7 มิ.ย. เวลา 16:10 • วิทยาศาสตร์ & เทคโนโลยี
สนามเครื่องบินเล็ก กองทัพอากาศ (ทุ่งสีกัน)

ต้องเข้าใจว่า โดรนไม่ได้มาแทนรถดับเพลิงหรือเครื่องบินโปรยน้ำขนาดใหญ่

ทั้งหมด โดรนมีจุดแข็งในการ "พบไฟเร็ว ควบคุมไฟเร็ว และลดการลุกลาม" ซึ่งช่วยประหยัดงบประมาณได้มากในระยะยาว
เปรียบเทียบต้นทุนโดยประมาณ
วิธีค่าใช้จ่ายเหมาะกับเจ้าหน้าที่เดินเท้าต่ำ-ปานกลางพื้นที่เข้าถึงง่ายรถดับเพลิงปานกลางใกล้ถนนเฮลิคอปเตอร์สูงมากไฟป่าขนาดใหญ่เครื่องบินโปรยน้ำสูงมากพื้นที่กว้างโดรนดับไฟต่ำ-ปานกลางจุดเริ่มต้นไฟป่า จุดร้อน พื้นที่เข้าถึงยาก
โดรนช่วยประหยัดงบประมาณอย่างไร
1. ตรวจพบไฟเร็ว
ถ้าโดรนตรวจพบจุดความร้อนตั้งแต่เริ่มต้น
  • 1.
    ​ไฟ 1 ไร่ อาจใช้เจ้าหน้าที่ 2-3 คน
  • 2.
    ​แต่ถ้าปล่อยจนลามเป็น 500 ไร่ จะต้องใช้กำลังคน รถ และอากาศยานจำนวนมาก
ต้นทุนการดับไฟเพิ่มขึ้นหลายสิบเท่า
2. ลดความเสี่ยงต่อชีวิตเจ้าหน้าที่
โดรนบินเข้าไปสำรวจในพื้นที่
  • 1.
    ​หน้าผา
  • 2.
    ​หุบเขา
  • 3.
    ​พื้นที่มีควันหนา
โดยไม่ต้องส่งคนเข้าไปก่อน
3. ใช้สารหน่วงไฟเฉพาะจุด
โดรนสามารถพ่นสารได้แม่นยำ
  • 1.
    ​แนวกันไฟ
  • 2.
    ​จุดความร้อน
  • 3.
    ​ต้นเพลิงขนาดเล็ก
ทำให้ใช้สารน้อยลง
ดับไฟได้จริงหรือไม่
ดับได้ดี
✅ ไฟหญ้า
✅ ไฟริมทาง
✅ ไฟป่าระยะเริ่มต้น
✅ จุดความร้อนที่เหลือหลังดับไฟ
✅ สร้างแนวกันไฟ
ดับได้จำกัด
⚠️ ไฟป่าขนาดหลายร้อยไร่
⚠️ ไฟเรือนยอดไม้สูง
⚠️ ไฟที่มีลมแรงมาก
กรณีเหล่านี้ต้องใช้หลายระบบร่วมกัน
  • 1.
    ​โดรนตรวจการณ์
  • 2.
    ​โดรนพ่นสารหน่วงไฟ
  • 3.
    ​เจ้าหน้าที่ภาคพื้นดิน
  • 4.
    ​เฮลิคอปเตอร์หรือเครื่องบินดับไฟ
โมเดลที่เหมาะกับประเทศไทย
สำหรับจังหวัดทางภาคเหนือและพื้นที่ป่าเขา
  • 1.
    ​โดรน Thermal ตรวจจับจุดร้อน
  • 2.
    ​โดรนพ่นสารหน่วงไฟ 30-70 ลิตร
  • 3.
    ​ศูนย์ควบคุมออนไลน์
  • 4.
    ​ทีมภาคพื้นดินขนาดเล็ก
รูปแบบนี้ใช้งบประมาณต่ำกว่าอากาศยานขนาดใหญ่มาก และสามารถเข้าถึงพื้นที่ห่างไกลได้รวดเร็ว
สำหรับโรงเรียนฝึกบินโดรน TYMN
นี่เป็นโอกาสที่น่าสนใจมากในอนาคต เพราะสามารถพัฒนาหลักสูตร
  • 1.
    ​นักบินโดรนเฝ้าระวังไฟป่า
  • 2.
    ​นักบินโดรนรักษาทรัพยากรธรรมชาติ
  • 3.
    ​นักบินโดรนดับไฟเบื้องต้น
  • 4.
    ​นักบินโดรนปลูกป่าและฟื้นฟูพื้นที่สีเขียว
ซึ่งเป็นทักษะที่มีแนวโน้มได้รับความต้องการเพิ่มขึ้นเรื่อย ๆ จากหน่วยงานป่าไม้ องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น และภาคเอกชนที่ดูแลพื้นที่ขนาดใหญ่
การบินดับไฟและรักษาพื้นที่สีเขียวด้วยโดรน กำลังเป็นภารกิจสำคัญทั่วโลก โดยสามารถแบ่งออกเป็น 4 กลุ่มงานหลัก ดังนี้
1. โดรนสำรวจและตรวจจับไฟป่า
วิธีการ
  • 1.
    ​บินลาดตระเวนพื้นที่ป่า
  • 2.
    ​ใช้กล้อง RGB และกล้องความร้อน (Thermal Camera)
  • 3.
    ​ตรวจจับจุดความร้อน (Hotspot)
  • 4.
    ​ส่งพิกัด GPS แบบเรียลไทม์ไปยังศูนย์ควบคุม
ประโยชน์
  • 1.
    ​พบไฟตั้งแต่ระยะเริ่มต้น
  • 2.
    ​ลดพื้นที่เสียหาย
  • 3.
    ​ลดความเสี่ยงต่อเจ้าหน้าที่ภาคพื้นดิน
2. โดรนดับไฟโดยตรง
วิธีการ
  • 1.
    ​บรรทุกน้ำ
  • 2.
    ​บรรทุกสารหน่วงไฟ
  • 3.
    ​โปรยน้ำหรือสารดับไฟลงจุดเกิดเหตุ
เหมาะกับ
  • 1.
    ​ไฟป่าขนาดเล็ก
  • 2.
    ​ไฟไหม้บนภูเขา
  • 3.
    ​พื้นที่เข้าถึงยาก
ข้อจำกัด
  • 1.
    ​บรรทุกน้ำได้จำกัด
  • 2.
    ​ต้องบินหลายเที่ยว
3. โดรนฟื้นฟูป่าและเพิ่มพื้นที่สีเขียว
วิธีการ
  • 1.
    ​ยิงเมล็ดพันธุ์ลงดิน
  • 2.
    ​โปรยเมล็ดพันธุ์จากอากาศ
  • 3.
    ​สร้างแผนที่พื้นที่เสื่อมโทรม
  • 4.
    ​ติดตามอัตราการงอกของต้นไม้
ตัวอย่างภารกิจ
  • 1.
    ​ปลูกป่าต้นน้ำ
  • 2.
    ​ฟื้นฟูพื้นที่หลังไฟป่า
  • 3.
    ​เพิ่มพื้นที่สีเขียวในชุมชน
โดรนปลูกป่าบางระบบสามารถปลูกเมล็ดได้หลายหมื่นเมล็ดต่อวัน
4. โดรนพ่นละอองน้ำลดฝุ่นและลดความร้อน
วิธีการ
  • 1.
    ​พ่นละอองน้ำในพื้นที่แห้งแล้ง
  • 2.
    ​ลดฝุ่น PM2.5
  • 3.
    ​สร้างแนวกันไฟชั่วคราว
  • 4.
    ​เพิ่มความชื้นให้พื้นที่ป่า
โดรน สามารถพ่นน้ำ หรือ สารเคมี ระงับไฟป่าได้ในขั้นต้น
หากนำไปใช้ในประเทศไทย
ภารกิจที่มีความต้องการสูง ได้แก่
  • 1.
    ​กรมป่าไม้
  • 2.
    ​กรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืช
  • 3.
    ​กรมทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม
  • 4.
    ​องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น
  • 5.
    ​บริษัทพลังงาน
  • 6.
    ​กลุ่มเกษตรกรและวิสาหกิจชุมชน
  • 7.
    ​มหาวิทยาลัยและสถาบันวิจัย
แนวทางสร้างอาชีพสำหรับนักบินโดรน
จากประสบการณ์ที่คุณกำลังพัฒนาหลักสูตรฝึกบินโดรนอยู่ สามารถต่อยอดได้เป็น
  • 1.
    ​นักบินสำรวจไฟป่า
  • 2.
    ​นักบินสำรวจทรัพยากรธรรมชาติ
  • 3.
    ​นักบินปลูกป่าทางอากาศ
  • 4.
    ​นักบินดับไฟด้วยโดรน
  • 5.
    ​นักวิเคราะห์ภาพถ่ายทางอากาศ
  • 6.
    ​ผู้ให้บริการทำแผนที่ GIS และ 3D Mapping
บินเพียง รายงานสถานการณ์ไฟป่าที่กำลังไหม้
ในอนาคต "นักบินโดรนรักษาสิ่งแวดล้อม" จะเป็นอาชีพที่มีความสำคัญมาก เพราะช่วยทั้งป้องกันไฟป่า ฟื้นฟูป่าไม้ และดูแลทรัพยากรธรรมชาติได้อย่างมีประสิทธิภาพ
แนวคิดสั้น ๆ ที่ใช้ประชาสัมพันธ์หลักสูตรได้คือ:
"บินโดรนไม่ใช่แค่การบังคับอากาศยาน แต่คือการปกป้องผืนป่า รักษาสิ่งแวดล้อม และสร้างอนาคตสีเขียวให้คนรุ่นต่อไป" 🌳🚁
แบบต่อสายยาง
สรุปสั้น ๆ คือ โดรนสามารถช่วยดับไฟได้จริง โดยเฉพาะการควบคุมไฟตั้งแต่ระยะเริ่มต้น และมักให้ผลคุ้มค่าที่สุดเมื่อใช้ร่วมกับระบบตรวจจับและทีมภาคพื้นดิน ไม่ใช่ใช้แทนทุกวิธีการดับไฟทั้งหมด ครับ 🌳🚁🔥
ขอบคุณข้อมูลดีๆ และภาพประมวลผล จาก Chat GPT
โฆษณา