9 มี.ค. เวลา 00:49 • เกม

รอยยิ้มที่หายไปของ Elizabeth เมื่อวัฒนธรรมที่ผลิตสร้างกับสภาพวัฒนธรรมที่เป็นจริงบิดผันรูปจริต

จะว่าไปแล้วตัวละครที่มีระดับขั้นการพัฒนาตั้งแต่เล่นจนจบเกมแบบก้าว​กระโดด เท่าที่คิดแวบตอนนี้คือ Elizabeth จาก BioShock: Infinite จากตัวละครผู้ช่วย ที่ไม่เกะกะผู้เล่นแถมยังช่วยผู้เล่นหากระสุนหายาให้เรา สู่มิติที่ลึกกว่าความเป็น NPC ธรรมดา
เนื่องจากเบื้องหลังของเธอนั้นค่อยข้างมืดหม่นพอดู เธอถูกพรากออกจากอกพ่อมาตั้งแต่ทารก แล้วถูกปิดกั้นเสรีภาพให้อยู่ในกรงเหมือนนกสวยงาม เมื่อออกมาพัฒนาการของเธอถูกพัฒนาจากเสรีภาพที่เธอค่อย ๆ รับจากการผจญภัยไปทีละน้อย ในขณะที่เสรีภาพหล่อหลอมเธอ อีกสิ่งหนึ่งคืออำนาจจากการมีเสรีภาพในนครลอยฟ้าที่ล้นเกินจนรู้สึกได้ นี้เองทำให้ตัวเธอตระหนักถึงอันตราย​พร้อมความเติบโตจากข้างใน
นครลอยฟ้าทุกอย่างถูกฉาบไว้ด้วยความสวยงาม สังคมที่ดูดี เอาเข้าจริงแล้ว เมื่อเธอมองเข้าเนื้อในเมืองนี้ มันก็พรากความไร้เดียงสาเธอไปจนหมดสิ้น ราวกับตอนพบเจอเธอต้นเกมและท้ายเกมเป็นคนละคนกันอย่างสิ้นเชิง
ผู้เขียนเรียกสิ่งนี้ว่าเป็นการปะทะเชือดเฉือน​กันระหว่างการหล่อหลอมของฮาบีตุส (habitus)​ คนละแบบ แปลไทยคือรูปจริต สิ่งนี้เกิดจากผลงานของชนชั้นนำ ผู้บัญญัติสังคม วัฒนธรรมในนครลอยฟ้า และผู้มีอำนาจของที่นี่คือ Comstock พ่อบุญธรรมเธอ
กล่าวจำเพาะคือ elizabeth เธอถูกเลี้ยงดูตั้งแต่เบเบาะและกักขังไว้ที่ Monument Island ซึ่งใช้เป็นทั้งที่ทดลองและวิจัยพลังเปิดมิติเธอ ที่นี่ไล่ไปตั้งแต่ห้องสมุดยันห้องนอน ทุกสิ่งคือสิ่งที่ comstock จัดหาไว้ให้ ภายในนั้นมีทั้งผลงานศิลปะหอไอเฟล รูปวาด Songbird เพื่อนคนเดียวของเธอ ชุดเดรสสไตล์ฝรั่งเศส หนังสือหลายหมื่นเล่มที่เขียนโดยนักวิทยาศาสตร์ของนครลอยฟ้า และกรุงปารีสคือสถานที่ที่เธอใฝ่ฝันที่จะไปสักครั้ง สิ่งที่เธอชอบล้วนมาจากสิ่งที่ถูกคัดมาให้กับเธอเพียงเท่านี้
comstock ได้ป้อนความรู้และอำนาจ ภายใต้สภาพแวดล้อมจำกัด โดยเขาหวังว่าเธอจะขึ้นมารับตำแหน่งแทนเขาในสักวันและกลายเป็นคนที่ไม่แยแสคนเบื้องล่างเหมือนเขาที่พร้อมให้เธอใช้พลังกดปราบผู้คนเหล่านั้นอย่างเยือกเย็น ทำให้ elizabeth​ มีความคิด นิสัยใจคอ​ และบุคลิกภาพ เฉพาะตัวเกิดเป็นฮาบีตุสรูปแบบนึงตามเขาปรารถนา
ไม่ว่าสิ่งนั้นได้ผลหรือไม่ เธอเองดูจะสนใจในอิสรภาพ​ พร้อมนิสัยที่เริงร่า และมองโลกในแง่ดี ที่สำคัญเธอเองเป็นสาวช่างฝัน ใฝ่ฝันว่าได้ท่องโลกกว้างตามอุดมคติเธอสักครั้ง และเหมือนว่าความฝันนั้นไม่ไกลเกินเอื้อม เมื่อ Booker​ มาถึงที่นี่..
booker ได้ทำให้เธอเห็นผ่านประสบการณ์จริงที่ จนเธอต้องพลิกกลับความคิดทั้งกับเรื่องพ่อบุญธรรมของเธอ เมืองลอยฟ้า อิสรภาพ เพราะมันกลับช่างตาลปัตรไปหมด
เพราะในโลกความจริงไม่ได้ถูกเซ็ทถูกแต่งเติมเหมือนในห้อง เหมือนตัวหนังสือที่เธออ่าน สิ่งเหล่านี้เป็นของจริง ไม่ใช่ภาพลวงตาที่ชนชั้นนำกำกับไว้ booker ได้'รื้อ'การครอบงำทางวัฒนธรรมโดยชนชั้นนำแก่เธอ และชี้ว่าตลอดที่ผ่านมาในชีวิตของ elizabeth เธอกำลังเผชิญกับความรุนแรงเชิงสัญญลักษณ์ย่อม ๆ ในภาย monument island เท่านั้น ซึ่งหมายถึงแนวคิด สุนทรียะ ลักษณะนิสัย ฯลฯ ของเธอ อาจเป็นภาวะถูกสิงหรือยอมให้สิงแบบวิถีของชนชั้นนำ
ตลอดทั้งเกมที่เธออยู่กับ booker แม้จะไม่ใช่เวลาทั้งชีวิตเหมือนกับตอนที่อยู่ monument island แต่นี่คือเวลาที่เพียงพอต่อการทำความเข้าใจโลกและเปลี่ยนแปลงจากสาวน้อบริสุทธิ์​สู่สาวที่จัดเจนต่อโลกภายในพริบตา
มันจึงเท่ากับว่า เมืองทั้งเมืองที่เป็นของจริงได้หล่อหลอมและขัดเกลาเธอใหม่ จนเธอรับและมีอีกรูปจริตนึง ซึ่งแทรกเข้ามากลางทางอย่างไม่ทัน​ตั้งตัว
หากเราจะนิยาม comstock เป็นกรงขังสำหรับเธอ ที่หล่อหลอมด้วยสภาพแวดล้อมจำเพาะแบบชนชั้นนำ เช่น สุนทรียภาพ อุดมคติ หนังสือวิทยาศาสตร์ เพื่อให้เธอยินยอมถูกครอบงำทำตามและสร้างรูปจริตแบบนี้ขึ้นมา ในอีกทางมันเพื่อหล่อเลี้ยงหรือรักษาทุนทางสัญลักษณ์ของเขาเอาไว้เอง(อำนาจ, บารมี, เกียรติ)​และส่งต่อให้กับเธอ
ส่วน booker​ ก็เป็นอิสรภาพสำหรับเธอ ที่ให้เผชิญกับการหล่อหลอมสภาพแวดล้อมของจริง เช่นเดียวกับการเติบโตแบบชนชั้นกลางระดับล่างที่เจอกับการแข่งขัน ความไร้ศีลธรรม ความเหลื่อมล้ำ ที่ตกอยู่ภายใต้ความรุนแรงเชิงโครงสร้าง นี่จึงเป็นสิ่งที่ elizabeth ต้องถูกรูปจริตด้านนึงคือส่วนที่เพิ่งเจอค่อย ๆ ไล่บี้ เบียดขับ อีกด้านที่เจอมาตั้งแต่เด็ก จนท้ายที่สุดเธอดูนิ่งสงบและกลายเป็นคนอื่นจากฮาบีตุสอีกแบบที่ก่อร่างสร้างตัวเธอขึ้นมา
บทความนี้ตามจริงแล้วกะจะเขียนเป็นประวัติตัวละคร​เนื่องในวันสตรีสากล แต่มันน่าจะมีอะไรอธิบาย​บุคลิกภาพ​ elizabeth ได้มากกว่านี้ ก็เลยพิมพ์เพิ่มขึ้นมาหน่อย พิมพ์​ไปมาจนน่าจะพ้นวันสตรีสากลไปแล้ว แต่อย่างไรก็ตาม elizabeth คือหนึ่งไอคอนนิคของสตรีในเกม ณ ทศวรรษ 2010 ที่ทั้งแข็งแกร่งและอ่อนโยน​เหมือนดอกกุหลาบ​ ที่สวยงามแต่ก็ปกป้องตัวเองได้
กราฟิก: เบอร์ตองไรท์เตอร์
เขียน: เบอร์ตองไรท์เตอร์​
โฆษณา