พระเปิม หริภุญไชย /Phra Poem Hariphunchai ,Wat Phra That Hariphunchai/ 哈里奔猜帕奔古佛
พระกรุพันปีที่มีพุทธศิลป์สวยงามอลังการ...
พระเปิม เป็นหนึ่งในพระเครื่องเนื้อดินเผาที่มีความเก่าแก่และมีชื่อเสียงในมากสกุลพระลำพูน มีอายุการสร้างยาวนานกว่า 1,000 ปี สันนิษฐานว่าสร้างขึ้นในยุค อาณาจักรหริภุญไชย ราวพุทธศตวรรษที่ 16-17 โดยมีหลักฐานความเกี่ยวโยงกับการสถาปนาเมืองหริภุญไชย ของพระนางจามเทวี และนับเป็นพระพุทธปฏิมาที่ได้รับความนิยมสูงมาก
ที่มาของชื่อ "พระเปิม"
คำว่า "เปิม" มาจากภาษาท้องถิ่นของภาคเหนือ แปลว่า "แบน" หรือ "แป้น" ซึ่งเรียกตามพุทธลักษณะขององค์พระที่มีพิมพ์ทรงแบนกว้าง ตรงกลางนูนหนาแต่ขอบด้านข้างลาดเอียงลงไป ภาพรวมแลดูไม่กลมและไม่แบนจนเกินไป ทำให้คนโบราณเรียกขานสืบต่อกันมาว่า "พระเปิม"
พุทธศิลป์ของพระเปิม
เป็นลักษณะที่มีศิลปะร่วมสมัยที่ผสมผสานกันอย่างกลมกลืน โดยมีรายละเอียดที่น่าสนใจคือ
พระเปิมได้รับอิทธิพลศิลปะ พุทธศิลป์แบบอินเดีย สกุลช่างคุปตะ และปาละ ผสมผสานศิลปะทวารวดีและพุกาม
เป็นพระพุทธรูปปางมารวิชัย ประทับนั่งขัดสมาธิเพชรบนฐานบัวแก้ว 3 ชั้น องค์พระมีความล่ำสัน อวบอิ่ม ครองจีวรแบบห่มคลุม พระเศียรโล้นไม่มีพระเกตุมาลา
ผนังซุ้มโพธิ์ ฉากหลังเป็นผนังใบโพธิ์ ก้านโพธิ์พริ้วไหวสวยงาม มีกิ่งโพธิ์แตกแขนงอย่างสลับซับซ้อนและวิจิตรบรรจงเป็นอย่างยิ่ง
พระเปิม มีขนาดใหญ่และหนากว่าพระคง โดยมีความกว้างประมาณ 2.5-3 เซนติเมตร และสูงประมาณ 4 เซนติเมตร
พระเปิมถูกค้นพบในวัดโบราณหลายแห่งในพื้นที่จังหวัดลำพูน แต่กรุที่มีชื่อเสียงเป็นที่รู้จักกันและพบพระเปิมเป็นจำนวนมากที่สุด คือ
1. กรุวัดดอนแก้ว เป็นวัดร้าง ปัจจุบันคือโรงเรียนเวียงยอง ซึ่งพระเปิมที่พบในกรุนี้มีลักษณะพุทธศิลป์สวยงามและมีจำนวนมาก
วัดดอนแก้ว ปรากฏในตำนานว่าเป็นวัดที่พระนางจามเทวี ทรงสถาปนาขึ้น เรียกว่า วัดอรัญญิกรัมการาม ซึ่งพบโบราณวัตถุที่สำคัญ เช่น ศิลาจารึกอักษรมอญโบราณ และพระพุทธรูปหินทรายศิลปะหริภุญไชย
2. กรุปทุมวดีเจดีย์ หรือเจดีย์ทอง วัดพระธาตุหริภุญไชย มีการเปิดกรุอย่างเป็นทางการครั้งแรกราวปี พุทธศักราช 2474 โดยครูบาธรรมวิชัย และขุดค้นอีกครั้งในปี พุทธศักราช 2484 โดยเจ้าจักรคำขจรศักดิ์ เจ้าหลวงลำพูน ในสมัยนั้น พระบางส่วนนำออกแจกจ่ายให้ทหารไทยในสงครามโลกครั้งที่ 2
นอกจากนี้ยังพบพระเปิมจากกรุวัดมหาวันและกรุอื่นๆเช่น กรุวัดจามเทวี กรุวัดพระคงฤาษี กรุวัดประตูลี้ กรุครูขาว และกรุพระเจ้าหัวหมด แต่จำนวนพระที่พบมีน้อยกว่าสองกรุแรก
พระเปิม จัดเป็นพระเครื่องสกุลลำพูน ที่มีพุทธศิลป์ที่สวยงามโดดเด่นเป็นเลิศ เป็นพระกรุที่มีอายุนับพันกว่าปี จึงควรค่าแก่การศึกษาและอนุรักษ์ให้ถูกทิศทางที่ควรจะเป็น เพื่อการส่งต่อมรดกพุทธศิลป์จากรุ่นสู่รุ่นสืบไป
#พระเปิม #หริภุญไชย #ลำพูน #แก้วจักรพรรดิ #antique24
- 1
โฆษณา
- ดาวน์โหลดแอปพลิเคชัน
- © 2026 Blockdit
