Blockdit Logo
Blockdit Logo (Mobile)
สำรวจ
ลงทุน
คำถาม
เข้าสู่ระบบ
มีบัญชีอยู่แล้ว?
เข้าสู่ระบบ
หรือ
ลงทะเบียน
BETTERCM
•
ติดตาม
24 มิ.ย. 2025 เวลา 05:56 • สุขภาพ
ผลการศึกษาชี้! เด็กที่ได้รับยาปฏิชีวนะเร็ว เสี่ยงติดเชื้อ และใช้ยาปฏิชีวนะมากขึ้นในอนาคต
ผลการศึกษาจากไอซ์แลนด์ที่ติดตามเด็กกว่า 20,000 คน พบว่า:
- เด็กที่ได้รับยาปฏิชีวนะในช่วงแรกเกิดหรือวัยทารก มีความเสี่ยงสูงต่อ:
- การติดเชื้อระบบทางเดินหายใจ ทางเดินอาหาร และทางเดินปัสสาวะ
- การใช้ยาปฏิชีวนะบ่อยขึ้นในวัยเด็ก
- การเป็นโรคหอบหืด
- กลุ่มที่เสี่ยงที่สุด คือ ทารกที่ได้รับยาปฏิชีวนะนานกว่า 48 ชั่วโมง ในช่วง 7 วันแรกหลังคลอด
รายละเอียดการศึกษา
- ตีพิมพ์ใน The Pediatric Infectious Disease Journal
- กลุ่มตัวอย่าง: เด็ก 22,393 คน ที่เกิดระหว่างปี 2010-2019 ในไอซ์แลนด์
- แบ่งกลุ่มตามการได้รับยาปฏิชีวนะ:
1. กลุ่ม 1 (1,496 คน): ทารกที่คลอดโดยผ่าคลอด และแม่ได้รับยาปฏิชีวนะก่อน/ระหว่างผ่าตัด
2. กลุ่ม 2 (3,413 คน): ทารกคลอดธรรมชาติ แต่แม่ได้รับยาปฏิชีวนะระหว่างคลอด
3. กลุ่ม 3 (356 คน): ทารกคลอดธรรมชาติ และได้รับยาปฏิชีวนะนาน >48 ชั่วโมง ใน 7 วันแรกหลังคลอด
4. กลุ่มควบคุม (17,128 คน): ไม่ได้รับยาปฏิชีวนะช่วงคลอดหรือ 6 เดือนแรก
ผลลัพธ์สำคัญ
1. ความเสี่ยงการติดเชื้อและใช้ยาปฏิชีวนะ
- IRR (Incidence Rate Ratio): ค่าที่สูงกว่า 1 แสดงความเสี่ยงเพิ่มขึ้น
- กลุ่ม 3 (ทารกที่ได้รับยาปฏิชีวนะนานในสัปดาห์แรก) มีความเสี่ยงสูงสุด โดยเฉพาะโรคในระบบทางเดินปัสสาวะ (เสี่ยงเพิ่ม 104%)
(รายละเอียดอ่านในบทความ)
2. ความเสี่ยงโรคหอบหืด
- ทุกกลุ่มที่ได้รับยาปฏิชีวนะเร็ว มีความเสี่ยงโรคหอบหืดเพิ่มขึ้น:
- กลุ่ม 1: เสี่ยงเพิ่ม 32%
- กลุ่ม 2: เสี่ยงเพิ่ม 27%
- กลุ่ม 3: เสี่ยงเพิ่ม 91%
- ความเสี่ยงชัดเจนหลังอายุ 3 ขวบ และสูงสุดหลังอายุ 8 ขวบ
3. หูชั้นกลางอักเสบ จนต้องผ่าตัดใส่ท่อในหู (Tympanostomy) เพื่อปรับความดันระหว่างช่องหู
- พบมากขึ้นในกลุ่ม 1 (เสี่ยงเพิ่ม 28%) และกลุ่ม 3 (เสี่ยงเพิ่ม 33%)
สาเหตุที่เป็นไปได้: ไมโครไบโอมและระบบภูมิคุ้มกัน
- ยาปฏิชีวนะทำลาย สมดุลแบคทีเรียดีในร่างกาย (microbiome) ซึ่งสำคัญต่อการพัฒนาภูมิคุ้มกัน
- การศึกษาก่อนหน้ารายงานว่า สัตว์ทดลองที่ได้รับยาปฏิชีวนะเร็ว มีระบบภูมิคุ้มกันอ่อนแอลง
- แม้ยังไม่พบกลไกชัดเจน แต่ผลการศึกษานี้ตอกย้ำความจำเป็นในการใช้ยาปฏิชีวนะอย่างระมัดระวังในเด็กเล็ก
ข้อสรุปและข้อแนะนำ
1. ยาปฏิชีวนะเป็นยาที่จำเป็น แต่มีการใช้เกินความจำเป็น โดยเฉพาะในเด็ก
2. ควรหลีกเลี่ยงการใช้ยาปฏิชีวนะโดยไม่จำเป็นในทารกและเด็กเล็ก
3. แพทย์และผู้ปกครองต้องร่วมกันตัดสินใจให้ดีก่อนใช้ยาปฏิชีวนะทุกครั้ง
4. ต้องการการศึกษาต่อไป เพื่อหาวิธีปกป้องไมโครไบโอมในเด็กที่ต้องได้รับยาปฏิชีวนะ
> "การใช้ยาปฏิชีวนะอย่างเหมาะสมคือหัวใจสำคัญ เพื่อสุขภาพระยะยาวของเด็ก"
> — ผู้วิจัยสรุป
Study: Early antibiotics tied to higher risk of childhood infections, antibiotic use, and asthma
https://www.cidrap.umn.edu/antimicrobial-stewardship/study-early-antibiotics-tied-higher-risk-childhood-infections-antibiotic
.
การศึกษาชี้! การได้รับยาปฏิชีวนะช่วงตั้งครรภ์หรือวัยเด็กเล็ก เพิ่มเสี่ยงโรคผื่นภูมิแพ้ผิวหนังในเด็ก
ผลการศึกษาจากการทบทวนงานวิจัย 39 ชิ้น
นักวิจัยได้ทำการวิเคราะห์ (meta-analysis) จากงานวิจัยกลุ่มประชากร (cohort studies) จำนวน 39 ชิ้น ที่ศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างการได้รับยาปฏิชีวนะ กับความเสี่ยงต่อการเกิดโรคผื่นภูมิแพ้ผิวหนัง (Atopic Dermatitis: AD) ในเด็ก โดยมีกลุ่มตัวอย่างรวมกว่า 7.4 ล้านคน ผลการศึกษาพบว่า:
- เด็กที่ได้รับยาปฏิชีวนะ ช่วงตั้งครรภ์หรือวัยเด็กเล็ก (ต่ำกว่า 5 ปี) มีความเสี่ยงเกิด AD เพิ่มขึ้น 22%
- การได้รับยาปฏิชีวนะในวัยเด็กหลังคลอด มีความเสี่ยงสูงกว่าได้รับยาปฏิชีวนะช่วงตั้งครรภ์
ปัจจัยที่อาจส่งผลต่อความเสี่ยง
1. ภูมิภาค: เด็กอเมริกัน/ยุโรป มีความเสี่ยงสูงกว่าเด็กเอเชีย
2. ประเภทและความถี่ของการใช้ยาปฏิชีวนะ:
- ยาบางชนิดอาจส่งผลต่อความเสี่ยงต่างกัน
- ยิ่งได้รับบ่อยครั้ง ยิ่งเพิ่มความเสี่ยง
3. เกณฑ์การวินิจฉัย AD: การศึกษาที่ใช้เกณฑ์ต่างกันอาจให้ผลแตกต่าง
กลไกที่เป็นไปได้
แม้ว่ายังไม่ทราบกลไกที่ชัดเจน แต่การศึกษาก่อนหน้าในสัตว์ทดลองพบว่า:
- ยาปฏิชีวนะทำลายสมดุลจุลชีพในร่างกาย (microbiome)
- อาจรบกวนการพัฒนาระบบภูมิคุ้มกันของเด็ก
- ทำให้เกิดภาวะภูมิไวเกิน (hypersensitivity) และอาการผิวหนังอักเสบ
ข้อจำกัดของการศึกษา
- มีอคติบางประการ เช่น อคติการเลือกกลุ่มตัวอย่าง (selection bias) และอคติการตีพิมพ์ (publication bias)
- ยังมีปัจจัยอื่นที่ไม่ได้ควบคุม เช่น พันธุกรรม สภาพแวดล้อม การเลี้ยงลูกด้วยนมแม่
- ต้องการ การศึกษาคุณภาพสูงเพิ่มเติม เพื่อยืนยันผล
คำแนะนำสำหรับอนาคต
นักวิจัยเสนอว่า งานวิจัยในอนาคตควรพิจารณาปัจจัยต่อไปนี้:
- ประเภทและขนาดยาปฏิชีวนะ ที่ได้รับ
- ผลของนมแม่ ต่อความเสี่ยง AD
- สภาพแวดล้อมในชนบท vs เมือง
- ความสม่ำเสมอในการใช้ยา
สรุปสำหรับผู้ปกครองและแพทย์
✅ ยาปฏิชีวนะจำเป็นในบางกรณี แต่ควรใช้อย่างระมัดระวัง
✅ หลีกเลี่ยงการใช้ยาปฏิชีวนะโดยไม่จำเป็น โดยเฉพาะในหญิงตั้งครรภ์และเด็กเล็ก
✅ ส่งเสริมการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่ ซึ่งอาจช่วยลดความเสี่ยงภูมิแพ้
> การรักษาด้วยยาปฏิชีวนะควรคำนึงถึงประโยชน์และความเสี่ยงในระยะยาว โดยเฉพาะในกลุ่มเด็กเล็ก"
> — ผู้วิจัยสรุป
การศึกษานี้ตีพิมพ์ใน eClinicalMedicine เมื่อวันที่ 12 มิถุนายน 2024
https://www.cidrap.umn.edu/antimicrobial-stewardship/study-antibiotics-during-pregnancy-early-childhood-increase-risk-chronic
.BETTERCM 2025.06.24
บทความอื่น
💥
ANTIBIOTICS
https://www.blockdit.com/articles/5de18016daa1882c9d623b9f
เชื้อดื้อยา
https://www.blockdit.com/posts/63ce7fa0d29952531aace459
WHO AWARE 2019
https://www.blockdit.com/articles/5d0a95c3f008130fffc75470
😈เชื้อดื้อยาอุบัติใหม่: ภัยคุกคามสุขภาพระดับโลก
https://www.blockdit.com/posts/67dd33992fd12a483d9b9aab
การใช้ยาอย่างสมเหตุผล
https://www.blockdit.com/articles/5cc86724fa66c810178ea071
Clinical Score: เครื่องมือดีที่ใช้ง่ายสำหรับเภสัชกรชุมชน
https://www.blockdit.com/articles/5d0f4406f7213c217421b9d8
ANTIBIOTICS กับหญิงให้นมบุตร
https://www.blockdit.com/posts/61e1205e8863b190feccd974
บันทึก
โฆษณา
ดาวน์โหลดแอปพลิเคชัน
© 2026 Blockdit
เกี่ยวกับ
ช่วยเหลือ
คำถามที่พบบ่อย
นโยบายการโฆษณาและบูสต์โพสต์
นโยบายความเป็นส่วนตัว
แนวทางการใช้แบรนด์ Blockdit
Blockdit เพื่อธุรกิจ
ไทย