12 ต.ค. 2025 เวลา 10:39 • ข่าว

ปูใบ้แดงลาย มีพิษ ห้ามรับประทาน

จากข่าวที่มีผู้ใช้เฟซบุ๊ก สามารถ ส.มีชัย ไก่พม่าสายเลือดเงินล้าน โพสต์ในกลุ่ม นี่ตัวอะไร เป็นภาพของปูตัวหนึ่งที่มีสีแปลก ๆ มีจุดสีเหลืองอ่อนเต็มตัว โดยระบุว่า “นี่ปูอะไรครับ มีคนลงรูปที่จ.ระยอง แต่ยังไม่ทราบข้อมูลที่แน่ชัด เขาบอกมีพิษ”
ปูที่ปรากฎในภาพมีชื่อว่า ปูใบ้แดงลาย (Mosaic reef crab) ถูกจัดอยู่ในวงศ์ Xanthidae ซึ่งเป็นวงศ์ของปูแนวปะการังที่มักมีพิษร้ายแรง มีขนาดประมาณ 8 ถึง 10 เซนติเมตร มีสีแดงถึงส้ม และมีลวดลายจุดสีขาวบนกระดองที่คล้ายกับกระเบื้องโมเสก
ปูใบ้แดงลายมีพิษที่ชื่อ Saxitoxin (STX) เป็นสารอัลคาลอยด์และเป็นนิวโรท็อกซินที่ไม่ใช่เปปไทด์ (Non-peptide neurotoxin) ประกอบด้วยโครงสร้างวงแหวนแบบ Tricyclic skeleton และมีกลุ่มกัวนิดิเนียม (Guanidinium group)
Saxitoxin ออกฤทธิ์ผ่านกลไก Voltage-Gated Sodium Channels: VGSCs ซึ่งมีความสำคัญในการสร้างและนำส่งศักย์ไฟฟ้ากิจกรรม (Action Potential: AP) Saxitoxin จะปิดกั้น Voltage-Gated Sodium Channels ยับยั้งการไหลเข้าของไอออน Na + ทำให้เกิดความล้มเหลวของการส่งกระแสประสาท (nerve impulse transmission) ซึ่งนำไปสู่การทำงานของระบบประสาท, ระบบหายใจ, และระบบย่อยอาหารที่ผิดปกติ
ผู้ที่ได้รับพิษ Saxitoxin จะมีอาการชา (Paresthesia) ซึ่งเริ่มที่บริเวณริมฝีปากและลิ้น (tingling of the lips and tongue) จากนั้นอาจลามไปยังใบหน้า นิ้วมือ และนิ้วเท้า ซึ่งเกิดได้ในช่วง 30 นาทีถึง 2 ชม. หลังได้รับพิษ
หากมีอาการรุนแรง ผู้ป่วยจะสูญเสียการประสานงานของร่างกาย (Ataxia) และปัญหาในการสื่อสาร เช่น พูดลำบาก (Dysphonia) และกลืนลำบาก (Dysphagia). ภาวะรุนแรงสูงสุดคืออัมพาตของแขนขาและลำตัว (Paralysis) จนนำไปสู่ภาวะล้มเหลวของทางเดินหายใจ และเสียชีวิตหลังได้รับพิษได้เพียงไม่กี่ชั่วโมง
โดยเนื้อและอวัยวะภายในร่างกายคือแหล่งที่สะสมพิษ Saxitoxin เอาไว้มากที่สุด คือ 200–10,000 MU/g รองลงมาคือ เหงือก ที่ 180–3,000 MU/g ส่วนขาและกล้ามมีอยู่ในระดับต่ำ 0.21–116.1 MU/g และมีความทนทานต่อความร้อนสูง การปรุงอาหารจึงไม่สามารถทำลายพิษของปูได้
หากใครมีอาการที่กล่าวมาข้างต้น หรือเคยมีประวัติกินหรือสัมผัส กับปูที่ต้องสงสัยว่าจะเป็นปูใบ้ลายแดง ควรรีบพบแพทย์เพื่อทำการรักษาโดยด่วน
อ้างอิง
โฆษณา