31 มี.ค. เวลา 09:50 • สุขภาพ

OFS: เมื่อต้องสั่ง "รังไข่หยุดทำงาน" เพื่อสู้มะเร็ง

"คุณหมอคะ ทำไมต้องฉีดยาให้ประจำเดือนหมดด้วย หนูยังอายุไม่เยอะเลย" นี่คือความกังวลใจพื้นฐานของคนไข้มะเร็งเต้านมวัยก่อนหมดประจำเดือน เมื่อหมอแนะนำให้ทำ Ovarian Function Suppression (OFS) หรือการระงับการทำงานของรังไข่ ซึ่งเป็นส่วนสำคัญของแผนการรักษา
การตัดสินใจสั่งให้โรงงานผลิตฮอร์โมนหลักของร่างกายหยุดทำงานชั่วคราวหรือถาวรนั้น มีเหตุผลทางการแพทย์ที่สำคัญยิ่งในการเพิ่มโอกาสการหายขาดและลดความเสี่ยงในการกลับมาเป็นซ้ำของโรค
📌 OFS คืออะไร → คือการใช้วิธีทางการแพทย์เพื่อหยุดยั้งไม่ให้รังไข่ผลิตฮอร์โมนเอสโตรเจน ซึ่งเปรียบเสมือนการ "ปิดก๊อกน้ำมัน" ที่เป็นเชื้อเพลิงหลักในการเติบโตของเซลล์มะเร็งเต้านมชนิดที่มีตัวรับฮอร์โมนเป็นบวก (HR+)
📌 ความสำคัญในคนไข้กลุ่มเสี่ยงสูง → ข้อมูลจากการศึกษาทางคลินิกระดับโลกยืนยันว่า ในผู้หญิงวัยก่อนหมดประจำเดือนที่มีความเสี่ยงสูง การทำ OFS ควบคู่ไปกับการใช้ยาต้านฮอร์โมน (เช่น Tamoxifen หรือ AI) ให้ผลการรักษาที่เหนือกว่าการใช้ยาต้านฮอร์โมนเพียงอย่างเดียว
📌 ใครที่ควรพิจารณาทำ OFS → มักแนะนำในผู้ที่วินิจฉัยมะเร็งตั้งแต่อายุน้อย (น้อยกว่า 35 ปี) ผู้ที่มีมะเร็งลุกลามไปยังต่อมน้ำเหลือง หรือผู้ที่ได้รับยาเคมีบำบัดแล้วแต่รังไข่ยังคงกลับมาทำงานได้ตามปกติ
3 แนวทางปฏิบัติเมื่อต้องทำ OFS
📍 1. การใช้ยาฉีดกลุ่ม GnRH agonist (เช่น Goserelin) เป็นวิธีที่นิยมที่สุดโดยการฉีดเข้าใต้ผิวหนังทุก 1 หรือ 3 เดือน ข้อดีคือเป็นวิธีที่ย้อนกลับได้ (Reversible) เมื่อหยุดยาประจำเดือนมีโอกาสกลับมาปกติ เหมาะสำหรับผู้ที่ยังต้องการมีบุตรในอนาคต
📍 2. การผ่าตัดเอารังไข่ออก (Oophorectomy) เป็นการทำให้รังไข่หยุดทำงานแบบถาวร เหมาะสำหรับคนไข้ที่ไม่ต้องการมีบุตรแล้ว หรือผู้ที่มีความเสี่ยงทางพันธุกรรมสูงอย่างยีน BRCA ผิดปกติ เพื่อลดความเสี่ยงทั้งมะเร็งเต้านมและมะเร็งรังไข่ไปพร้อมกัน
📍 3. การจัดการภาวะวัยทองก่อนกำหนด เนื่องจากระดับฮอร์โมนจะลดลงอย่างรวดเร็ว คนไข้มักมีอาการร้อนวูบวาบ ช่องคลอดแห้ง หรือกระดูกบางลง หมอแนะนำให้หมั่นออกกำลังกายเสริมมวลกระดูกและปรึกษาแพทย์เพื่อบรรเทาอาการอย่างถูกวิธี
การยอมให้รังไข่พักผ่อนคือการสร้างปราการป้องกันไม่ให้มะเร็งกลับมาทำร้ายเราได้อีกครั้ง
#หมอโภโชว์เรื่องนม #หมอโภคิน #มะเร็งเต้านม #ศัลยแพทย์เต้านม #สุขภาพผู้หญิง
อ้างอิง (References):
Aydiner, A., Igci, A., & Soran, A. (Eds.). (2019). Breast Disease: Management and Therapies (Vol. 2, 2nd ed.). Springer Nature Switzerland AG. https://doi.org/10.1007/978-3-030-16792-9
National Comprehensive Cancer Network. (2026). Breast Cancer (Version 2.2026). https://www.nccn.org/patients
โฆษณา