ภาวะอยากกินของแปลกในคนท้อง เกิดจากอะไร
ถ้าใครเคยตั้งครรภ์หรือเคยมีคนใกล้ตัวที่ตั้งครรภ์ จะพบว่าหญิงตั้งครรภ์มักมีอาการแปลกๆแบบที่คนปกติไม่ค่อยเป็น เช่น อยากกินของเปรี้ยวมากกว่าปกติ หรือไม่ก็อยากกินอะไรแปลกๆ เช่น เครื่องปรุง สิ่งของบางอย่าง แปลกสุดที่ผมเคยเจอคือน้ำมันเครื่อง
ภาวะดังกล่าวเรียกว่า ภาวะไพก้า (Pica) คือภาวะที่อยากรับประทานสารที่มิใช่อาหารและไม่มีคุณค่าทางโภชนาการอย่างต่อเนื่องเป็นระยะเวลาอย่างน้อย 1 เดือน โดยมีการจำแนกประเภทดังนี้
1. Pagophagia
รูปแบบของไพก้าที่มีการบันทึกไว้มากที่สุด ผู้ป่วยจะมีความกระหายในการเคี้ยวและกลืนน้ำแข็ง (Ice) เกล็ดน้ำแข็งในช่องแช่แข็ง (Freezer frost) ในปริมาณที่มากผิดปกติ และมักสัมพันธ์ทางคลินิกที่แนบแน่นที่สุดกับภาวะโลหิตจางจากการขาดธาตุเหล็ก (Iron Deficiency Anemia - IDA) ในหญิงตั้งครรภ์
2. Geophagia การตั้งใจบริโภคดิน (Earth), โคลน (Soil), ดินเหนียว (Clay), ดินสอพอง (Marl) หรือดินเผา (Baked clay) คนไข้กลุ่มนี้เสี่ยงที่จะได้รับโลหะหนักเข้าสู่ร่างกาย ซึ่งอาจส่งผลกระทบต่อเด็กในครรภ์ได้
3. Amylophagia คือพฤติกรรมการบริโภคแป้งดิบ (Raw starch) แป้งข้าวโพด (Cornstarch) แป้งข้าวเจ้า ไปจนถึงแป้งสำหรับซักรีด (Laundry starch) ผู้ป่วยมักหลงใหลในเนื้อสัมผัสของแป้งดิบ การบริโภคคาร์โบไฮเดรตเชิงเดี่ยวในปริมาณมหาศาลโดยปราศจากวิตามินและแร่ธาตุนี้ เป็นสาเหตุโดยตรงที่ทำให้เกิดภาวะทุพโภชนาการอย่างรุนแรง
คาดว่าภาวะไพกาเกิดจาก ฮอร์โมน Human Chorionic Gonadotropin (hCG) และเอสโตรเจน (Estrogen) ซึ่งผลิตออกมามากในช่วงที่มีการตั้งครรภ์ ส่งผลโดยตรงต่อการทำงานของระบบประสาทสัมผัส โดยเฉพาะอย่างยิ่งในช่วงไตรมาสแรกของการตั้งครรภ์ เช่น การเปลี่ยนแปลงการรับรู้กลิ่น (Odor perception) และความพึงพอใจต่อกลิ่น (Odor hedonicity) ทำให้เกิดการได้กลิ่น รับรส หรือความอยากอาหารแบบแปลกๆ
แล้วภาวะนี้อันตรายต่อเด็กและแม่มากน้อยแค่ไหน การศึกษาพบว่าภาวะไพกาทำให้เกิดความเสี่ยงที่ทารกจะได้รับอันตรายจากโลหะหนัก การที่แม่กินดินโคลน (Soil), ดินสอพอง (Marl), เศษเครื่องปั้นดินเผา (Pottery pieces), ดินเหนียว (Clay) และเศษสี (Paint chips) คือการสัมผัสกับสารตะกั่ว (Lead exposure) ซึ่งเป็นพิษต่อระบบประสาทของทารก
นอกจากนี้ ไพกายังเป็นสาเหตุของภาวะทุพพลภาพและขาดสารอาหารในทารก การศึกษาแบบจำลองการย่อยอาหารในหลอดทดลอง (In vitro GI models) โดยใช้ดินจากยูแกนดา แทนซาเนีย ตุรกี และอินเดีย พิสูจน์ให้เห็นว่า ดินเหนียวสามารถจับตัวกับธาตุเหล็กอิสระ และลดปริมาณการดูดซึมธาตุเหล็กจากสารละลายธาตุอาหารได้ถึงระดับเฉลี่ย 41% ถึง 75% กระบวนการนี้ทำให้ร่างกายไม่สามารถนำแร่ธาตุไปใช้ในกระบวนการเผาผลาญ (Metabolism) ได้ นำไปสู่การขาดสารอาหารในที่สุด
แล้วทุกคน เคยเห็นคนแพ้ท้องอยากกินอะไรบ้าง ลองเล่าให้กันฟังหน่อยครับ
อ้างอิง
Walter-Nicolet E, Marchand-Martin L, Morgan AS, Kaminski M, Benhammou V, Ancel PY, Tourneux P, Pierrat V, Durrmeyer X. Neurodevelopmental outcomes at five years in children born very preterm (24-31 weeks) exposed to opioids with or without midazolam: results from the French nationwide EPIPAGE-2 cohort study. Lancet Reg Health Eur. 2025 Feb 18;52:101242. doi: 10.1016/j.lanepe.2025.101242. PMID: 40060937; PMCID: PMC11883393.
Cameron EL. Pregnancy and olfaction: a review. Front Psychol. 2014 Feb 6;5:67. doi: 10.3389/fpsyg.2014.00067. PMID: 24567726; PMCID: PMC3915141.
- 16
โฆษณา
- ดาวน์โหลดแอปพลิเคชัน
- © 2026 Blockdit
