ดูซีรีส์เยียวยาโรคซึมเศร้าได้จริงหรือไม่ ?

Volume : ฉบับที่ 60 เดือนเมษายน 2569
Column : Believe it or not
Writer Name : นพ.กานต์ จำรูญโรจน์ ภาควิชาจิตเวชศาสตร์ คณะแพทยศาสตร์โรงพยาบาลรามาธิบดี มหาวิทยาลัยมหิดล
คำตอบ คือ จริงบางส่วน และไม่จริงเสมอไป กล่าวคือ กระบวนการสำคัญของการดูซีรีส์ก็คือการให้สมองได้รับสัมผัสกับงานศิลปะ เรื่องราว ภาพ และเสียงต่าง ๆ ดังนั้นส่วนที่จริงกับการเยียวยาโรคซึมเศร้าก็คือ หากการดูซีรีส์นี้ทำให้เกิดประสบการณ์ทางอารมณ์เชิงบวก หรือทำให้เกิดการเรียนรู้ ตระหนักรู้ใหม่ ๆ ที่เป็นประโยชน์ต่อจิตใจ
เช่น เป็นซีรีส์เรื่องโปรดที่ทำให้เกิดอารมณ์สุขใจที่ได้ดู จิตใจได้พักผ่อน หรือเป็นซีรีส์ที่มีการนำเสนอตัวละครซึ่งสามารถทำให้ผู้ป่วยรับรู้ว่ามีคนเข้าใจและร่วมรู้สึก (empathy) กับเขา กระตุ้นการเรียนรู้เกี่ยวกับอารมณ์ และการปรับตัวดูแลสุขภาพจิต ก็สามารถเป็นเหมือนการทำศิลปะบำบัด (art therapy) อย่างย่อม ๆ แบบหนึ่งได้เลยทีเดียว
อย่างไรก็ตาม หากซีรีส์ที่ผู้ป่วยได้ดูมีเนื้อหา ภาพ และเสียงที่ไปกระตุ้นอารมณ์ ความคิด ความทรงจำในอดีต ที่เป็นบาดแผลทางจิตใจของผู้ป่วย สมองก็จะได้รับสัมผัสในเชิงลบได้ และอาจส่งผลให้อาการของโรคซึมเศร้าแสดงออกมากขึ้น อีกแง่มุมหนึ่งที่ควรระมัดระวังคือการใช้เวลาไปกับการดูซีรีส์เป็นระยะเวลาที่มากเกินพอดี จนเข้าข่ายการเสพติดเชิงพฤติกรรม
ซึ่งจะส่งผลให้กระทบกับเวลาพักผ่อนดูแลสุขภาพของผู้ป่วย คุณภาพและปริมาณของการนอนหลับที่เหมาะสมลดน้อยลง และอาจทำให้ผู้ป่วยใช้เวลาลดน้อยลงในการปรับตัวและใช้ชีวิตกับเพื่อนมนุษย์และสิ่งแวดล้อมรอบข้างอย่างมีความสุขในระยะยาว
โฆษณา