1 ก.ค. 2025 เวลา 08:59 • หนังสือ

ภาวะผู้นำและจริยธรรมนักการเมือง

โดย พระพรหมคุณาภรณ์ (ป. อ. ปยุตฺโต)
แนวคิดหลัก: ผู้นำคือผู้ประสานนำพาไปสู่จุดหมายที่ดีงามและถูกต้องตามธรรม
คุณสมบัติสำคัญของ "ผู้นำ"
  • 1.
    เป็นกัลยาณมิตร: ทำเพื่อประโยชน์ของผู้อื่น สรรพสัตว์ และมนุษยชาติ
  • 2.
    เป็นผู้ค้นพบมรรคา: รู้ทางและบอกทางที่นำไปสู่จุดหมาย
  • 3.
    เป็นผู้ช่วยให้ผู้อื่นพึ่งตนเองได้: ส่งเสริมให้ผู้ตามศึกษา เรียนรู้ ฝึกฝน จนสามารถพ้นทุกข์และบรรลุจุดหมายได้ด้วยตนเอง
มีองค์ประกอบ 7 ด้าน:
  • 1.
    ตัวผู้นำ: คุณสมบัติภายในเป็นแกนกลาง
  • 2.
    ผู้ตาม (ผู้ร่วมไปด้วย): ความสัมพันธ์ที่ดีกับผู้ร่วมเดินทาง
  • 3.
    จุดหมาย: ความชัดเจน เข้าใจถ่องแท้ และแน่วแน่ในจุดหมาย
  • 4.
    หลักการและวิธีการ: ความสามารถในการนำหลักการและวิธีการไปสู่ความสำเร็จ
  • 5.
    สิ่งที่จะทำ: คุณสมบัติที่สัมพันธ์กับงานที่ต้องทำ
  • 6.
    สถานการณ์: ความสามารถในการจัดการกับสภาพแวดล้อมและปัญหา
  • 7.
    ความรู้รอบด้าน: รู้จักตน, รู้จักผู้ตาม, รู้จักงาน, รู้จักหลักการ, รู้จักวิธีการ, รู้จักสถานการณ์, และรู้จักจุดหมาย
หลัก "พรหมวิหาร 4" สำหรับผู้นำ
ผู้นำที่ดีต้องมีดุลยภาพ 2 ด้าน เพื่อให้ได้ทั้งคนและงาน โดยไม่เสียหลักการ:
  • 1.
    เมตตา-กรุณา-มุทิตา: ความรู้สึกเอื้อเฟื้อเกื้อกูลต่อเพื่อนมนุษย์
  • 2.
    อุเบกขา: ความรู้ความเข้าใจในความจริง เพื่อปรับความรู้สึกให้ถูกต้องเมื่อการทำตามความรู้สึกที่ดีอาจไม่เหมาะสม
จริยธรรมสำคัญของ "นักการเมือง"
  • ปัญญาที่รู้เข้าใจจุดหมายของงานการเมือง: เข้าใจเป้าหมายที่แท้จริงของการบริหารบ้านเมืองเพื่อประโยชน์สุขของประชาชน
  • จิตใจที่มุ่งมั่นต่อจุดหมายและใฝ่ดีต่อสังคม: มีฉันทะ (ความอยากที่ถูกต้อง) คือ อยากให้สิ่งต่างๆ ดีขึ้น อยากให้ชีวิตมีคุณค่า เป็นประโยชน์
  • ธรรมาธิปไตยเป็นแกนจริยธรรมของประชาธิปไตย: ยึดถือธรรมเป็นใหญ่ ใช้อำนาจตัดสินใจบนเกณฑ์แห่งธรรม ไม่ถือความชอบใจส่วนตัว
  • หลักการต้องสนองความมุ่งหมาย: ยึดถือหลักการ (ธรรม) เพื่อสร้างสรรค์ความดีงาม ความถูกต้อง และประโยชน์สุขที่แท้จริง
  • รักษาธรรม คู่กับอารักขาประชาชน: ปกป้องและส่งเสริมธรรมะควบคู่ไปกับการดูแลประชาชน
  • ปัจจัยดี คือเศรษฐกิจที่ทั่วถึงและเพียงพอ: ความเจริญทางเศรษฐกิจเป็นปัจจัยเกื้อหนุนความก้าวหน้าที่ดีงาม
  • แสวงปัญญาที่ทำให้ต้องการสิ่งที่ดีงามถูกต้องและเป็นจริง: ประชาชนต้องมีการศึกษา มีปัญญา เพื่อรู้ว่าอะไรคือสิ่งที่ควรต้องการอย่างแท้จริง ไม่ใช่แค่สิ่งที่ชอบใจ
  • จริยธรรมมาตรฐานของนักการเมืองต้องไม่ขาดจริยธรรมพื้นฐานของชาวบ้าน: นักการเมืองต้องมีคุณธรรมพื้นฐานเช่นเดียวกับคนทั่วไป
บทสรุป
ประชาธิปไตยที่ดีมีคุณภาพ จะเกิดขึ้นได้เมื่อนักการเมืองเป็นผู้แสดงออกถึงการพัฒนาคุณภาพของประชาชน และจริยธรรมเป็นหลักประกันคุณภาพของคน
โฆษณา