นายสนั่น สุมิตร(พ.ศ 2453 - 2539) : ผู้บริหาร ศธ.ที่ริเริ่มงานสำคัญๆไว้หลายเรื่อง
นายสนั่น สุมิตร (นามสกุล "สุมิตร"เป็นนามสกุลพระราชทาน ให้แก่บุตรหลานของนาย "สมิธ" เมื่อพ.ศ 2461) เกิดเมื่อวันที่ 12 เมษายน พ.ศ. 2453 ที่ตำบลสีลม อำเภอบางรัก จังหวัดพระนคร เป็นบุตรคนสุดท้องของนายเออร์เนสต์ สเปนซ์ สมิธ(Ernest Spence Smith)และนางชุ่ม สมิธ บิดารับราชการสังกัดกระทรวงธรรมการ
นายสนั่น ได้รับการศึกษาระดับประถมที่โรงเรียนเซนต์โยเซฟคอนเวนต์ เข้าเรียนชั้นมัธยมตอนต้นที่โรงเรียนมัธยมวัดปทุมคงคา ย้ายไปเรียนชั้นมัธยมปีที่ 3 ที่โรงเรียนสวนกุหลาบวิทยาลัย จบชั้นมัธยมบริบูรณ์ชาย(มัธยมปีที่ 8) ในพ.ศ 2468 (เมื่ออายุ 15 ปี) สมัยนั้นผู้ที่สอบไล่ได้ชั้นมัธยมปีที่ 8 คะแนนร้อยละ 75 ขึ้นไปและอายุไม่เกิน 18 ปี มีสิทธิ์สอบชิงทุนเล่าเรียนหลวง(King's Scholarship) ไปศึกษาต่อที่ต่างประเทศได้
แม้นายสนั่นจะมีสิทธิ์ แต่เห็นว่าตนเองยังอายุน้อยจึงสมัครใจเรียนชั้นมัธยมปีที่ 8 ซ้ำอีก 1 ปี เพื่อเน้นวิชาที่จำเป็นต่อการสอบชิงทุนให้พร้อมมากที่สุด
พ.ศ 2469 นายสนั่นสอบชิงทุนเล่าเรียนหลวงได้รับทุนไปศึกษาต่อที่ประเทศอังกฤษ เข้าเป็นนักเรียนประจำที่ Trent College ซึ่งเป็น Public School โดยเรียนระดับมัธยมศึกษาตอนปลายซ้ำอีก 3 ปี เพื่อเตรียมเรียนต่อระดับมหาวิทยาลัย ผลการเรียนอยู่ในระดับดี จึงได้เข้าเรียนมหาวิทยาลัยเคมบริดจ์ ในสาขาวิศวกรรมศาสตร์ ต่อมาได้เปลี่ยนสาขาเป็น วิทยาศาสตร์ ตามความต้องการของกระทรวงธรรมการ
นายสนั่นจบการศึกษาระดับปริญญาตรี (เกียรตินิยม) ทางวิทยาศาสตร์ (B.A.) สาขาเคมี ฟิสิกส์ ความร้อน แสง เสียง และคณิตศาสตร์ กระทรวงธรรมการขอให้เรียนวิชาครูเพิ่มอีก 1 ปี ได้รับประกาศนียบัตรวิชาการสอน จากมหาวิทยาลัยเคมบริดจ์ หลังเข้ารับราชการ 4 ปี ได้เข้าศึกษาต่อ ได้รับปริญญาโท (M.A.) จากมหาวิทยาลัยเคมบริดจ์
นายสนั่นเริ่มเข้ารับราชการตำแหน่งครูโทโรงเรียนสวนกุหลาบวิทยาลัย เมื่อ พ.ศ 2477 สอนวิชาวิทยาศาสตร์ พ.ศ 2480 กระทรวงธรรมการเปลี่ยนแผนการศึกษาชาติโดยยกเลิกหลักสูตรชั้นมัธยมปีที่ 7 และ 8 แล้วปรับเปลี่ยนเป็นหลักสูตรชั้นเตรียมอุดมศึกษาปีที่ 1 และปีที่ 2 เพื่อจะได้เป็นพื้นฐานสำหรับการเข้าเรียนต่อในมหาวิทยาลัย
พ.ศ.2481 นายสนั่นย้ายมาเป็นอาจารย์โรงเรียนเตรียมอุดมศึกษา ปฏิบัติหน้าที่หัวหน้าแผนกวิชาวิทยาศาสตร์ และผู้ช่วยผู้อำนวยการอีกหน้าที่หนึ่ง
พ.ศ 2487 ได้รับแต่งตั้งให้เป็นผู้อำนวยการโรงเรียนเตรียมอุดมศึกษาฯ พ.ศ 2493 ได้รับแต่งตั้งให้ดำรงตำแหน่งหัวหน้ากองโรงเรียนรัฐบาล กรมสามัญศึกษา
พ.ศ 2496 กระทรวงศึกษาธิการจัดตั้งวิทยาลัยเทคนิคกรุงเทพ กรมอาชีวศึกษา ขึ้นมาเป็นแห่งแรก นายสนั่นได้รับการแต่งตั้งให้เป็นผู้อำนวยการคนแรกของสถานศึกษาแห่งนี้ และสามารถบริหารมหาวิทยาลัยเทคนิคกรุงเทพให้เป็นต้นแบบการบริหารวิทยาลัยเทคนิคที่ขยายออกไปสู่ส่วนภูมิภาคในเวลาต่อมา
พ.ศ 2497 นายสนั่นได้อำนวยการจัดสร้างหุ่นยนต์ตัวแรกของไทย เพื่อน้อมเกล้าถวายแด่พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวฯตามพระราชประสงค์ด้วยเงินทุนส่วนพระองค์จำนวน 20,000 บาท สามารถสร้างหุ่นยนต์เท่าตัวคนสำเร็จ หุ่นยนต์สามารถเดินได้ไกล ยกมือได้ ไหว้ได้ และพูดโต้ตอบได้ แถมร้องเพลงได้ด้วย
พ.ศ 2499 นายสนั่นได้รับแต่งตั้งให้เป็นอธิบดีกรมอาชีวศึกษา ได้พัฒนากรมอาชีวศึกษาให้สอดคล้องกับแผนการศึกษาแห่งชาติ พุทธศักราช 2503 ได้เป็นอย่างดี จัดการเรียนการสอนระดับมัธยมศึกษาตอนปลาย สายอาชีพ(มศ. 4-6) และระดับประกาศนียบัตรวิชาชีพชั้นสูง(ปวส.)ได้รับความนิยมจากประชาชนมากขึ้น
พ.ศ 2505 ได้รับแต่งตั้งให้เป็นอธิบดีกรมวิสามัญศึกษา ซึ่งเป็นระยะเริ่มต้นการใช้หลักสูตรมัธยมศึกษาตอนต้น และมัธยมศึกษาตอนปลาย ตามแผนการศึกษาแห่งชาติ พุทธศักราช 2503
นายสนั่นได้เร่งรัดแก้ปัญหาด้วยการพัฒนาคุณภาพศึกษานิเทศก์ กรมวิสามัญศึกษา ทุกสายวิชา ทั้งส่วนกลางและส่วนภูมิภาค ให้เกิดการเรียนรู้ด้านการใช้หลักสูตรมัธยมศึกษาและพร้อมที่จะนิเทศครูในโรงเรียนอย่างทั่วถึง นอกจากนี้นายสนั่นได้ส่งเสริมให้เปิดการสอนในหมวดวิชาศิลปศึกษา(ได้แก่ การปั้น-แกะสลัก, การแกะแบบพิมพ์, การตกแต่งบ้าน, การขับร้อง, ดนตรี, ฟ้อนรำ และวิชาศิลปปฏิบัติ(ได้แก่ เกษตรกรรมศิลป์, ธุรกิจศิลป์, คหกรรมศิลป์ และอุตสาหกรรมศิลป์)
พ.ศ 2507 กรมวิสามัญศึกษา ได้จัดโครงการปรับปรุงโรงเรียนมัธยมชนบท(ค.ม.ช.) โดยได้รับความช่วยเหลือจากองค์การ UNICEF มุ่งเน้นพัฒนาคุณภาพชีวิตนักเรียน เพื่อให้ส่งผลไปสู่ผู้ปกครองและชุมชนองค์การยูนิเซฟสนับสนุนด้านงบประมาณและอุปกรณ์การสอนวิชาวิทยาศาสตร์ ศิลปศึกษาและศิลปปฏิบัติ
พ.ศ. 2510 มีโรงเรียนในโครงการ ค.ม.ช.ทั้งสิ้น 72 โรง ผลการประเมินพบว่าการดำเนินงานโครงการบรรลุผลตามจุดประสงค์เป็นอย่างดี กระทรวงศึกษาธิการจึงอนุมัติให้จัดโครงการโรงเรียนมัธยมแบบประสม(ค.ม.ส.) รุ่นที่ 1 (พ.ศ 2510-2516) จำนวน 20 โรง โดยใช้งบประมาณประจำปี สมทบด้วยงบประมาณจากโครงการเงินกู้เพื่อพัฒนาการศึกษาจากประเทศแคนาดา และเงินกู้จากธนาคารแห่งประเทศไทย
พ.ศ. 2511 นายสนั่นได้รับแต่งตั้งให้ดำรงตำแหน่งปลัดกระทรวงศึกษาธิการ พ.ศ 2513 โครงการพัฒนาการศึกษาแห่งสหประชาชาติ(UNDP) ได้ให้ความช่วยเหลือแก่รัฐบาลไทยในการจัดตั้งสถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี(สสวท.) ในการดำเนินงานครั้งนี้ UNDP และ UNESCO สนับสนุนด้านการเงินและผู้เชี่ยวชาญ ส่วนรัฐบาลไทยรับผิดชอบค่าที่ดิน ค่าก่อสร้างสำนักงาน และค่าดำเนินการ
กระทรวงศึกษาธิการประกาศตั้งสถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี(สสวท.) เมื่อพ.ศ 2513 และแต่งตั้งนายสนั่น ปฏิบัติหน้าที่ผู้อำนวยการสสวท.อีกหน้าที่หนึ่ง
นายสนั่นเกษียณอายุราชการเมื่อวันที่ 1 ตุลาคม พ.ศ 2513 แต่ยังดำรงตำแหน่งผู้อำนวยการ
สสวท.เรื่อยมา จนถึงพ.ศ 2518 เมื่อได้รับพระบรมราชโองการโปรดเกล้าฯแต่งตั้งเป็นวุฒิสมาชิก จึงได้ลาออกจากตำแหน่งผู้อำนวยการ สสวท.
นายสนั่นสมรสกับนางสาวประไพ ณ ป้อมเพชร มีบุตร 4 คนคือ นายธัชชัย นายวุฒิ นางอารดา จีรนันท์และนางวรานี วงศ์วิเศษ
พ.ศ 2519 นายสนั่นได้รับแต่งตั้งเป็นสมาชิกสภาปฏิรูปการปกครองแผ่นดิน ช่วงสุดท้ายของชีวิต อาการโรคหัวใจของนายสนั่นกำเริบขึ้น ต้องเข้าพักรักษาตัวที่โรงพยาบาลหลายครั้ง และถึงแก่อนิจกรรมเมื่อวันที่ 15 กรกฎาคม พ.ศ. 2539 สิริอายุได้ 86 ปี 3 เดือน 3 วัน นายสนั่นได้แสดงความจำนงอุทิศร่างกายให้แก่คณะแพทย์ศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย เพื่อการศึกษาของนิสิต
นับได้ว่านายสนั่น สุมิตรเป็นผู้บริหาร ศธ.ที่บริหารงานด้วยระบบคุณธรรม เป็นกำลังสำคัญในการจัดการศึกษาของกระทรวงศึกษาธิการให้เจริญก้าวหน้า ตลอดชีวิตราชการของท่านสามารถ ครองตน ครองคน และครองงานได้อย่างดีเยี่ยม ควรแก่การยกย่องสรรเสริญว่า เป็นปูชนีบุคคลของกระทรวงศึกษาธิการโดยแท้
ธเนศ ขำเกิด สรุป เรียบเรียง
cr. ภาพและข้อมูลจากหนังสือประวัติครู ของคุรุสภา พ.ศ 2541
- 1
โฆษณา
- ดาวน์โหลดแอปพลิเคชัน
- © 2026 Blockdit
