1 ก.ค. เวลา 12:25 • วิทยาศาสตร์ & เทคโนโลยี

🔓 Anthropic ได้คืน! กระทรวงพาณิชย์สหรัฐฯ ปลดล็อก Claude Fable 5 หลังโดนแบนอยู่เกือบ 3 สัปดาห์

AI | 1 กรกฎาคม 2569 | BANKie
เรื่องนี้เป็นหนึ่งในดราม่า AI ที่เดือดที่สุดของปี เพราะไม่ค่อยบ่อยที่จะเห็นโมเดล AI เพิ่งออกมาได้ 3 วัน แล้วโดนรัฐบาลสั่งปิดแบบฉุกเฉิน ทว่าวันนี้บทนี้จบแล้ว กระทรวงพาณิชย์สหรัฐฯ ลงนามยกเลิก export controls บน Claude Fable 5 และ Mythos 5 เรียบร้อยเมื่อวาน (30 มิ.ย.) และ Fable 5 กลับมาให้ใช้งานได้ทั่วโลกวันนี้ ทั้งบน Claude.ai, Claude Platform, Claude Code และ Claude Cowork
ใครสมัคร Pro/Max/Team ไว้ก็จะได้โควตา Fable 5 คิดเป็น 50% ของ weekly usage limit ก่อน ไปจนถึงวันที่ 7 ก.ค. แล้วค่อยไปเป็นปกติ ส่วน Mythos 5 ยังไม่ได้คืนทุกคน ตอนนี้เปิดให้เฉพาะ ~100 บริษัทและหน่วยงานของสหรัฐฯ ที่ดูแลโครงสร้างพื้นฐานสำคัญ รอดูว่าจะขยายวงกว้างขึ้นเมื่อไหร่
เกิดอะไรขึ้น ย้อนเส้นเวลาฉบับกระชับ
Fable 5 กับ Mythos 5 เปิดตัวเมื่อ 9 มิ.ย. พอผ่านไปแค่ 3 วัน กระทรวงพาณิชย์ก็ออก order ให้ Anthropic ระงับการเข้าถึงทั้งสองโมเดลสำหรับ "คนต่างชาติ" ทุกคน ทั้งที่อยู่ในสหรัฐฯ หรือต่างประเทศ รวมถึงพนักงาน Anthropic ที่ถือพาสปอร์ตต่างประเทศด้วย
ต้นเหตุคือ Amazon พบ jailbreak ใน Fable 5 ที่สามารถให้โมเดลเขียน exploit code ได้ ฟังดูน่ากลัวจริงๆ แต่ Anthropic ออกมาชี้แจงว่า trick เดียวกันนี้ใช้ได้กับโมเดลอื่นด้วย ไม่ว่าจะเป็น Claude Opus 4.8 ของตัวเอง, GPT-5.5 ของ OpenAI หรือ Kimi K2.7 จากจีน ดังนั้นมันไม่ใช่ช่องโหว่เฉพาะตัว แค่ "งานด้าน defensive security ปกติ" ที่โมเดลฉลาดพอทำได้
รัฐบาลกับ Amazon ไม่ได้มองแบบนั้น และ order ก็ออกมา เพราะ Anthropic ไม่มีระบบตรวจสอบสัญชาติแบบ real-time ทางเดียวที่ทำได้คือปิดทั้งหมด
สิ่งที่ Anthropic ต้องทำเพื่อได้คืนมา
การที่ export controls ถูกยกเลิกไม่ใช่เพราะรัฐบาลใจอ่อน แต่ Anthropic ต้องทำการบ้านหลายอย่าง สิ่งที่ทำไปแล้วคือ train classifier ตัวใหม่ที่คอยสแกน prompt แบบเดียวกับที่ Amazon พบ และปิดกั้นได้มากกว่า 99% แล้ว ถ้าโดนบล็อก request นั้นจะถูกส่งต่อไปให้ Opus 4.8 แทน (แน่นอนว่าผู้ใช้จะรู้ว่าโดน redirect)
นอกจากนั้น ในฐานะเงื่อนไขที่รัฐมนตรีพาณิชย์ Howard Lutnick ลงนาม Anthropic ต้องตกลงว่าจะ: ล่าหา security problem เองโดยไม่ต้องรอให้คนอื่นมาแจ้ง, ประสานงานกับรัฐบาลก่อนปล่อยโมเดลใหม่ในอนาคต และรายงานทันทีถ้าพบการใช้งานในทางที่ผิด น่าสังเกตว่าการเจรจาครั้งนี้นำโดย co-founder Tom Brown ไม่ใช่ CEO Dario Amodei ซึ่งมีประวัติขัดแย้งกับรัฐบาลทรัมป์มาตลอดปี ก็ต้องส่งคนที่รัฐบาลคุยด้วยง่ายกว่าเข้าไปเจรจาแทน
ภาพใหญ่ที่น่ากังวลกว่า
เรื่องนี้ไม่ได้จบแค่ว่า Anthropic ได้โมเดลคืน สิ่งที่ชัดขึ้นคือรัฐบาลสหรัฐฯ ยังไม่มีกระบวนการที่ชัดเจนรองรับ frontier AI ในระดับที่ทรงพลังแบบ Fable 5 คราวนี้ใช้ export controls เป็น emergency brake เพราะไม่มีเครื่องมืออื่น ซึ่งหยาบและสร้างความเสียหายให้ผู้ใช้ทั่วโลกไปด้วย
ความน่ากลัวที่ Anthropic เคยทดสอบไว้จริงๆ คือโมเดล Mythos รุ่นก่อนหน้าสามารถค้นหาและ exploit zero-day bugs ข้ามทุก major OS และ browser ได้ รวมถึงช่องโหว่อายุ 27 ปีใน OpenBSD ด้วย ดังนั้นความกังวลของรัฐบาลไม่ได้ไร้สาระทั้งหมด
Anthropic กำลังเสนอ framework ใหม่เพื่อประเมินความอันตรายของ jailbreak แบบมีมาตรฐาน โดยวัด 4 มิติ ได้แก่ Capability gain (ช่วยให้ทำอะไรได้เพิ่มขึ้นแค่ไหน), Breadth (เปิด attack vector กี่แบบ), Ease of weaponization (ต้องใช้ทักษะแค่ไหนถึงจะเอาไปทำร้ายจริง) และ Discoverability (หา trick นี้ได้ง่ายแค่ไหน) พร้อม HackerOne bug bounty program สำหรับ Fable 5 โดยเฉพาะ
ส่วน OpenAI ก็ไม่ต่างกัน ก่อนหน้านี้ preview GPT-5.6 ให้กับกลุ่มเล็กๆ ที่ผ่าน government review ก่อน แทนที่จะปล่อยสาธารณะ เพราะโมเดลระดับนี้ช่วยแพทช์บั๊กได้เท่ากับที่มันหาบั๊กให้แฮกเกอร์ได้
📌 The Hacker News | Forbes | Al Jazeera
#Anthropic #ClaudeFable5 #AI #Cybersecurity #ExportControls #ITNews
โฆษณา