[Histofun Deluxe] 🇮🇷 สรุปย่อประวัติศาสตร์อิหร่าน ตั้งแต่ยุคโบราณจนถึงสิ้นสุดระบอบชาห์ ประมาณ 2,700 ปีก่อนคริสตกาล: อารยธรรมอีลอม (Elamite Civilization) ทางตะวันตกของอิหร่าน

สำรวจ
ลงทุน
คำถาม

มีบัญชีอยู่แล้ว?หรือ

Histofun Deluxe

ยืนยันแล้ว

•

3 มี.ค. เวลา 13:00 • ประวัติศาสตร์

🇮🇷 สรุปย่อประวัติศาสตร์อิหร่าน ตั้งแต่ยุคโบราณจนถึงสิ้นสุดระบอบชาห์

ประมาณ 2,700 ปีก่อนคริสตกาล: อารยธรรมอีลอม (Elamite Civilization) ทางตะวันตกของอิหร่าน

ประมาณ 1,500 ปีก่อนคริสตกาล: ราชวงศ์อันซาไนต์ (Anzanite dynasty) เริ่มต้นปกครองอีลอม

ประมาณ 1,100 ปีก่อนคริสตกาล: อารยธรรมอีลอมรุ่งเรืองถึงขีดสุด

678 ปีก่อนคริสตกาล: ชาวมีดส์ (Medes) ทางตอนเหนือของอิหร่านสร้างจักรวรรดิของตนขึ้นมา ภายหลังการล่มสลายของจักรวรรดิอัสซีเรียใหม่

550 ปีก่อนคริสตกาล: ไซรัสมหาราช (Cyrus The Great) ที่มีศูนย์กลางอำนาจในดินแดนปาร์ส (Pars - เป็นที่มาของชื่อเปอร์เซีย) ทางตะวันตกเฉียงใต้ของอิหร่าน โค่นล้มจักรวรรดิของชาวมีดส์ และครองอำนาจเหนืออิหร่านภายใต้ราชวงศ์อะคีเมนิด (Achaemenid Empire)

539 ปีก่อนคริสตกาล: ไซรัสพิชิตจักรวรรดิบาบิโลน

525 ปีก่อนคริสตกาล: แคมไบซิสที่ 2 (Cambyses II) โอรสของไซรัสพิชิตอียิปต์

490 ปีก่อนคริสตกาล: ดาริอัสที่ 1 (Darius I) รุกรานดินแดนกรีก แต่พ่ายแพ้ที่ยุทธการที่มาราธอน (Battle of Marathon)

334-330 ปีก่อนคริสตกาล: อเล็กซานเดอร์มหาราชทำสงครามในอิหร่าน ชัยชนะของมาชิโดเนีย ยึดครองเมโสโปเตเมียและเปอร์เซีย (อิหร่าน) ราชวงศ์อะคีเมนิดล่มสลาย

312 ปีก่อนคริสตกาล: อิหร่านถูกปกครองโดยจักรวรรดิเซลูซิด (Seleucid) ที่ก่อตั้งโดยอดีตแม่ทัพของอเล็กซานเดอร์

140 ปีก่อนคริสตกาล: ราชวงศ์พาร์เธีย (Parthian) โค่นล้มจักรวรรดิเซลูซิด

ค.ศ. 224: อาร์เดชีร์ (Ardeshir) โค่นล้มราชวงศ์พาร์เธีย ก่อตั้งราชวงศ์ซาเซนิด (Sassanid) ปกครองอิหร่าน

ค.ศ. 260: ชาห์ปูร์ที่ 1 (Shahpur I) ทำสงครามกับจักรวรรดิโรมัน โดยจับกุมตัวจักรพรรดิวาเลเรียน (Valerian) ของโรมันได้

ค.ศ. 637: ชาวมุสลิมรุกรานอิหร่าน ยึดครองเทซีฟอน (Ctesiphon) เมืองหลวงของราชวงศ์ซาเซนิด

ค.ศ. 641-42: ราชวงศ์ซาเซนิดล่มสลาย อิหร่านอยู่ภายใต้อิสลามตั้งแต่นั้น

ค.ศ. 819: จักรวรรดิซามานิด (Samanid) ปกครองอิหร่าน ศาสนาอิสลามยังคงเป็นศาสนาประจำชาติ แต่วัฒนธรรมเปอร์เซียได้รับการฟื้นฟูขึ้นมาใหม่

ค.ศ. 977: ราชวงศ์กาซนาวิด (Ghaznavid) ปกครองพื้นที่ส่วนใหญ่ของอิหร่าน

ค.ศ. 1071: อิหร่านเป็นส่วนหนึ่งของจักรวรรดิเซลจุกเติร์ก (Seljuk Turk) ที่ก่อตั้งโดยตูริล เบก (Tughril Beg)

ค.ศ. 1220 : จักรวรรดิมองโกลบุกอิหร่านหลังจากทูตของมองโกลถูกสังหาร กองทัพมองโกลทำลายเมืองหลายแห่ง สังหารประชากรจำนวนมาก และก่อให้เกิดความเสียหายไปทั่วอิหร่าน

ค.ศ. 1350: การแพร่ระบาดของกาฬโรค ประชากรในอิหร่านกว่า 30% เสียชีวิต

ค.ศ. 1381: ติมูร์ (Timur) ขุนศึกเชื้อสายเติร์ก รุกรานและยึดครองอิหร่าน

ค.ศ. 1581: ราชวงศ์ซาฟาวิด (Safavid) ก่อตั้งโดยชาห์ อิสมาอิล (Shah Ismail)

ค.ศ. 1587: ยุคยิ่งใหญ่ของราชวงศ์ซาฟาวิด ภายใต้ชาห์ อับบาสที่ 1 (Shah Abbas I)

ทศวรรษ 1650: อิหร่านสูญเสียดินแดนให้กับชาติตะวันตก อาทิ รัสเซีย อังกฤษ และฝรั่งเศส

ค.ศ. 1736: ราชวงศ์ซาฟาวิดล่มสลาย

ค.ศ. 1796: ราชวงศ์กาจาร์ (Qajar) ถูกก่อตั้งขึ้น ภายหลังสงครามกลางเมือง

ค.ศ. 1813: อิหร่านพ่ายแพ้สงครามต่อรัสเซีย

ค.ศ. 1905: เกิดการปฏิวัติรัฐธรรมนูญ (Persian Constitutional Revolution) ก่อตั้งรัฐสภาของอิหร่าน

ค.ศ. 1908: ค้นพบน้ำมันในอิหร่าน

ค.ศ. 1914: อิหร่านประกาศตัวเป็นกลางในสงครามโลกครั้งที่หนึ่ง แต่ถูกยึดครองโดยชาติมหาอำนาจอย่างอังกฤษ รัสเซีย และออตโตมัน

ค.ศ. 1919: หลังสิ้นสุดสงครามโลกครั้งที่หนึ่ง อังกฤษพยายามปกครองอิหร่านภายใต้รัฐอารักขา แต่ไม่ประสบความสำเร็จ

ค.ศ. 1925: นายพลเรซา ข่าน (Reza Khan) รัฐประหารโค่นล้มราชวงศ์กาจาร์ สถาปนาตนเป็นพระเจ้าชาห์ เรซา แห่งราชวงศ์ปาห์ลาวี (Pahlavi) นำพาประเทศเข้าสู่ความทันสมัย ท่ามกลางการถูกต่อต้านจากกลุ่มเคร่งศาสนา

ค.ศ. 1935: อิหร่านกลายเป็นชื่อประเทศอย่างเป็นทางการ

ค.ศ. 1939: อิหร่านประกาศตัวเป็นกลางในสงครามโลกครั้งที่สอง แต่มีสัมพันธ์อันดีกับฝ่ายอักษะ

ค.ศ. 1941: อิหร่านถูกกองทัพอังกฤษและสหภาพโซเวียตยึดครอง เพื่อต้องการทรัพยากรน้ำมัน เรซา ข่าน ถูกบังคับให้สละราชสมบัติ พระโอรส พระเจ้าชาห์ โมฮัมหมัด เรซา ปาห์ลาวี (Mohammad Reza Pahlavi) ขึ้นครองราชย์

ค.ศ. 1951: นายกรัฐมนตรี โมฮัมหมัด มอสซาเดก (Mohammad Mosaddegh) ดำเนินนโยบายโอนถ่ายกิจการน้ำมันมาเป็นของรัฐ สร้างความไม่พอใจให้กับชาติตะวันตก

ค.ศ. 1953: รัฐบาลของมอสซาเดกถูกรัฐประหาร ภายใต้การสนับสนุนจากหน่วยสืบราชการลับของสหรัฐฯ และอังกฤษ รัฐบาลกษัตริย์นิยมถูกแทนที่ เพิ่มอำนาจสถาบันกษัตริย์และพระเจ้าชาห์

ค.ศ. 1963: พระเจ้าชาห์ดำเนินนโยบาย "ปฏิวัติสีขาว" (White Revolution) ปฏิรูปที่ดิน สังคม เศรษฐกิจ การศึกษาตามแนวทางตะวันตก สิทธิเลือกตั้งของสตรี ลดทอนอิทธิพลศาสนา

นโยบายและการปกครองของพระเจ้าชาห์ สร้างความไม่พอใจต่อกลุ่มเคร่งศาสนาและฝ่ายอนุรักษนิยม หน่วยตำรวจลับซาวัค (Savak) ถูกจัดตั้งขึ้นเพื่อจัดการกับฝ่ายที่ต่อต้านพระเจ้าชาห์

ค.ศ. 1978-1979: การปฏิวัติอิสลาม (Islamic Revolution) การต่อต้านพระเจ้าชาห์และปัญหาเศรษฐกิจและความเหลื่อมล้ำ นำไปสู่การก่อจลาจล การประท้วงหยุดงาน และการเดินขบวนครั้งใหญ่ รัฐบาลประกาศใช้กฎอัยการศึก

ค.ศ. 1979:

มกราคม: พระเจ้าชาห์และพระราชวงศ์ลี้ภัยออกจากประเทศ

กุมภาพันธ์: อยาตอลเลาะห์ คอมัยนี (Ayatollah Khomeini) ผู้นำการต่อต้านพระเจ้าชาห์เดินทางกลับมาอิหร่านในรอบ 14 ปี หลังลี้ภัยไปอยู่อิรักและฝรั่งเศส

เมษายน: ประชามติก่อตั้งสาธารณรัฐอิสลามอิหร่าน (Islamic Republic of Iran)

พฤศจิกายน: ชาวอเมริกัน 52 คน ถูกจับเป็นตัวประกันที่สถานทูตสหรัฐฯ ประจำกรุงเตหะราน

ธันวาคม: อยาตอลเลาะห์ คอมัยนี ดำรงตำแหน่งผู้นำสูงสุด (Supreme Leader) ของอิหร่าน

ค.ศ. 1980: พระเจ้าชาห์ โมฮัมหมัด เรซา ปาห์ลาวี สวรรคตที่สหรัฐฯ

ค.ศ. 1980-88: สงครามอิรัก-อิหร่าน

ค.ศ. 1981: สิ้นสุดวิกฤตตัวประกัน 444 วัน

ค.ศ. 1989: อยาตอลเลาะห์ คอมัยนี เสียชีวิต ประธานาธิบดีคาเมเนอี (Ayatollah Ali Khameinei) ดำรงตำแหน่งเป็นผู้นำสูงสุดคนใหม่ (ดำรงตำแหน่งถึงเดือนกุมภาพันธ์ 2026)

อ้างอิง

BBC. Iran profile - timeline. https://www.bbc.com/news/world-middle-east-14542438

N.S.Gill. Timeline of the Persian Empire. ThoughtCo. https://www.thoughtco.com/persian-history-timeline-119934

Iran Timeline and History Overview. Ducksters. https://www.ducksters.com/geography/country/iran_history_timeline.php

#HistofunDeluxe

โฆษณา

ดาวน์โหลดแอปพลิเคชัน

🇮🇷 สรุปย่อประวัติศาสตร์อิหร่าน ตั้งแต่ยุคโบราณจนถึงสิ้นสุดระบอบชาห์

ดาวน์โหลดแอปพลิเคชัน