แถบเทือกเขาแอนดีส ปัจจุบันคือเปรู ชิลี รวมไปถึงบางส่วนของเอกวาดอร์ โบลิเวีย อาร์เจนตินา นครที่มีชื่อเสียงที่สุดคือ มาชูปิกชู (Machu Pichu) ที่เปรู ชาวอินคาเก่งด้านสถาปัตยกรรม ระบบชลประทาน เกษตรกรรมบนภูเขา มีระบบถนนที่กว้างใหญ่ไพศาล และชอบเลี้ยงตัวลามา นับถือเทพสุริยะ และไม่มีภาษาเขียน ใช้วิธีจดบันทึกด้วยการมัดปมเชือก
quipu การจดบันทึกของชาวอินคา (source: pantip.com)
ชาวอินคายังขึ้นชื่่อเรื่องทองคำด้วย และความมั่งคั่งนี้ก็เป็นเหตุให้กองทัพสเปนซึ่งนำโดย ฟรานซิสโก้ ปีซาร์โร่ (Francisco Pizarro) บุกพิชิตจนอาณาจักรล่มสลาย แต่ก่อนหน้านั้น จักรวรรดิอินคาก็อ่อนแอลงแล้วด้วยสงครามกลางเมืองและโรคฝีดาษ
+ แอซเท็ก (Aztec Civilization)
Pyramid of the Sun อันยิ่งใหญ่ (source: wikipedia)
เป็นจักรวรรดิที่ถือกำเนิดช่วงศตวรรษที่ 14 บริเวณตอนกลางของเม็กซิโก ในแผนที่คืออยู่ทางเหนือของมายาอีกที เมืองหลวงคือ เตนอคทิตลัน (Tenochtitlan) ซึ่งปัจจุบันอยู่ในเม็กซิโกซิตี้ ชาวแอซเท็กมีชื่อเรียกเรียกอีกชื่อหนึ่งว่า Mexica จึงเชื่อกันว่าเป็นบรรพบุรุษของชาวเม็กซิโก ชาวแอซเท็กขึ้นชื่อเรื่องพิธีกรรม โดยเฉพาะการสร้างพีระมิดและบูชายัญมนุษย์ แบบควักหัวใจสดๆ
พิธีบูชายัญมนุษย์ (source: wikipedia)
แอซเท็กรุ่งเรืองถึงขีดสุดในสมัยของกษัตริย์มอนเตซูม่าที่ 2 (Montezuma II : 1502-1520) แต่ก็ล่มสลายในเวลานั้นเช่นกัน ด้วยฝีมือของกองทัพสเปน ภายใต้การนำของ เฮอร์นัน กอร์เตส (Hernan Cortes) ชาวแอซเท็กเป็นนักรบชั้นยอดก็จริง แต่เข้าใจผิดว่ากอร์เตสเป็นเทพเจ้า จึงเชื้อเชิญให้เข้าไปอยู่ในเมืองและต้อนรับอย่างดี
source: Bettmann/Getty
* สรุปง่ายๆแบบคร่าวๆตามความเข้าใจของตัวเอง *
- มายาเก่ากว่าอินคากับแอซเท็กหลายพันปี ไม่มีใครรู้ว่ามายาล่มสลายยังไง ส่วนอินคากับแอซเท็กถูกสเปนพิชิต แต่ทั้งสามดินแดนก็โดนชาวยุโรปล่าอาณานิคมเหมือนกัน
- แอซเท็กอยู่ในเม็กซิโก (อเมริกาเหนือ) มายาอยู่ใต้ลงมาบริเวณคาบสมุทรยูกาตัน (อเมริกาเหนือ+กลาง) อินคาอยู่เทือกเขาแอนดีส (อเมริกาใต้) และมีขนาดใหญ่สุด
https://www.ducksters.com
- ในวัฒนธรรมกระแสนิยมปัจจุบัน มายาดังเรื่องดาราศาสตร์ อินคาดังเรื่องมาชูปิกชู แอซเท็กดังเรื่องการรบ
(source: slideserve.com)
โฆษณา
- ดาวน์โหลดแอปพลิเคชัน
- © 2026 Blockdit
